Tag Archives: vrouwenbeweging

Knack eert Anja Meulenbelt

Het Belgische magazine Knack eert Anja Meulenbelt. Veertig jaar geleden verscheen haar klassieker De Schaamte Voorbij. Om dat jubileum te vieren, herlazen Knack-redacteuren haar boek. Ja, sommige situaties doen inmiddels enigszins gedateerd aan – wat wil je, we leven inmiddels in 2016. Maar de kern van het boek is nog bijzonder actueel, ontdekten de journalisten. En biedt volop stof tot nadenken.

anja-meulenbelt-de-schaamte-voorbij

De Schaamte Voorbij geldt als een klassieker uit de tweede feministische golf. Anja Meulenbelt licht op haar eigen site toe dat ze het boek schreef, omdat ze nergens anders iets kon lezen over vrouwen zoals zijzelf. Een gewone vrouw, levend tussen traditie en moeizame emancipatie, in een woelige tijd, ‘op de top van een golf’. Ook merkt ze dat mensen haar boek nog steeds niet goed kunnen plaatsen. Is het een eg0-document? Een autobiografie? Bekentenisliteratuur? Een analyse van ‘het persoonlijke is politiek’?

Bij de verspreiding van het boek helpen sommige keuzes van uitgevers niet erg mee. Zo kwam er een vertaling in het Servisch. Leuk, maar, merkt Meulenbelt:

In Servië, waar het boek onlangs is uitgekomen, vond de feministische uitgeefster het een leuk idee om de foto van een kut, overgenomen uit het boek ‘Voor Onszelf’ als omslagillustratie te gebruiken. Dus nu ligt het boek nergens in de boekhandel en durft niemand het aan haar schoonmoeder cadeau te geven.

Kortom, De Schaamte Voorbij zorgt nog steeds voor reuring. Een dankbaar onderwerp voor de journalisten die het boek dit jaar lazen, soms voor het eerst. In de reeks artikelen die tot nu toe op Knack verschenen:

De vergelijking tussen de situatie in 1976 en die van nu levert vooral het inzicht op dat het feminisme een veelzijdige beweging is, en dat veel onderwerpen anno nu nog steeds akelig actueel zijn. Zo refereren verschillende Knack-redacteuren aan de twittercampagne #wijoverdrijven niet, naar aanleiding van het seksuele geweld waar Meulenbelt veertig jaar geleden over schreef.

Leuk dat Meulenbelt en haar werk op deze manier volop in de aandacht komen. Goed initiatief van Knack. En als je het boek niet hebt gelezen: gewoon doen. Ook als je jezelf geen feminisme vindt. Want feminisme is volgens Meulenbelt helemaal niet ingewikkeld. Eerlijk delen en niet slaan. Daar zou iedereen het mee eens kunnen zijn….

Kracht vrouwenbeweging bepaalt of een land abortus legaliseert, of niet

Wat bepaalt of een land abortus legaliseert, of niet? Onder andere de kracht van de vrouwenbeweging in het land, aldus de  onderzoeksresultaten van de Duitse wetenschappers Kerstin Nebel and Steffen Hurka. Op basis van hun bevindingen oppert magazine The Atlantic dat Ierland wellicht het volgende land kan zijn waar vrouwen (eindelijk!) meer zeggenschap over hun eigen lijf krijgen.

ireland-abortion-b-4-7-2013

De Duitse studie die de invloed van de vrouwenbeweging aantoonde, staat niet op zichzelf. Eerder toonde onderzoek al een duidelijk verband aan  tussen de kracht van vrouwenorganisaties en het al dan niet aanpakken van huiselijk geweld. Hoe sterker de vrouwenorganisaties, hoe meer een land deed om geweld tegen vrouwen te verminderen.

Zulke resultaten tonen het belang aan van goed georganiseerde organisaties die het feministische gedachtegoed uitdragen. Vaak begint dat met bewustwording, inclusief het bijbehorende taalgebruik. Zo slaagden diverse conservatieve staten in de V.S. erin, om een vaginale echo verplicht te stellen voordat een vrouw een abortus mocht krijgen. Pas toen feministen er de definitie van verkrachting bijhaalden, en deze medisch overbodige handeling aanmerkte als verkrachting door de staat, zagen mensen in hoe fout dit soort wetsvoorstellen waren en zijn:

Interestingly, an amendment banning men from having vasectomies failed to pass – making it clear this isn’t so much about the ethics of preserving unborn life as it is protecting a man’s right to literally do whatever the fuck he wants to a woman.

