Tag Archives: Wikipedia

Wikipedia toont half vol, half leeg glas

Wikipedia doet ontzettend veel moeite om gelijkheid te bevorderen. Dat leidt tot een situatie die je kunt vergelijken met een half vol, maar ook een half leeg glas. Ja, vrouwen komen goed aan bod in artikelen, en de selectie op de startpagina’s vertoont een genderbalans. Analyseer je echter de inhoud van artikelen, dan worden verborgen vooroordelen opeens akelig zichtbaar.

Uit computeranalyses van zes taalversies van Wikipedia blijkt dat artikelen over vrouwen vaak doorlinken naar artikelen over mannen. Andersom gebeurde nauwelijks – de artikelen brachten mannen zelden in verband met vrouwen.

Daarnaast bevatten artikelen over vrouwen veel woorden die hun sekse benadrukken, zoals ‘vrouw’, ‘vrouwelijk’ of ‘dame’. Gaat het over mannen, dan ontbreken woorden als ‘man’,  ‘mannelijk’ en ‘heer’. Volgens de onderzoekers wijst dat erop dat de man de norm is – een artikel gaat over iets mannelijks. Doe je iets anders, dan moet je expliciet vrouw, vrouwelijk of dame zeggen om duidelijk te maken dat het niet over een man gaat.

Ook komen woorden die verwijzen naar kinderen, huwelijk en gezin relatief vaak voor in artikelen over vrouwen. Bij artikelen over mannen ontbreken deze huiselijke en relationele  verwijzingen. Ook dit duidt op vooroordelen. Vrouwen? Dan neem je kinderen mee. Mannen? Die staan op zichzelf, of doen iets geniaals met andere geniale mannen.

Al met al concludeert MIT Technology Review:

That’s an interesting study that provides evidence that the Wikimedia Foundation’s efforts to tackle gender bias are bearing fruit. But it also reveals how deep-seated gender bias can be and how hard it will be to root out. The first step, of course, is to identify and characterize the problem at hand. Wagner and co’s work is an important step in that direction that will allow editors at Wikipedia to continue their vigilance.

Verder lezen over Wikipedia en gender? Wikipedia heeft een taskforce om systematische vooroordelen aan te pakken. Zouden meer vrouwelijke redacteuren genderproblemen kunnen oplossen? Deze Wikipedia expert denkt van niet. Er moet meer gebeuren. In actie komen? Hier een lijst met vrouwen waar andere taalversies van Wikipedia een artikel over publiceerden, maar in de Nederlandse versie ontbreken ze. Tot slot: hoe gaat Wikipedia om met controversiële onderwerpen, zoals Gamergate? 

Nieuwsronde

Een Amerikaans college is de verkrachtingscultuur op de campus zat en stapt naar de rechter. Hoe hoger de functie aan de Universiteit Utrecht, des te kleiner de kans dat op die post een vrouw zit. Zimbabwe krijgt een vrouwvriendelijke grondwet. En iedereen kan nu bingo spelen met commentaren op nieuws over vrouwen. Onder de veelgehoorde termen onder andere ‘bitch’ en ‘je moet eens een goede beurt krijgen’. Dat en meer in deze nieuwsronde.

Wikipedia wil onder andere schrijfsters uit de lijst van Amerikaanse auteurs verwijderen en onderbrengen in een subcategorie. Pardon?

Wikipedia trekt vooral bijdragen van mannen

Nog geen dertien procent van de bijdragen aan Wikipedia komt uit de koker van een vrouw. Dat blijkt uit een analyse van de inhoud van deze online kennisbank. Volgens de New York Times is het platform in naam een democratisch geheel en staat het open voor alle mensen. In de praktijk werkt dat echter niet zo: Wikipedia komt voort uit een cultuur waarin vrouwen zich niet thuis voelen.

Maakt het wat uit dat voornamelijk mannen voor Wikipedia schrijven? Het antwoord is ja, want degenen die schrijven, maken de inhoud. Als bijna alleen mannen schrijven krijg je een Wikipedia waarin gezaghebbend schrijster Pat Barker twee alinea’s krijgt, en een personage uit het videospel Grand Theft Auto kan rekenen op 45 artikelen. Er ontstaat zodoende een nogal eenzijdig beeld van de werkelijkheid.

De New York Times laat diverse experts aan het woord over de cultuur die vrouwen tegenhoudt om iets voor Wikipedia te schrijven:

Because of its early contributors Wikipedia shares many characteristics with the hard-driving hacker crowd, says Joseph Reagle, a fellow at the Berkman Center for Internet and Society at Harvard. This includes an ideology that resists any efforts to impose rules or even goals like diversity, as well as a culture that may discourage women. […] Adopting openness means being “open to very difficult, high-conflict people, even misogynists,” he said, “so you have to have a huge argument about whether there is the problem.” Mr. Reagle is also the author of “Good Faith Collaboration: The Culture of Wikipedia.”

Het eigen onderzoek van Wikipedia werpt licht op de motivatie van mensen die schrijven voor Wikipedia, en wie dit niet doet. Wie schrijft, gaf massaal aan dat ze dit doen omdat ze hun kennis willen delen, of aangetroffen fouten willen corrigeren. Wie niet schrijft, ziet daar in de helft van de gevallen vanaf omdat ze het prima vonden om alleen te lezen. Een tweede, even belangrijke reden was echter een gebrek aan informatie. Aan welk soort artikelen heeft Wikipedia behoefte, zitten lezers wel op die informatie te wachten? Een kwart gaf ook aan dat ze bang waren om fouten te maken, en dat ze dan in de problemen zouden komen.

Het is de onzekerheid van deze laatste twee antwoorden die vooral een rol speelt bij vrouwen, vermoeden deskundigen. Niet alleen Wikipedia schrikt af. Vrouwen deinzen er ook voor terug om hun mening te geven in de opiniesecties van gezaghebbende kranten of digitale uitgaven zoals de Huffington Post. Een verhouding van rond de 85% mannelijke commentatoren versus 15% vrouwen is ‘normaal’ in de Verenigde Staten, blijkt uit analyses van het Op-Ed project. Dit project volgt de grote gezaghebbende media en houdt bij hoeveel procent vrouwen daar hun stem laten horen. De New York Times:

Catherine Orenstein, the founder and director of the OpEd Project, said many women lacked the confidence to put forth their views. “When you are a minority voice, you begin to doubt your own competencies,” she said. She said her group had persuaded women to express themselves by urging them to shift the focus “away from oneself — ‘do I know enough, am I bragging?’ — and turn the focus outward, thinking about the value of your knowledge.”

Behalve hun eigen denkbeelden onder de loep nemen en aanpassen, geeft de krant ook het advies door om je te verenigen. Als vrouwen als groepje in de openbaarheid treden, heb je steun aan elkaar en ben je niet meer de eenling die een rare afwijkende mening laat horen. Hopelijk wordt het dan iets makkelijker om de publieke arena te betreden.