Tag Archives: VN Vrouwen

Feministen moeten zonder angst kunnen leven

Weet u nog, die automatische aanvullingen in de zoekfunctie van Google? Voer de woorden ‘feministen moeten’ in en zoveel mensen vullen dat aan met ‘dood’ dat Google volautomatisch ‘feministen moeten dood’ voor je invult. Die internationale vrouwenhaat gaf de aanzet tot een pr campagne voor VN Vrouwen. Waarna een slimme dame besloot de publiciteit rondom dit fenomeen te benutten om mensen nieuwe zoekopties te geven. Zoals deze:

feminist google result

Beter!

Advertenties

‘Feministen moeten dood’

Wereldwijd struikel je over seksisme. Je hoeft maar een paar woorden in te vullen op Google en je stuit al op zaken zoals ‘vrouwen kunn’ – nen niet rijden, niet bouwen, niet kaartlezen, vult de zoekmachine aan. Advertentie grootheid Ogilvy & Mather Dubai gebruikte dit gegeven voor een krachtige reclame voor UN Women. Weblog Sociological Images haakte in op de campagne en breidde de zoekpatronen uit met mannen en feministen. Ook in dit geval liegen de resultaten er niet om. Mannen kunnen geen feminist zijn en zouden niet moeten trouwen. En feministen? Die zijn slecht en moeten dood.

Daar kunnen feministen het mee doen. In het Engelse taalgebied dan, want in het Nederlands valt het wel mee. Als je als zoekterm ‘feministen’ invult, komt Google Nederland met ‘feministen – fok, blog, forum. ‘Feminisme is’ krijgt als aanvullingen islam, of ‘is slecht’.  ‘Feministen zijn’ krijgt geen enkele aanvulling. Google verandert de tekst in plaats daarvan in een vraag: ‘wat zijn feministen’. En ‘feminis’ krijgt keurige aanvullingen die leiden tot de begrippen ‘feministische golf’ en ‘feminisering’.

De dubieuze aanvullingen komen pas op gang als je een zoekvraag met het woord ‘vrouwen’ intikt. De zoektermen ‘vrouwen moeten’ krijgt als eerste aanvulling ‘moeten meer werken’. Daarna volgen ‘moeten het recht krijgen op pepperspray’ en ‘moeten zwijgen in de gemeente’. ‘Vrouwen zijn’ krijgt eerst nog de aanvulling ‘net’ en ‘beter dan mannen’, maar op de derde en vierde plaats volgen ‘zijn raar’ en ‘zijn gemeen’.

Verder laat Google de zoekterm ‘vrouwen kunnen’ meteen volgen door het woordje ‘niet’. We kunnen niet multitasken, niet rijden, niet bouwen en niet kaart lezen. Ook ‘vrouwen mogen’ levert louter beperkingen op. Vrouwen mogen niet vissen, geen auto besturen en geen broek dragen. Vrouwen willen? Nou nee. We willen ‘maar 1 ding’. We willen ‘mannen’ en ‘aandacht’.

Geen wonder dat feministen nauwelijks bestaan volgens de automatische aanvulling. Er gaat al zoveel minachting uit naar vrouwen algemeen, dat er weinig over lijkt te zijn voor feministen. Hmmm… Is dat een goed teken, of een slecht teken???

 

Iran, Rusland, Egypte en Vaticaan vinden vrouwenmishandeling wel ok

Geweld tegen vrouwen mag niet. Als het toch gebeurt, moeten regeringen voor vrouwen evenveel moeite doen als in geval van geweld tegen mannen, om het slachtoffer te beschermen en de dader aan te pakken. Alleszins redelijk, zou je zeggen, maar niet voor een coalitie van Iran, Rusland, het Vaticaan en de Moslim broederschap. Tijdens een conferentie van de Verenigde Naties probeerden ze mensenrechten voor vrouwen uit een akkoord te schrappen. Gelukkig mislukte dat. Onder leiding van de Chileense ex-presidente Michelle Bachelet bereikten 193 landen een historisch akkoord.

De feestelijke opening van de conferentie.

De landen legden in een akkoord vast dat vrouwen wereldwijd gelijke rechten als mannen hebben. Ze veroordelen geweld tegen vrouwen en verklaarden duidelijk dat er in de eenentwintigste eeuw geen plaats meer is voor discriminatie en geweld tegen vrouwen. Met andere woorden: vrouwen zijn mensen! Hoera!