Opeens werden dit soort wetsvoorstellen problematisch. Mensen begonnen te protesteren. Toen overheden in staten als Virginia vaginale echo’s wilden opnemen als obstakel op weg naar een abortus, moesten ze bakzeil halen.

Ook op andere manieren spelen de daden van vrouwen een rol. Baas in eigen buik raakt aan fundamentele thema’s zoals lichamelijke autonomie, de vrijheid om je leven naar eigen wens in te richten, wel of geen verantwoordelijkheid voor een kind op je willen nemen. Vrouwen die ongewenst zwanger zijn, maar geen abortus kunnen krijgen, stemmen zodoende vaak met hun voeten. Ierse vrouwen reizen bijvoorbeeld massaal naar Engeland voor een abortus. Wie dat niet kan, belandt vaak in dramatische, soms dodelijke situaties. Die tonen de ernst van verbodsbepalingen aan.

Dit activeert gerechtshoven, die iets moeten doen met het juridische probleem wat door die exodus en de schandalen ontstaat. Vervolgens moet de politiek er iets mee, want als er doden vallen en zoveel vrouwen de wet ontduiken, deugt er iets niet aan dit soort wetgeving. Onder andere vrouwenorganisaties kunnen vervolgens precies vertellen wat er mis gaat – en actie voeren. In Nederland beschikte Dolle Mina bijvoorbeeld over een aparte werkgroep om legalisering te bewerkstelligen, met als onsterfelijke slogan Baas in Eigen Buik.

Wat volgens onderzoekster Vicky Randall tot nu toe in Ierland speelt, is dat de maatschappelijke druk weliswaar voelbaar is, maar dat de politiek wat anders in elkaar zit dan in andere landen. Vaak steunden linkse politieke partijen de legalisering van abortus. In Ierland bekleden die progressieve partijen echter traditioneel gezien een zwakke positie, signaleert zij. Ook steunden artsen in de meeste landen de roep om abortus – in Nederland was dat bijvoorbeeld het geval. In Ierland staan teveel artsen achter de voorstanders van de baarplicht. Daarnaast kende de feministische beweging in Ierland een relatief late start.

Dit alles begint echter de veranderen. Het Ierse feminisme maakt een duidelijke opleving door, juristen en politici zitten steeds meer in hun maag met de schandalige situaties die het gevolg zijn van de huidige, vrouwvijandige abortuswet, en de Katholieke Kerk is verzwakt door pedopriesters en de ontkerkelijking. Wie weet krijgt The Atlantic gelijk en wordt 2016 onderdaad het jaar van de doorbraak. Duimen maar…. Ook Ierse vrouwen zouden baas in eigen buik moeten kunnen zijn.

De boel stagneert, laten we maar ophouden. Huh?!?

Wat is er gebeurd met De Volkskrant? In de herinnering van de Zesde Clan was dat altijd een progressief dagblad. Hebben aliens leden van de redactie ontvoerd en hun hersenen vervangen door het brein van een ultra neoliberale bankier? Want terwijl de krant meldt dat de loonkloof tussen man en vrouw toenam van 16 naar 18 procent, geeft diezelfde krant uitgerekend rond 8 maart volop ruimte aan een uitgeblust stukje met de strekking  laten we internationale vrouwendag maar afschaffen. Huh?!?

Als je de berichtgeving rondom Internationale Vrouwendag leest, is het juist tijd voor opstand. Wereldwijd maken vrouwen nog geen twintig procent van de parlementariërs uit. Waarmee de helft van de bevolking dus onvoldoende vertegenwoordigd is in een democratie. Wereldwijd komen de ergste vormen van armoede voor onder vrouwen. Kleine kredieten helpen weinig om hun structurele achterstandspositie op te lossen.

Dichter bij huis gaat het ook mis. Op het werk bijvoorbeeld. In België ontvangt een man in een kaderfunctie duizend euro meer dan zijn vrouwelijke collega. Wil je als vrouw weten hoe het voelt om structureel meer te verdienen dan een man met hetzelfde beroep, dan lukt dat alleen als je pornoactrice wil worden. Hetzelfde geldt voor Nederland, waar bijvoorbeeld mannelijke managers 14% meer loon ontvangen dan vrouwelijke collega’s.

