Tag Archives: winnaar

Lauren Beukes wint Arthur C. Clarke Award

Lauren Beukes zag zich gesteld voor heftige concurrentie, van schrijvers zoals Tim Powers en Ian McDonald, maar de juryleden van de Arthur C. Clarke Award vonden haar de beste. De Zuid Afrikaanse auteur won deze prestigieuze prijs voor de beste science fiction roman voor haar boek Zoo City.

De jury was vol lof over haar indrukwekkende schrijfstijl, goede karakterontwikkeling en sterke plot. Daarnaast speelde mee dat Zoo City commentaar op de samenleving levert zoals alleen de beste sf dat kan. De roman geeft onder andere een grimmig toekomstbeeld van de criminele onderklasse van Johannesburg.

Wat cijfers: Zoo City is pas de tweede roman van Beukes. Ze is de negende vrouw die de Arthur C. Clarke Award wint. Een kwart eeuw geleden had Margaret Atwoord de primeur. Zij won de onderscheiding destijds voor haar roman The Handmaid’s Tale, een al even grimmige toekomstfantasie waarin religieuze fanatici de Amerikaanse samenleving in gijzeling houden en vrouwen gebruiken als objecten om kinderen mee te krijgen.

Hoewel Beukes dus nog niet zo lang schrijft, liepen recensenten weg met Zoo City. SFX roemde haar roman:

Beukes has created a convincing and frequently disturbing world, while also looking at the lost and the marginalised through the eyes of a compelling, believably flawed protagonist. The end result isn’t always an easy read, but it is a luridly distinctive, sharply crafted one. Packed with colour, dark humour and thought-provoking ideas, Zoo City is an absolute must for anyone with a taste for the wilder edges of the genre.

Ook een blad als Sci Fi Now kon niet anders dan concluderen dat Zoo City een schot in de roos is:

Beukes’s story is a tightly focused yarn that tantalises with excerpts regarding the wider world while resisting the temptation to become sprawling. Her characterisation is taut and layered – while not immensely likeable, Zinzi is sympathetic, and the supporting characters enthral and infuriate with equal measure. The real star of the story, however, is her South Africa, as we found ourselves wrapped up in the world she so effortlessly depicts.

Kortom, aanbevolen!

UPDATE: lees ook deze recensie in De Groene Amsterdammer.

De Engelse uitgave. Met een wat rustiger design...

Advertenties

Dichteres wint Costaprijs

Jo Shapcott won de Costaprijs voor het beste Engelstalige werk van 2010. Ze kreeg deze prestigieuze onderscheiding voor een dichtbundel, Of Mutability. Op deze video draagt ze een gedicht uit deze bundel voor. Ze verwerkte in dit boek onder andere haar ervaringen met borstkanker. Behalve de eer is er ook een leuk geldbedrag aan de Costa prijs verbonden: 35.000 pond. Met die financiële ondersteuning kan ze weer een tijdje vooruit en rustig verder schrijven.

Kloek en Van der Zijl grijpen naast Geschiedenisprijs

Helaas. Els Kloek en Annejet van der Zijl haalden en nominatie voor de Libris geschiedenis prijs, maar de eer ging uiteindelijk naar het boek Congo van David van Reybrouck. Volgens het juryrapport viel de keuze unaniem op hem, omdat Van Reybrouck grote indruk maakte met de breedte van zijn onderwerp en omdat hij archiefmateriaal en interviews vermengde met persoonlijke impressies. Hij krijgt een bedrag van 20.000 euro.

AKO Literatuurprijs negeert vrouwen

‘Opvallend genoeg’ staan er geen vrouwen op de shortlist voor de Ako Literatuurprijs, meldt NRC Handelsblad ietwat bedremmeld. De kanshebbers zijn allemaal blank en mannelijk. Zelfs Annejet van der Zijl redde het niet, en dit valt voor het NRC in de categorie ‘verrassende afvallers’.

Erwin Mortier, de winnaar van 2009.

De Zesde Clan vindt het heel goed dat het NRC uit dit woordgebruik laat doorschemeren dat er een probleem is met deze nominaties. Want het kan in de creatieve wereld ook echt anders. Zo maken ongeveer evenveel mannen als vrouwen kans op de UvA-scriptieprijs 2010 . En er staan zat vrouwen op de nominatie voor de RVU Radioprijs, voor jonge programmamakers. Als lezers het voor het zeggen hebben, doen vrouwelijke auteurs het ook goed. Bij de NS Publieksprijs telde het lijstje evenveel schrijvers als schrijfsters, en kreeg Franca Treur uiteindelijk de prijs.

Maar als het gaat om ‘het beste Nederlandstalige literaire boek’, en er een bedrag te winnen valt van 50.000 euro, zijn het opeens alleen mannen die in aanmerking komen voor de hoogste eer. En dat is niet alleen in Nederland zo. Sigrid Lievens van de universiteit van Gent onderzocht de loopbanen van Vlaamse schrijfsters. In 2004 constateerde zij dat vrouwen veel schrijven, ongeveer evenveel als mannen. Vrouwen zenden iets minder manuscripten naar een uitgever dan mannen, maar ook hier liggen de verhoudingen nog redelijk gelijk.

Maar dan. Het zijn vooral mannen die de ingezonden manuscripten beoordelen. Slechts een kwart van de gepubliceerde auteurs is vrouw. Hier treedt dus voor het eerst ongelijkheid op. Vervolgens gebeurt er dit:

Zowel voor literaire prijzen als voor het toekennen van werkbeurzen geldt dat literatuur in grote mate door mannen wordt beoordeeld. Bovendien speelt, met name wat de literaire prijzen betreft, het ‘old boy’s network’ een niet te onderschatten rol. De meeste schrijvers bouwen, in tegenstelling tot hun vrouwelijke collega’s, sneller en bewuster een sterk netwerk uit binnen de literaire wereld. Als gevolg hiervan zullen ze vaker onder de aandacht van het publiek worden gebracht – door het winnen van een prijs, het ontvangen van een werkbeurs, het geven van interviews. Voor uitgeverijen is dit een niet onbelangrijk aspect, omdat die aandacht een zekere invloed heeft op de boekenverkoop.
 
 

 

En zo is het kringetje weer rond. De Zesde Clan haalde Jonathan Franzen aan in een eerder artikel. Deze auteur erkende publiekelijk, in dagblad The Guardian, dat ook hij inziet dat ‘het wereldje’ blanke mannen bevooroordeelt.  In de Huffington Post stelt Jennifer Weiner onomwonden dat er een dubbele moraal heerst:

Jennifer Weiner: ”I think it’s a very old and deep-seated double standard that holds that when a man writes about family and feelings, it’s literature with a capital L, but when a woman considers the same topics, it’s romance, or a beach book – in short, it’s something unworthy of a serious critic’s attention.”

Zelfs in de wereld van de smakelijke pulp delven vrouwen het onderspit. De gemiddelde chicklit roman wordt doodgezwegen door de pers, en publiekelijk afgemaakt: slecht geschreven, clichématig, etc. Maar de mannelijke tegenhanger, de Dick-lit, wordt vrolijk gerecenseerd door gezaghebbende bladen, en niemand doet er lacherig over.

Het wordt tijd dat jury’s opletten en nadenken over het fenomeen ‘onbewuste vooroordelen’. Dan verandert er misschien eindelijk iets.