Het akkoord was nog op een andere manier nuttig. De twee weken durende onderhandelingen maakten zichtbaar wie anno 2013 nog steeds vindt dat vrouwen een tweederangse Ander zijn. Dat leverde rare taferelen op. Het Vaticaan gebroederlijk, zij aan zij, verenigd met de Moslim Broederschap uit Egypte. Samen met Iran en Rusland streden deze religieuzen voor het behoud van de uitzonderingsgrond religie/cultuur/traditie. Vrouwen vermoorden wegens vermeend overspel mag niet. Maar onze cultuur keurt het goed, dus dan mag het wel. Dat genre. De coalitie verzette zich ook tegen bepalingen die verkrachting binnen het huwelijk strafbaar stellen.

Internationale media struikelden vooral over een verklaring van de Moslim Broederschap, waarin de mannen uitlegden waarom geweld tegen vrouwen niet aangepakt hoeft te worden. Dat zat ‘m waarschijnlijk in de bewoordingen. De broeders maakten de meest expliciete tekst openbaar. Achter de schermen zullen landen als Iran en het Vaticaan waarschijnlijk dezelfde bedoelingen hebben, maar ze verpakten het netter. De broeders schrijven in hun betoog onder andere dat:

This declaration, if ratified, would lead to complete disintegration of society, and would certainly be the final step in the intellectual and cultural invasion of Muslim countries, eliminating the moral specificity that helps preserve cohesion of Islamic societies.

Toe maar! De totale ondergang van de samenleving! Buitenlandse invasies! Onder andere dagblad The Guardian had er geen goed woord voor over. Toen de Moslim Broederschap in Egypte aan de macht wilde komen, bedienden ze zich van mooie woorden over vrouwen en konden ze hun stemmen goed gebruiken. Nu ze eenmaal in het zadel zitten vallen alle maskers af. De broederschap blokkeerde een wet om genitale verminking van meisjes strafbaar te stellen, en pleitte bij de VN conferentie openlijk voor een tandeloze tekst die geweld tegen vrouwen vrolijk verder laat gaan.

Commentator Amira Nowaira vermoedt dat naast vrouwenhaat ook machtspolitiek aan de basis van hun felle verzet ligt:

The Brotherhood probably felt impelled to send a not-so-covert threat to Egyptian women. Throughout the past seven months, Egypt’s rulers have done their utmost to take women out of the political equation, as their active participation in protests has become a real headache for the Morsi regime. The statement seems to have been conceived in response to their mounting pressure and the vocal opposition, and intended to reassert the dominance and power of the Brotherhood.

Dat deze religieuze, conservatieve coalitie de strijd verloor, noemen commentatoren een bitterzoete overwinning. Fijn dat de uiteindelijke overeenkomst vrouwen als mens ziet. Maar de wilskracht bij de haters fungeert als waarschuwing. Krachtige partijen willen heel graag hun recht op vrouwen slaan behouden. Dat het deze keer niet is gelukt, zegt niets over een volgende VN Vrouwenconferentie. Alertheid blijft geboden.

UPDATE: een hoopvol teken is dat vrouwen steeds vaker hun mond open doen en praten over wat hen overkomt. Niet langer zwijgen is het begin van alles, signaleert auteur en journaliste Sally Armstrong:

Probably about three years ago, I began to see the earth shifting. I began to see the curtain lifting. Why did that happen? There’s an increase in education, but mostly there’s an increase in talk. I’ve always felt that if you can’t talk about it, you can’t change it. When you talk, you start asking questions you never asked before. Women are now saying, “Show me where it’s written in the Koran that my daughter can’t go to school.”

Ja, dan krijg je vanzelf een revolutionaire omwenteling 😉

IPS Gender Wire brengt de verhalen die je bijna nooit hoort

Redacties maken dagelijks afwegingen. Gaan we iets doen over boerinnen in Malawi, of miljoenentransfers in de voetbalwereld? Meestal winnen de voetbaltransfers. Daarom zijn persagentschappen als IPS Gender Wire zo belangrijk. Deze nieuwsorganisatie neemt geen genoegen met de bestaande situatie, waarin mannen de boventoon voeren. Vrouwen halen in nog geen kwart van de gevallen het nieuws. Als er al aandacht voor ze is, is het meestal in de rol van slachtoffer of echtgenote van.