De reactie? Impliciet, namelijk door uitgerekend nu een opiniestuk te plaatsen, steunt De Volkskrant de boodschap dat we Internationale Vrouwendag voortaan maar over moeten slaan. Het heeft toch geen zin. Bepaalde thema’s leven toch niet. Nee, wat we moeten doen is dit:

Pas als politici, burgers, bedrijven en ondernemers zich er echt druk om maken heeft het zin om een Internationale Vrouwendag te organiseren. Zonder draagvlak onder deze groepen zal het nooit wat worden met topvrouwen in Nederland. Tot die tijd blijft het een terugkerende dag met activiteiten voor een kleine club geïnteresseerden.

Oh, dus dát doen we fout. We gaan door, terwijl bedrijven niet op ons zitten te wachten. Excuses! Het spijt ons ontzettend! Laat u zich vooral niet door ons ontrieven. Ga rustig door met de man als norm nemen zodra het over burgers en politiek gaat. We zullen u niet storen terwijl u vrouwen uitsluit, onderbetaalt en ontslaat zodra we het wagen zwanger te raken. Inderdaad, de boel stagneert, en de enige juiste reactie is dan het moede hoofd buigen, op de bank neerploffen en langs alle zeshonderd digitale televisiekanalen zappen.

Zeg Volkskrant, sinds wanneer was internationale vrouwendag bedoeld om braaf te wachten totdat de omgeving mee wil werken? Het feminisme roeide en roeit altijd tegen de stroom in, vechtend tegen de illusie dat we leven in een rechtvaardige wereld. Er is iets heel anders nodig. Zoals de Engelse feministe Laurie Penny schrijft: anno 2012 wordt het hoog tijd, niet om internationale vrouwendag over te slaan, maar om opnieuw flink kwaad te worden:

Like the suffragettes and socialists who called the first International Women’s Day over a century ago, women who believe in a better world are going to have to start thinking in deeds, not words. With women under attack financially, socially and sexually across the developed and developing world, with assaults on jobs, welfare, childcare, contraception and the right to choose, the time for polite conversation is over. It’s time for anger. It’s time for daring, direct action, big demands, big dreams.  […]  Fewer business lunches, more throwing punches. Of course, there will be consequences. Those large armed men aren’t just there for decoration, and the suffragettes who had their breasts twisted and their bones broken in prison 101 years ago knew that full well. But they also knew what we must now begin to remember – that the consequences of staying quiet and ladylike are always far more serious.

UPDATE: wacht, behalve opgeven kunnen we natuurlijk ook vluchten. Wie vooruit wil komen op het werk kan het beste naar Jamaica vliegen. Wie van z’n vrije tijd wil genieten kan in de buurt blijven, want dan is Denemarken de beste keuze.

FEL maakt feministisch actievoeren makkelijk

Altijd al uiting willen geven aan je feministische ideeën, maar je wist niet hoe? FEL (Feministisch en Links) haalt je uit de brand. Deze organisatie uit de Belgische stad Gent stelde een pakket samen waarmee je direct aan de slag kunt. Voor vijf euro plus verzendkosten  kun je iedere Mars en Venus aanhanger bewust maken van een paar écht wetenschappelijke feiten en reclameposters met onmogelijk dunne en gladde modellen voorzien van gevat commentaar.

,,De bedoeling van het pakket is om leuk en degelijk introductiemateriaal te bundelen voor feministen en genderactivisten in spe. We geven je inspiratie en ideeën voor leuke acties, weerwerk tegen allerlei evolutionaire fabels, stickers, originele handgemaakte buttons,” aldus Evie Embrechts van de feministische groep FEL. Het pakket bevat:

  • Het is allemaal natuurlijk, genetisch, evolutionair – een brochure die verschillende mythen ontkracht over mannelijkheid en vrouwelijkheid en hoe ons gedrag (en onze samenleving) bepaald zouden zijn door genetica en evolutie; wij brengen degelijke wetenschap en analyses in stelling tegen de hedendaagse evolutionaire pseudowetenschap
  • Feministisch kookboek voor kleine acties – een boekje met allerlei tips en ideeën om zelf deze wereld leuker én feministischer te maken (met illustraties door Nina Nijsten)
  • stickers
  • 2 buttons
  • een voorstellingsflyer van FEL
  • een originele bladwijzer van de feministische leesgroep

De Zesde Clan kreeg een pakketje op proef en heeft nu al zin om de straat op te gaan. Geen reclamezuil in de stad zal nog veilig zijn, want met de stickervellen kun je nu een weerwoord bieden aan de schoonheidspropaganda. Zoals de waarschuwingssticker: ‘Gephotoshopte mediabeelden brengen uw zelfbeeld en zelfvertrouwen ernstige schade toe’. Of, korter: ‘ Gephotoshopt, opgespoten, versmald’. Dan weten we weer even dat we naar digitale sprookjes kijken.

