Tag Archives: young adult

Locus Awards zien vrouwen staan

De winnaars van Locus Awards zijn bekend, en schrijfsters deden het goed. Zowel de eer van de beste SF -als Fantasyroman ging naar een vrouw, net als het beste korte verhaal en het beste non-fictie werk. Alleen bij Young Adult, een genre waar schrijfsters domineren, kreeg vreemd genoeg geen enkele vrouw eer van haar werk. Hoe dan ook, zoek je een goed boek om je zomervakantie op te fleuren, dan leveren dit soort prijzen fijne tips op. Lees je mee?

Ann Leckie is hopelijk een beetje bekend bij fans van het SF genre. Ze schreef een trilogie rond een hoofdpersoon die eigenlijk een groot oorlog-ruimteschip was, maar het door omstandigheden moet doen met een menselijk lijf. Dit terwijl ze een interplanetair conflict moet beslechten. Haar werk is in het Nederlands vertaald, met titels als ‘Het Bewind van de Radch’. Ze won voor eerdere delen de Hugo Award. Voor Ancillary Mercy, het slotstuk, ontving ze nu de Locus voor beste SF roman.

Ook in het Fantasygenre konden schrijfsters op lof en eer rekenen. Naomi Novik won met Uprooted een Locus. Haar verhaal draait om een Pools aandoend gebied waar meisjes mee moeten doen aan een loterij. Wie ”wint” gaat het bos in om daar tien jaar bij een geheimzinnige tovenaar te verblijven. Actrice en producente Ellen DeGeneres heeft inmiddels de rechten gekocht en wil het verhaal verfilmen.

Kattenplaatjes, asjeblieft, komt uit de koker van Naomi Kritzer. Ze schreef een komisch kort verhaal over een kunstmatige intelligentie (A.I.) die mensen behulpzaam wil zijn op een geheel eigen manier. Lezers konden dat wel waarderen:

The narrative is absorbing. We’re drawn into their lives and feel the AI’s frustration when things don’t work as expected. This is also that rare bird, the completely positive story. I’m going to give it four and a half stars. […] An interesting question: Does humor ever win the Nebula? The Hugo?

In ieder geval wel de Locus.

Vrouwen deden het daarnaast ook goed bij de non-fictie boeken over het genre. Redactrices Alisa Krasnostein en Alexandra Pierce wonnen een Locus met de bundel ‘Brieven aan Triptree’. Het gaat zowel om ‘echte’ brieven, die diverse auteurs in hun tijd aan Triptree stuurden, als om fictieve brieven die huidige auteurs postuum aan haar opdragen. Bij de kunstboeken kreeg Julie Dillon een Locus, voor haar overzichtswerk Julie Dillon’s Imagined Realms, Book 2: Earth and Sky

Andere boeken haalden het net niet, maar kregen wel een nominatie. Zoals  Women of Wonder: Celebrating Women Creators of Fantastic Art, onder redactie van Cathy Fenner. Nancy Kress viel ook bijna in de prijzen, met een collectie van haar verhalen (The Best of Nancy Kress).

Bij de categorie Beste Fantasyroman waren, naast de winnares, ook alle genomineerden schrijfsters. Dat klopt met de verhoudingen in dit genre, waar vrouwen domineren. Elizabeth Bear kreeg net geen Locus voor haar boek Karen Memory. Evenals Elizabeth Hand met Wylding Hall, de door mij zeer bewonderde N.K. Jemisin met The Fifth Season en Aliette de Bodard met The House of Shattered Wings.

In de categorie Young Adult gebeurde opvallend genoeg iets anders. Hoewel dit genre, net als Fantasy, wordt gedomineerd door schrijfsters, won een man en kregen diverse andere mannen een nominatie. Dat leidde tot gefronste wenkbrauwen:

“YA, including YA fantasy, is a vastly female-dominated age category, but there’s a history of male authors being picked out for awards or heralded as champions of the age category,” Katz expanded on her argument to me via email. “Yet another all-male slate reinforces the message that an art form primarily practised by women and girls only becomes noteworthy when a man gets in on it.”

Wil je Fantasyschrijfsters lezen, kijk dan vooral even naar de lijst in dit artikel. Want er is genoeg.

Vrouwen hebben geen stem in verkiezingsdebat

In de aanloop naar de Amerikaanse presidentsverkiezingen wemelt het in de media van de verhalen over polemische kwesties zoals abortus, vrouwenrechten en het gebruik van voorbehoedsmiddelen. Als je vervolgens gaat kijken wie er precies aan het woord komen bij deze debatten, borrelen nare cijfers op. Vrouwen krijgen in het allergunstigste geval in eenderde van de gevallen een stem. Mannen en hun opinies domineren alle kranten, televisiestations en websites.

Bij abortus, het meest persoonlijke dilemma, domineren de mannen de discussie met 81 procent. Met nog eens 7% geciteerde organisaties blijft er voor vrouwen slechts 12% van de zendtijd over. Bij voorbehoedsmiddelen liggen die percentages op  75% mannen, 6% organisaties en 19% vrouwen. De cijfers komen via 4thEstate, een organisatie die zich richt op analyses van de berichtgeving rondom de verkiezingen in de V.S.

Omdat conservatieve Republikeinen op dit moment zo vijandig staan tegenover vrouwen en wat zij met hun lichaam doen, is dit een extra ernstige constatering. Mannen praten over vrouwen, terwijl de onderwerpen waar het om gaat de meeste gevolgen hebben voor vrouwen.

Die marginalisering van vrouwen, hun stemmen en hun lijven, dringt inmiddels ook door tot auteurs van dystopische science fiction voor tieners:

Welcome to the future, when condoms are illegal, orphaned teens are forced to bear children, and 16 is the mandated age to get knocked up. Is this what America will look like 25 years from now? In several recent post-apocalyptic young adult novels, young women aren’t battling to the death in a televised game or hiding from Big Brother. They’re fighting for control of their wombs. […] With 944 provisions related to reproductive health and rights introduced in 45 legislatures in January through March 2012 alone, any apprehension that adolescent women might have about their reproductive rights and the future would be justified.

Het valt te hopen, schrijft het blad, dat vrouwen de invalshoek van deze romans over vijftien jaar inderdaad ervaren als science fiction. In het ergste geval is het namelijk geen toekomstmuziek. In het ergste geval hebben de conservatieven gewonnen en kunnen Amerikaanse meiden en vrouwen geen baas in eigen buik meer zijn. Brrrrrrr!