Gender Wire brengt bewust de verhalen van vrouwen uit alle windstreken. Deze organisatie biedt daardoor een venster op een wereld die normaal nauwelijks aan bod komt in bijvoorbeeld de Nederlandse media. Om een idee te geven: vandaag brengt IPS de volgende verhalen

Zomaar een greep uit het brede aanbod, met iedere dag nieuwe aanvoer van interviews, nieuwsberichten en achtergrondrapportages. Aanbevolen!

VN Vrouwen pleit voor meer rechtvaardigheid

Op papier boekte de wereld de afgelopen jaren grote vooruitgang op het gebied van vrouwenrechten. Steeds meer landen ondertekenen het VN Vrouwenverdrag, en in bijna alle staten mogen vrouwen tegenwoordig stemmen. Maar rechten op papier zijn iets anders dan rechten in de praktijk. Wereldwijd blijkt uit een nieuw rapport van VN Vrouwen, In Pursuit of Justice, dat gerechtigheid voor vrouwen helaas nog steeds een sprookje is.

Internationaal gerechtshof in Den Haag.

The Guardian maakte een special over het rapport met handige kaartjes, plus alle cijfers op een rij en een serie interviews met verschillende vrouwen over de situatie in hun land. Jezebel maakte een selectie uit veelzeggende grafieken – kijk uit in Thailand, Servië en Zambia, want ruim een kwart van de mannen vindt het ok om zijn vrouw te slaan. Zie ook deze speciale pagina op de site van documentatiecentrum Rosa.

Een paar schokkende uitkomsten: in de helft van de landen mogen mannen nog steeds hun echtgenote verkrachten. De wet ziet dit niet als een misdaad. Ze zijn toch getrouwd? Bij verkrachting door iemand anders dan de echtgenoot is de schande zo groot, dat een vrouw er meestal voor kiest te zwijgen.  Wereldwijd doet slechts 11 procent aangifte.

Daarnaast blijkt dat vrouwen tussen de tien en dertig procent minder salaris krijgen dan mannen. De oorzaken zijn dezelfde als in een land als Nederland: wereldwijd betaalt vrouwenwerk minder dan mannenwerk. Alss man en vrouw hetzelfde werk doen krijgt hij meer dan zij. Bovendien krijgen vrouwen veel vaker dan mannen te maken met werksituaties waarin ze nauwelijks rechten hebben, maar wel veel plichten. In meer dan de helft van de gevallen ontbreken de meest basale arbeidsvoorwaarden, zoals doorbetaling bij ziekte of ontslagbescherming als je zwanger wordt.

Het rapport doet een heel aantal aanbevelingen om de situatie te verbeteren. Zo kennen veel landen obstakels waardoor het aanspannen van een rechtszaak kostbaar en ingewikkeld is. Dit kun je verbeteren door procedures te vereenvoudigen en onnodige of oneerlijke regels af te schaffen. Zo moeten vrouwen in Cambodja zelf betalen voor de medische tests die verkrachting aan kunnen tonen. Deze testst kosten ruim een halve maand loon. Het is dit type regel waarvan VN Vrouwen graag zou zien dat ze verdwijnen.

Bij de presentatie van het rapport hield Michelle Bachelet, voorzitster van VN Vrouwen, een toespraak. Bachelet ziet het rapport als een strijdkreet:

our report is a call for action – setting challenges for national governments, civil societies and the international community. It outlines an agenda which, by ensuring laws and the legal system tackle bias against women, will accelerate the progress toward our ambitions for a better world. UN Women will work to support this agenda, with the benefits to be felt by everyone. We all win – men and women, girls and boys – if we win this battle for justice.

Engeland steunt VN Vrouwen alsnog

De Engelse regering doneert de komende twee jaar in totaal 20 miljoen dollar aan VN Vrouwen. Dit is een steuntje in de rug voor de enige organisatie binnen de Verenigde Naties die gender centraal stelt en specifiek de situatie van vrouwen wereldwijd wil verbeteren. Eerder werd bekend dat VN Vrouwen een half jaar na de oprichting nog niet eens eenvijfde deel van het beoogde budget binnen had gekregen. Dit leidde tot zorgen, want zonder geld geen slagvaardigheid.