Het feministische kookboek geeft allerlei voorbeelden en tips om actief te worden. Zo kun je met een groepje vrienden gaan cheerleaden. Inderdaad, denk aan de Amerikaanse highschool meiden met hun pompoms, maar dan zonder de strakke laag uitgesneden pakjes. Het gaat om een vrolijke vorm van politiek activisme, uitgevoerd in kleding waarin je jezelf comfortabel voelt, met allerhande liedjes en slogans over een onderwerp naar keuze.

Radicale cheerleaders in actie.

Ook leuk: graffiti spuiten is meestal illegaal, maar we leven in een vieze omgeving. Alles wat je nodig hebt voor je slogan is water en zeep. Je boodschap ontstaat doordat je eigenlijk ‘schrijft’ met schoonmakspullen. Daar kan de gemeente niks van zeggen 😉

Meer info? Pakketje bestellen? E-mail felfeminisme@gmail.com en het komt voor elkaar. Veel plezier!

Revolutie geeft Libische vrouwen nieuwe kansen

De interim premier van Libië benoemde twee vrouwen in zijn tijdelijke ministersploeg. Vrouwen kunnen openlijk in café’s zitten en een kop koffie drinken. En eind november kreeg een eerste conferentie voor vrouwenrechten hoog bezoek. Op allerlei gebieden heeft de val van het oude regime voor veranderingen gezorgd in Libië. Vrouwen tonen zich vastbesloten om hun nieuwe kansen te benutten en een grotere rol te spelen in het openbare leven en de politiek.

Dat begon al meteen na de val van Ghadafi. Tijdens de opstand en burgeroorlog vervulden vrouwen rollen die ze voorheen niet hadden:

Fatima al-Gadrub worked for the revolution under the name “Samoud,” which means “steadfastness.” Her group wrote and distributed a newsletter and helped smuggle weapons. She used a satellite phone to call outside news outlets and report on what was happening in the capital. The women made many of the red, black and green revolutionary flags that kept appearing on the streets of Tripoli, in defiance of Gadhafi’s police, who were under orders to suppress them.

Nu er een overgangsregering is en Libië kan werken aan een nieuwe toekomst, gaan vrouwen zoals al-Gadrub niet meer terug achter het aanrecht. Wat daarbij enorm helpt is dat de ordetroepen van Ghadafi weg zijn. Hun agressieve houding beperkte vrouwen namelijk in hun vrijheid:

Many Libyans saw Gaddafi’s security forces as bullies who could mistreat women with impunity. Rumors flew that pretty young women were vulnerable to being yanked away from a restaurant or university for sexual abuse by the leader or his powerful sons. As a result, men limited their wives’ and daughters’ movements, especially discouraging them from taking part in activities related to Gaddafi and his official Revolutionary Committees.

Nu ze vrijer kunnen bewegen, begint er zelfs een soort van georganiseerde vrouwenbeweging te ontstaan die pleit voor meer rechten en politieke vertegenwoordiging van vrouwen in de toekomstige regering van het land. Mannelijke machthebbers hebben hier nota van genomen. Vorige week hielden organisaties de eerste conferentie over vrouwenrechten sinds mensenheugenis. De aanwezigen kregen zelfs bezoek van de tijdelijke premier, de minister van Justitie en de kersverse voorzitter van de National Transitional Council, Mustafa Abdeljalil. Volgens The Daily Beast had hij goed nieuws voor de vrouwen:

Abdeljalil asserted that Libyan women can expect to have the same rights as men and to play an important role in government, stating, “We expect women to be important figures in the future of this country.”

Wat later gaf de minister van Justitie aan dat hij quota overweegt om te garanderen dat vrouwen deel uitmaken van de nieuw op te zetten regering. Dat zijn beloftes, in het openbaar uitgesproken. Libische vrouwen kunnen de heren aan hun uitspraken houden. Wie weet wat voor moois de toekomst dan nog zal brengen.

Nepalesen eisen vrouwvriendelijke grondwet

Wekenlang al houden ze de wacht voor het parlementsgebouw in de hoofdstad van Nepal, Kathmandu. Afgevaardigden van vrouwenorganisaties uit alle regio’s van het land hebben tenten opgezet voor het gebouw, omdat ze direct willen reageren als het parlement ergens eind augustus de eerste versie van een nieuwe grondwet openbaar maakt. Alleen op die manier hebben ze enige hoop op een grondwet die ook voor vrouwen verbeteringen brengt.