De Britse regering kreeg kritiek omdat onlangs bleek dat ook dit land VN Vrouwen nog geen cent had gegeven, terwijl Engeland destijds één van de grootste voorstanders was van de oprichting van de organisatie. Bronnen binnen de regering benadrukken dat Engeland eerst wilde kijken hoe het zou gaan met VN Vrouwen:

…sources at the Department for International Development, who pointed out that it provided £1m in start-up funding, said that Britain wanted to carry out a rigorous assessment of Bachelet’s plans after doubts about the work of the former UN gender organisation, UNIFEM, which received £3m from Britain. […] “Michelle Bachelet has made an impressive start,” one government source said. “[The organisation’s predecessor] did not have enough political momentum. Bachelet is providing high-level momentum.”

Ondanks de geldproblemen werkt VN Vrouwen door. De organisatie begon een campagne om de situatie van weduwen te verbeteren, en bracht deze week een rapportage uit over de beroerde juridische en economische positie van vrouwen. Volgens dat rapport zitten wereldwijd minstens 600 miljoen vrouwen vast in onzekere, tijdelijke baantjes, waarbij ze veel plichten hebben en weinig rechten. Ook hebben miljoenen vrouwen geen toegang tot Justitie. Ze kennen hun rechten niet, hebben geen geld voor een advocaat, of er is geen wetgeving waar ze een beroep op kunnen doen om zichzelf te beschermen tegen misbruik en mishandeling. Later meer over dit rapport van VN Vrouwen.

Wereld laat VN Vrouwen op houtje bijten

VN Vrouwen had van de lidstaten van de Verenigde Naties een budget van 500 miljoen dollar moeten krijgen. Naar nu blijkt beschikt de organisatie een half jaar na de oprichting over nog niet eens eenvijfde deel daarvan, meldt The Guardian. Onder andere Engeland heeft tot nu toe niets gedoneerd. Terwijl dit toch één van de landen was die het hardst riep om de oprichting van VN Vrouwen, merkt de krant op.

Michelle Bachelet, hoofd van UN Women, doet haar uiterste best om geld bij elkaar te schrapen.

De angst bestaat dat VN Vrouwen, het enige onderdeel van de VN dat zich specifiek richt op vrouwenrechten en de machtsverhoudingen tussen de seksen, nu door gebrek aan geld bij voorbaat een stille dood zal sterven:

‘At the moment, UN Women is being strangled at birth by a coalition of the wealthy,’ said Lewis, a former Canadian ambassador to the United Nations. ‘All the misogynist countries, from Pakistan to Sudan, must surely be laughing behind the scenes. They never wanted UN Women and now the Western donors are doing the dirty work for them,’ he said.

Welke landen steunen vrouwen wel? Als het gaat om toegezegde fondsen staat Spanje bovenaan met een belofte van 25 miljoen dollar, op de voet gevolgd door Noorwegen (15 miljoen) en Canada (tien miljoen). Van deze top drie heeft alleen Canada het toegezegde geld al overgemaakt naar de bankrekening van VN Vrouwen. Nederland staat op een zevende plaats met een toezegging van bijna zes miljoen dollar. Ons land moet dit bedrag nog overmaken.

Op 30 juni had VN Vrouwen zodoende 38 miljoen dollar in kas, met nog eens 70 miljoen dollar onderweg. Dat lijkt veel, maar het beoogde budget van 500 miljoen was nog niet eens 1 procent van het jaarlijkse budget van de Verenigde Naties. Laat staan als het bij eenvijfde deel blijft. De VN als geheel hebben dit jaar een budget van meer dan vijf biljoen dollar. Daar zitten de vredesoperaties niet bij. Lidstaten onderhandelen daar apart over en zegden hiervoor 8 biljoen dollar toe.

Kortom, 100 miljoen dollar is duidelijk te weinig. VN Vrouwen staat voor een zeer lastige opgave. Hopelijk trekken landen wereldwijd alsnog hun portemonnee, en kan de organisatie iets meer doen voor de helft van de wereldbevolking.

VN Vrouwen houdt eerste internationale weduwendag

Van de circa 245 miljoen weduwen in de wereld leven er rond de 115 miljoen in zeer moeilijke omstandigheden, schat VN Vrouwen in. Armoede en sociale stigma’s tekenen hun leven. Daarom houdt de organisatie vandaag, 23 juni, een Internationale Weduwendag. Het is voor het eerst dat de VN op die manier aandacht besteden aan deze groep. 

De internationale dag voor weduwen maakt deel uit van een speciale campagne, waar de Zesde Clan al eerder nieuws over publiceerde. VN Vrouwen ondersteunt de komende drie jaar zelforganisaties van weduwen in allerlei landen, zoals India, en gaat onderzoek doen naar de positie van weduwen in verschillende culturen. Dit wetenschappelijk onderzoek is nodig, want er blijkt nog niet zoveel bekend te zijn over de positie in allerlei landen. Het blijft nu vaak bij anecdotes of persoonlijke verhalen van weduwen zelf, zoals deze van twee weduwen uit Togo en Mexico.

Op basis van de ervaringen van vrouwen en de resultaten van onderzoek, wil VN Vrouwen proberen discriminerende wetgeving op te heffen en schadelijke culturele praktijken om te buigen. Want iedereen verdient een plekje onder de zon. Ook weduwen.

VN Vrouwen lanceert programma voor weduwen

Vrouwen die hun partner verliezen in India, Nepal en Sri Lanka sterven een sociale dood. Als weduwe is er voor hen geen plek meer in de samenleving. Om deze groep meer mogelijkheden te geven, lanceert VN Vrouwen een speciaal programma. Drie jaar lang gaat deze organisatie van de Verenigde Naties onderzoek doen om de discriminatie op een verantwoorde manier inzichtelijk te maken. VN Vrouwen gaat organisaties van weduwen ondersteunen, en helpt bij het in kaart brengen en afschaffen van discriminerende gebruiken en wetten.
 
Weduwen in India moeten permanent rondlopen in het wit, de kleur van de rouw.

Het klinkt misschien maf om eerst maar eens de feiten in kaart te brengen, maar VN Vrouwen kwam erachter dat er veel niet bekend is. Er zijn teveel persoonlijke anecdotes, incidenten, en feiten ‘die iedereen wel weet’. Zulke verhalen zeggen wel wat, en dat is dan ook de reden dat het nieuwe project zich concentreert op weduwen in India, Nepal en Sri Lanka. Wat er bekend is wijst erop dat weduwen hier ernstig in de problemen komen na het wegvallen van hun man. Maar het ontbreekt aan gedegen analyses van de situatie. Daarom wil VN Vrouwen het probleem goed in kaart brengen. Op basis van feiten kan de organisatie dan verder met het werven van fondsen en het opstarten van activiteiten.

Ook het versterken van zelforganisaties is een belangrijke stap voorwaarts. De weduwen weten zelf het beste hoe zij hun situatie beleven en tegen welke problemen ze aanlopen. Door hun eigen organisaties te ondersteunen, kunnen de weduwen zichzelf verenigen en aan de slag gaan om hun levensomstandigheden te verbeteren. Ze zijn geen passieve slachtoffers, maar kunnen zichzelf helpen met steun van anderen.

Omdat de weduwen precies weten welke sociale praktijken en wetten hen hinderen, zijn zij ook een belangrijke gesprekspartner van de VN. Wat levert de meeste obstakels op? Hoe kunnen vrouwen succesvol van binnenuit de mores in hun land veranderen? Welke wetten staan haaks op internationale verdragen, en kunnen voor de rechter aangevochten worden? Dat en meer verwacht VN Vrouwen de komende jaren in kaart te brengen en te doen.

Uiteindelijk wil VN Vrouwen bereiken dat weduwen het financieel beter krijgen. Dat is een belangrijke opstap naar een nieuwe rol in de samenleving:

Highlighting the specific challenges faced by widows in Sri Lanka, Ms. Selvy Thiruchandran, Executive Director of Women’s Education and Research Centre, said that the best way to boost the self-esteem and confidence of widows is to help them move up the economic ladder. “We need to make them understand that they can contribute productively to society and that they can make a difference.” Ms. Thiruchandran said.