Nepalese activisten in het tentenkamp voor het parlementsgebouw.

De vrouwen protesteren met hun sit in tegen het feit dat ze buiten de onderhandelingen voor de nieuwe grondwet zijn gehouden. Door een sterke lobby is het gelukt eenderde vrouwen te krijgen in de groep die de grondwet opstelt. Maar de vijandige cultuur zorgt ervoor dat deze vrouwen gemarginaliseerd worden, meldt persbureau Irin:

Intensive training sessions in literacy, computers and government helped bring these women mostly up to speed, but some female CA members are still vulnerable to negative influences of male colleagues, says Radha Gyawali, a seasoned politician and CA member of the Communist Party of Nepal and Unified Marxist and Leninist (CPN-UML). Male CA members and the national media have publicly criticized female CA members for their illiteracy. But no one ever speaks out against some male CA members, who also started work unable to read or write, Gyawali says.

Behalve met dit soort dubbele moraal hebben de vrouwelijke politici ook te maken met scheldpartijen en belachelijk veel interrupties van mannelijke ‘collega’s’. Ze vallen ook buiten de informele netwerken waar mannen het met elkaar op een akkoordje gooien.

Het is daarom voor de vrouwenorganisaties zeer de vraag of er een grondwet komt die voor de helft van de bevolking betekenis heeft. De organisaties willen dat vrouwen de helft van de nieuwe regering vormen, dat vrouwen zelfstandig land en geld kunnen bezitten, en hun nationaliteit door kunnen geven aan hun kinderen.

De vrouwenorganisaties hebben een belangrijke betekenis in Nepal. Ze zijn goed georganiseerd en zeer actief. Volgens het socialistische magazine Monthly Review komt dat doordat Nepal lange tijd geregeerd werd door koningen. Politieke partijen bestonden niet. De oppositie kwam zodoende via jongeren- en vrouwenorganisaties.

Na de val van het Nepalese koningshuis kwam een Maoïstische regering aan de macht. Vrouwenorganisaties leken daardoor meer ruimte te krijgen, omdat de regering in theorie voor vrouwenrechten is. In de praktijk zien de organisaties hier weinig van terug. Twee jaar geleden uitte Amnesty International nog snoeiharde kritiek op de overheid omdat de regering niets concreets doet voor vrouwen en geen onderzoek instelde toen vlak na elkaar twee activistes vermoord werden. De mensenrechtenorganisatie:

When the Maoist Government came to power it made commitments to protect women’s rights but these now seem like false promises,” said Madhu Malhotra, Amnesty International’s Asia-Pacific Deputy Director. “Now that they are in government, all the revolutionary rhetoric has not resulted in real improvements in women’s lives. “Women activists play a crucial role in Nepal, where many women are unaware of their rights and are afraid of confronting social and government authority,” said Madhu Malhotra. “Women activists are singled out for violent attacks as it further promotes a culture of silence and discourages women experiencing violence to speak out.”

Het tentenkamp bij het parlementsgebouw maakt duidelijk dat de vrouwenorganisaties desondanks door gaan. Ze willen een betere toekomst, en een vrouwvriendelijke grondwet kan op de lange termijn veel doen om vrouwen meer zeggenschap te geven over hun leven.

Jezebel zoekt ander woord voor feminisme

Het imagoprobleem van het feminisme is behoorlijk groot. Hoe vaak hoor je iemand niet zeggen: ‘ik ben geen feministe hoor’. Als of het iets ergs is. Vaak genoeg volgt na die verklaring een uitspraak die wel degelijk feministisch is. Website Jezebel besloot de handschoen op te nemen. Als het woord feminisme mensen afstoot, dan gaan we toch gewoon op zoek naar een alternatief etiket?

Dat heeft de site geweten. De reacties stroomden binnen en er ontstonden levendige discussies. Voor sommige mensen is de weerzin tegen het woord feminisme juist een teken dat er nog veel werk aan de winkel is, schrijft een lezeres van Jezebel:

Personally I really like the term feminist and think it’s ignorant for young people in 2011 to try and distance themselves from it. I believe that the taboo associated with that term is a symptom of the systematic way that women and women’s interests are stigmatized and reduced to either trivial or banshee-esue concerns.