De lezing van…. Michelle Bachelet

De Chileense ex-presidente Michelle Bachlet is nu hoofd van het nieuwe orgaan van de Verenigde Naties, UN Women. Het is de komende jaren haar baan om de belangen van vrouwen naar voren te brengen en hun situatie wereldwijd te verbeteren. In een toespraak tijdens de eerste formele bijeenkomst van VN Vrouwen gaat ze in op de totstandkoming van de organisatie, en waar ze zich de komende honderd dagen op wil richten.

Aan ambities geen gebrek:

UN Women will centre its work around five core principles: 1) providing demand-driven support to national partners to enhance implementation of international agreements and standards; 2) supporting intergovernmental processes to strengthen the global normative and policy framework on gender equality; 3) advocating for gender equality and women’s empowerment, championing the rights of women and girls — particularly those who are most excluded; 4) leading and promoting coherence in UN system work on gender equality; and 5) acting as a global broker of knowledge and experience, aligning practice with normative guidance.

Om dit voor elkaar te krijgen heeft ze geld nodig. Bachelet gaat haar prestige en kennis de komende maanden inzetten bij gesprekken met landen die beloofd hebben het fonds van UN Women aan te vullen. Dat geld is van cruciaal belang, anders blijft het bij mooie woorden . Daar hebben we niks aan. Harde cash willen we hebben, en concrete acties. Alleen dan kunnen de Verenigde Naties de moedersterfte, het analfabetisme, de tweederangs status en de rechteloosheid waarmee vrouwen kampen verminderen en verlichten. Lees haar speech en weet dat de Zesde Clan de ontwikkelingen nauwlettend blijft volgen….

UN Women begint het werk officieel

Vanaf nu, januari 2011, is UN Women officieel begonnen. Het orgaan van de Verenigde Naties moet projecten, plannen en beleid bundelen en de stem van vrouwen krachtiger vertegenwoordigen. Tegelijkertijd met het formele begin van de werkzaamheden heeft UN Women ook haar website gelanceerd. Hier vind je alle plannen, acties en campagnes, en informatie over het instituut zelf.

Voorzitster Michelle Bachelet, voormalig presidente van Chili, ziet in de bundeling van krachten een ideale gelegenheid om de positie van vrouwen wereldwijd te verbeteren. Maar dat staat of valt wel met de beschikbaarheid van fondsen. Dat geld moet geleverd worden door de lidstaten van de Verenigde Naties. Helaas zijn die landen niet altijd even bereidwillig. In een persbericht schrijft UN Women daarover:

Many countries have made significant progress in advancing women’s standing, but gender discrimination remains deeply entrenched in every society. Women continue to suffer extreme forms of violence, and are locked out of many economic opportunities. Only low numbers participate in politics. The United Nations has consistently supported progress in addressing these shortfalls but has faced hindrances including inadequate funding. A minimum of US$500 million has been set as the annual operating budget for UN Women.

Het is de vraag of het lukt om die 500 miljoen dollar bij elkaar te schrapen. Ter vergelijking: dit is ongeveer 1 procent van het totale budget van de VN. In de krant The Guardian spreekt VSO, een organisatie voor ontwikkelingshulp, publiekelijk haar zorgen uit over dit beperkte budget. Om een einde te maken aan de mishandeling, ondervoeding en achterstelling van miljoenen meisjes en vrouwen wereldwijd is waarschijnlijk veel meer geld nodig dan dat.

Desondanks gaat de organisatie aan de slag. Eén van de eerste acties richt zich op het tegengaan van geweld tegen vrouwen. Tot en met 20 januari 2011 kunnen landen een subsidieaanvraag indienen voor projecten op het gebied van bijvoorbeeld huiselijk geweld en de (sociale) veiligheid in de openbare ruimte.

De Zesde Clan zal de verrichtingen van UN Women de komende tijd nauwlettend volgen.

Geestelijken Saudi Arabië verknallen het voor zichzelf

Interessante berichten over Saudi-Arabië de afgelopen dagen. Iran is het niet gelukt, maar Saudi-Arabië wel: het land krijgt volgens de BBC een zetel in VN Vrouwen. Saudi Arabië, hmmmm… was dat niet het land waar geestelijken een fatwa uitspraken om te verbieden dat vrouwen als cassière kunnen werken? Een gespecialiseerd weblog heeft de tekst inmiddels in het Engels vertaald. Volgens een commentaar in de Engelse krant The Guardian hebben de clerici het daarmee voor zichzelf verknald, en zou de fatwa kunnen leiden tot verschuivingen in Saudi Arabië.