Anderen waren het eens met de noodzaak voor een nieuwe term om de beweging te omschrijven. Of de feminisme-haters zich minder bedreigd voelen door het alternatief is echter de vraag:

“Feminism” as a term is notoriously jaded and has a weird set of characteristics that go along with; ie-feminists must be men hating, bra burning, no shaving feminazis. Cut the crap, the new term should be “FUCK PATRIARCHY”.

Ook kwamen er mannen om de hoek kijken om de Jezebelclub even duidelijk te vertellen dat het feminisme in haar uppie verantwoordelijk is voor alles wat er mis is met de wereld. Van milieuvervuiling en kernwapens tot echtscheiding en hongersnoden, het feminisme heeft het gedaan. Diepe zucht. Jezebel somt nog even op hoe de situatie in de echte wereld eruit ziet, en concludeert dat het feminisme nog steeds broodnodig is. Maar dat het voor de angstige mensen handig kan zijn als er een minder bedreigend alternatief komt.

De site zette alle inzendingen op een rijtje. De Zesde Clan moest vooral goedkeurend grinniken bij de alternatieve term ”non cookers” – zij die niet koken. En deze: ,,Reallyism (as in “really? In 2011 that’s acceptable behavior or thought to have about women? really?”) Maar de winnaar werd: EQUALISM, ingezonden door lezeres of lezer lioljundi. De toelichting:

Equalism is minimalist and catchy. I think equality is needed for various people, let’s take examples: People who fall out of the gender binary, genderless people, genderfluid, asexual, semisexual, transgender, transexual, intersexual, pansexual and all kinds of sexualities, gender identities or their absences, all kinds of unique self-perceptions. […] Equalism covers everybody. In each and every aspect. It covers people, and that is what unites us.

Jezebel stuurt deze inzender een doos chocolaatjes voor het winnende voorstel.

Dus. Als je feminist en feminisme enge woorden vindt, kun je het nu gooien op gelijkheid en gelijkwaardigheid. Gelijkheid als in gelijk loon voor gelijk werk, en gelijkwaardigheid in de zin dat het één evenveel waard is als het ander. Een mooi tegenwicht voor de neiging dat wat je bestempeld als het vrouwelijke te minachten en minder belangrijk te vinden. En een mooie uitweg voor onze neiging alles op te willen delen in twee groepen (man-vrouw / mannelijk-vrouwelijk).

Feminisme in het nieuws

Zo hoor je er bijna niks over, zo buitelen berichten over feminisme over elkaar heen. Artikelen uit kranten en tijdschriften die ingaan op de beweging, de doeleinden, de uitdagingen en mogelijkheden. In allerlei landen bruist het. De Zesde Clan geeft je graag een overzicht naar de verschillende recente artikelen.

  • Feminisme: waarom praten er er niet over? kopt The Independent. De krant constateert dat de vrouwenbeweging een beetje ingezakt leek. Wereldwijde Slutwalks wisten de boel echter flink op te schudden, en nu is er in Engeland ook nog eens een boek uitgekomen van Caitlin Moran, waarbij ze met veel humor ingaat op de situatie van vrouwen in de westerse samenleving en het feminisme.
  • Over Slutwalks gesproken: deze demonstraties hebben het Indiase continent bereikt. In dit conservatieve land, waar meisjesbaby’s niet welkom zijn, is het voor de vrouwen die hun jeugd wél overleven al een hele tour om alleen over straat te lopen. Laat staan te marcheren om je waardigheid als mens op te eisen. De Slutwalk levert dan ook een heftig debat op over de situatie van Indiase vrouwen, bericht de New York Times.
  • Het recente vonnis rond Wal Mart heeft aanleiding gegeven tot allerlei commentaren, analyses en opiniestukken. Hoe zit het met vrouwen op de werkvloer, vraagstukken rondom seksisme, de macht van grote ondernemingen, het politieke klimaat? Hoe kan de vrouwenbeweging hierop reageren? Enzovoorts. Stof te over voor een levendig debat.
  • Over de vrouwenbeweging in China lees je in Nederland niet veel. Of het moet zijn dat toneelstuk De Vaginamonologen ook daar voor opschudding zorgt. De Guardian heeft echter een aardig artikel over de stand van zaken in het land. Kern van het verhaal: Chinese vrouwen proberen vooruit te komen, maar de economische recessie gooit roet in het eten.
  • En in Saudi Arabië blijft het activisme niet beperkt tot vrouwen die auto willen rijden. Behalve dat willen vrouwen ook studeren. En hoe zit het met het stemrecht van Saudische vrouwen? Geweld tegen vrouwen? Ook hier bloeit een nieuwe feministische beweging op.
  • Tot slot stelt een columniste van de engelse krant The Guardian de vraag waarom de feministische beweging zo’n moeite heeft om te kijken naar de eigen fouten. (Zie ook dit commentaar, en dit vervolg op het oorspronkelijke artikel). De auteur geeft zelf al een deel van het antwoord: omdat feministen in zo’n vijandige omgeving opereren. Feministen worden routinematig weggezet als harige humorloze mannenhaters. Iedere hint van openbare zelfkritiek leidt zodoende meteen tot een stortvloed aan mensen die er een schepje bovenop doen en roepen ‘ja, inderdaad, fout fout fout, dus hou je kop en ga mijn overhemd strijken!’ Dat maakt het lastig om rustig te analyseren wat er beter kan binnen de beweging. Gelukkig gebeurt dat wel, zoals de voorgaande links duidelijk maken.