De Zesde Clan besteedde al eerder aandacht aan deze cassière fatwa. Ook bij die gelegenheid merkten de media op dat er in Saudi Arabië een richtingenstrijd gaande is. De huidige leider van het land, koning Abdullah, probeert langzaam de grenzen wat op te rekken en vrouwen meer mogelijkheden te bieden. Een obstakel daarbij: de geestelijken, die allerlei uitspraken doen vanuit hele orthodoxe opvattingen over de Islam. De Koning treedt steeds vaker op tegen hun uitspraken, en tikte eerder dit jaar nog een niet-geautoriseerde geestelijke op de vingers toen die protesteerde tegen het plan van een supermarkt om cassières aan te nemen.

Volgens het recente commentaar in de Guardian heeft de koning in augustus dit jaar verboden dat willekeurig welke geestelijke fatwa’s uit mogen spreken. Hij bracht dit voorrecht terug tot een kleine groep door de koning aangestelde geestelijken. Het was de bedoeling dat deze groep geestelijken goed na zou denken en zou proberen wat meer lijn te brengen in het woud aan elkaar tegensprekende fatwa’s.

De fatwa tegen vrouwelijke kassamedewerkers in supermarkten was één van de eerste uitspraken van deze door de Koning aangestelde geestelijken. Laten we de tekst eens bekijken. Dat kan dankzij de vertaling van Saudiwoman. Het origineel staat eronder dus wie de taal machtig is kan het zonder de vertaling doen. De kern van het verhaal:

It is not permitted for a Muslim woman to work in a place where they intermingle with men. A woman should stay away from places where men gather. She should search for employment that does not expose her to temptation nor make her a source of temptation. And what you have mentioned in your question does expose her to temptation and tempt men, hence it is Islamically prohibited. And the companies that employ women are collaborating with them in what is Islamically prohibited and thus they too are committing a prohibition.

Dagblad de Guardian schrijft in het commentaar op deze officiële fatwas dat koning Abdullah hier niet blij mee is. Hij had juist verwacht dat de officieel aangestelde geestelijken het land langzaam zouden moderniseren. In plaats daarvan zit hij nu opgescheept met een uitspraak die het vrouwen bijna onmogelijk maakt om een betaalde baan aan te nemen.

Bovendien zijn de inwoners niet gek. Steeds meer mensen zien dat de fatwa’s tot onlogische situaties leiden. Zo zouden vrouwelijke cassières verleidsters zijn, en moeten ze dus ver weg blijven van mannen. Maar omgekeerd legt niemand mannen een strobreed in de weg als zíj achter de kassa staan en een vrouwelijke klant helpen. Vrouwen mogen ook op straat bedelen, terwijl de kans dan vrij groot is dat een man hen geld geeft. Kortom, het slaat onderhand nergens meer op. De strak aangehaalde banden beginnen steeds meer te knellen.

The Guardian ziet het als een positief teken dat de uitspraken van geestelijken op steeds meer kritiek vanuit de eigen bevolking stuiten. Een paar jaar geleden zou niemand zich hier druk om hebben gemaakt. Nu wel. De kritiek verzwakt de positie van de geestelijken, helemaal nu ze handelen in tegenspraak met de wensen en belangen van de koning. Die hen nota bene benoemde. Wie weet helpen de geestelijken zichzelf de marge in en kan de samenleving voorzichtig een stapje vooruit zetten….

Formele vredesonderhandelingen? Alleen mannen aub

Een triest jubileum voor de wereld. Tien jaar geleden namen de aangesloten landen van de Verenigde Naties wereldwijd een resolutie aan met een plechtige belofte: als je land een einde wil maken aan oorlog en geweld, heb je óók de vrouwen nodig.  We spreken met elkaar af dat vrouwen erkend worden als partner in de onderhandelingen. Maar helaas, naar nu blijkt uit een studie van het MIT Center for International Studies is dat niet gelukt.