Tot zover deze mondiale bloemlezing. Het feminisme leeft volop. En dat is hard nodig.

Amerikaanse universiteit lanceert nieuw tijdschrift voor feministische wetenschap

Internet maakt het mogelijk om op een goedkope manier wetenschappelijk onderzoek beschikbaar en bereikbaar te maken voor iedereen met een verbinding naar het wereldwijde web. Daarom besloten drie wetenschappers van de Universiteit van Massachussets Dartmouth om een nieuw tijdschrift te lanceren: de Journal of Feminist Scholarship.  Het blad wil zich met name richten op studies over het feminisme in de 21ste eeuw, lokaal versus mondiaal, vormen van activisme en onderwijs/pedagogiek.

Het blad is peer reviewed. Dit betekent dat alle inzendingen voor publicatie beoordeeld worden door academici. Wie geen goede wetenschappelijke methoden heeft gebruikt, of onlogisch materiaal levert, krijgt de kans om een nieuwe poging te wagen. Als het wetenschappelijk in orde is publiceren ze je stukken met alle liefde.

De oprichters van het blad, drie professoren van de faculteit Vrouwenstudies, willen iedereen die zich aan de regels houdt uitnodigen om papers, essays en studies in te zenden. Via internet krijgen je bijdrage dan een veel bredere verspreiding dan vroeger. Leve de vooruitgang!

Omdat het blad digitaal is kunnen mensen de resultaten van hun onderzoek veel sneller publiceren en zodoende inspelen op de actualiteit. Ook worden de nieuwste wetenschappelijke inzichten beter bereikbaar voor een groter publiek.

Zonder titel

Tien manieren om een feministe te zijn

De Zesde Clan kijkt altijd over de grenzen van Nederland heen, omdat er zoveel interessants te lezen valt op nieuwssites en weblogs uit andere landen. Eén van de vaste bronnen vormt Ms, hét feministische tijdschrift van de Verenigde Staten, inclusief bijbehorend weblog. Dat weblog gaf eerder deze week ruimte aan Amy Klein. Zij zette allerlei manieren op een rijtje waarmee je actief uiting kunt geven aan je feministische overtuiging.

Er zit niets onhaalbaars of groots bij. Met kleine, alledaagse handelingen kun je al subversief zijn. Inspiratie opdoen? Lees vooral het oorspronkelijke bericht, maar vertaald naar Nederland en het Nederlands ziet haar top tien er als volgt uit:

  1. Stop met het maken van grapjes over verkrachting. Klein zet dit in haar top tien omdat komieken in de Verenigde Staten en Engeland er de laatste tijd een gewoonte van maken verkrachting af te doen als iets vreselijk grappigs. Toevallig zijn al die komieken blank en mannelijk, en toevallig zijn ze zelf nooit verkracht.
  2. Let op privileges en gebruik die bewustwording om privileges ongedaan te maken of het effect ervan te verminderen. Wie feministisch is, verzet zich tegen racisme, homohaat en de vanzelfsprekendheid waarmee blanke mannen gezien worden als de maat aller dingen. We zijn op de eerste plaats mensen en we zouden dezelfde kansen en mogelijkheden moeten krijgen om iets van het leven te maken.
  3. Steun de vrouwen om je heen. Klein ziet dat vrouwen nog te vaak tegen elkaar uitgespeeld worden, en dat mensen verwachten dat vrouwen bijna ‘van nature’ vijandig tegenover elkaar staan. Geef niet toe aan die patronen en geef vrouwen om je heen steun. Met een welgemeen compliment, of door in een vergadering een vrouw te noemen als mogelijke kandidaat voor een project, etc etc. Netwerken is ook erg handig.
  4. Wees je ervan bewust dat dé vrouw niet bestaat. Voor Klein betekent dit: vrouwen zijn mensen en mensen komen in allerlei vormen en maten. Wat voor de één goed is, hoeft niet goed te zijn voor een ander.
  5. In geval van verkrachting en huiselijk geweld: het is niet jouw schuld. Klein signaleert dat vrouwen zich vaak schuldig voelen nadat ze te maken hebben gekregen met huiselijk geweld of verkrachting. De samenleving doet daar graag aan mee: vrouwen zouden hun agressieve partner meteen na de eerste klap hebben moeten verlaten, vrouwen zouden niet verkracht worden als ze zedige kleding zouden dragen, enzovoorts. De dader verdwijnt uit het zicht en lijkt geen rol meer te spelen in het geheel. Heel raar. Doe er niet aan mee, voel je niet schuldig…
  6. Kies je eigen weg. In de praktijk betekent dit dat je stil staat bij je eigen wensen en verlangens, en iets doet omdat jij dat zelf wil, niet omdat een ander of de omgeving je tot iets dwingen.
  7. Lees, lees, lees! Als feministe zwem je meestal tegen de stroom in, dus dan is het extra belangrijk dat je de geschiedenis van je voormoeders kent. De eerste, tweede en derde feministische golf hebben stapels boeken opgeleverd. De biografie van Joke Smit, plus haar verzamelde werk. Els Kloek en haar cultuurgeschiedenis van de Nederlandse huisvrouw. Teveel om op te noemen. Die boeken bieden inspiratie en inzicht.
  8. Stop met het aanduiden van vrouwen als… bitches, schrijft Klein, maar in Nederland zou je daar een andere lijst van kunnen maken. Chickies, hoertjes, stelletje wijven…. Doe dit niet en spreek als je durft anderen erop aan als ze denigrerend over vrouwen praten.
  9. Doe vrijwilligerswerk waar vrouwen mee gesteund worden.
  10. Gebruik internet!  Internet geeft feministen de mogelijkheid zelf aan de slag te gaan. De Zesde Clan is hier een voorbeeld van: maak je eigen nieuwskanaal, breng het andere nieuws. Je kunt ook aansluiten bij sites van de vrouwenbeweging, of een persoonlijk weblog beginnen met jouw eigen ervaringen, pagina’s op Facebook beginnen om aan te geven waarom je feministe bent, de mogelijkheden zijn eindeloos.

Het leuke is dat de commentatoren van deze post op het Ms Weblog zelf met nog meer manieren komen. Zoals: steun mannen die een activiteit ondernemen die gezien wordt als typisch vrouwelijk. Want het doorbreken van rolpatronen vergt moed, of het nou een man of een vrouw is die tegen de stroom in gaat. Zulke voorvechters kunnen wel wat aanmoediging gebruiken.

Zelf aanvullingen of ideeen? Ervaring met iets wat goed werkt en effect heeft? De Zesde Clan hoort het graag…

Veertienjarige begint campagne ‘Ik ben een feministe, want…’

Facebook mag dan begonnen zijn als een grootschalige Harvard-versie van het hete meiden lijstje van de heren van PricewaterhouseCoopers, maar het biedt inmiddels geweldig subversieve mogelijkheden, signaleert Ms Blog. Het tijdschrift besteedt aandacht aan een veertienjarig Amerikaans meisje, Nathalie Hart. Ze werd het zat om steeds te horen ‘tsja, ik ben geen feministe hoor, maar…’ Ze begon een campagne op Facebook. Daarin keert ze de verontschuldigende formule om en maakt er een strijdkreet van: ‘ik ben een feministe, want’.

Onder het motto ‘Reclaim the name’ kan iedereen op de Facebook pagina van Hart de redenen opgeven waarom je jezelf een feminist vindt. Of je man of vrouw bent maakt niet uit, en wat de reden ook is, je kunt het kwijt op die pagina. Als je hier klikt kom je op een beginscherm van Facebook Nederland, met links op de pagina de verwijzing naar de campagne.

Op Ms weblog schrijft Nathalie Hart onder andere:  

The idea was to remove any damning myths associated with the feminist movement by coming out, loud and proud, about the reality of what being a feminist really means. In that way we can recognize our shared ‘herstory’ and remember that only the day we stop listening and learning is the day the movement truly dies.

Geweldige meid, geweldige campagne. Sluit je aan!