De VN liet een onderzoek doen naar de situatie in zes gebieden waar vredesonderhandelingen lopen. Zoals Colombia, Liberia en Uganda. De Washington Post citeert de onderzoekers, en die winden er geen doekjes om: bij vredesonderhandelingen gaat het vaak om machtsspelletjes en egotripperij, niet om het bereiken van echte vrede. En vrouwen worden tien jaar na het aannemen van de resolutie nog steeds stelselmatig buiten de deur gehouden.

Het MIT rapport somt vanaf pagina zeventien fascinerende redenen op waarom vrouwen geen deel uit zouden mogen maken van vredesonderhandelingen. De uit mannen bestaande groeperingen zeggen regelmatig dat vrouwen niet kunnen onderhandelen, en/of dat ze te weinig verstand zouden hebben van de kwesties waar het om gaat. Waarop MIT opmerkt dat ditzelfde vaak genoeg geldt voor de mannen, maar in hun geval is dat opeens geen enkel probleem. Een andere favoriet die de onderzoekers vaak tegenkwamen: indirect zouden vrouwen al genoeg invloed hebben, dus het is helemaal niet nodig dat ze meepraten.

De studie let op positieve uitzonderingen. In Liberia pikten de vrouwen het niet dat de krijgsheren hen negeerden.  Wekenlang staakten ze, totdat de toenmalige president Taylor eindelijk serieus wilde onderhandelen over vrede. Maar toen die besprekingen begonnen, waren vrouwen nergens te bekennen. En de onderhandelingen dreigden eveneens nergens op uit te lopen. De vrouwen gingen opnieuw tot actie over. Wat leidde tot deze situatie:

In 2003 genieten de krijgsheren daar zes weken lang van de luxe in de hotels. Op originele opnames is te zien hoe dan de in het wit geklede vrouwen de hal van het vergadercentrum zittend blokkeren. ’Generaal Leymah Gbowee en haar leger’ zijn woedend over het onnodige lijden dat maar doorgaat. „Toen een agent me wilde arresteren omdat ik ’gerechtigheid in de weg stond’, ontplofte ik”, blikt Gbowee terug.

Kortom, als vrouw moet je soms de gekste dingen uithalen om gehoord te worden. Vergeet ook de naamgeving van dit weblog niet. De Zesde Clan is een begrip in Somalië. Toen daar over vrede werd gesproken met de vijf bestaande clans, leidde dat tot louter mannen in een zaaltje. De vrouwen besloten daarop een zesde clan te stichten, voor vrouwen. Gebruikmakend van de tradities in hun land moet iedere clan vertegenwoordigd zijn, dus dankzij de vrouwenclan, de Zesde Clan, konden vrouwen eindelijk mee onderhandelen.

VN secretaris generaal Ban Ki-moon en en politici zoals Hillary Clinton hebben volgens de New York Times in ieder geval allerlei goede voornemens. Het kan niet zo zijn dat lidstaten massaal een door hen zelf aangenomen resolutie negeren en de halve wereldbevolking links laten liggen. Er moet hernieuwde druk komen om vrouwen te betrekken, ook als onderhandelingen formeel worden. De VN zelf gaat in ieder geval miljoenen uittrekken voor projecten om vrouwen weerbaarder te maken en meer zeggenschap te geven. En de nieuwe loot aan de stam, VN Vrouwen, gaat scherp in de gaten houden of de doelstellingen de komende tien jaar wél nageleefd worden.

VN Vrouwen krijgt gezicht van Chileense ex-presidente

Michelle Bachelet, voormalig president van Chili, komt aan het hoofd van VN Vrouwen. Dat maakte de secretaris generaal van de VN, Bang Ki-moon, vandaag bekend. VN Vrouwen bundelt verschillende organisaties binnen de Verenigde Naties. Die bundeling van krachten moet leiden tot een effectiever beleid om gendervraagstukken en de positie van vrouwen wereldwijd hoog op de agenda te krijgen.

Michelle Bachelet.

De VN stemde in juli unaniem voor de totstandkoming van deze nieuwe organisatie. En met de benoeming van Bachelet krijgt VN Vrouwen nu een leider. Persbureau IPS vroeg vorig jaar aan Chileense vrouwen wat zij van hun president vonden. De vrouwen toonden zich toen gematigd positief. Onder het militaire regime van Pinochet moesten vrouwen zien te overleven onder zwaar conservatieve omstandigheden. Daaropvolgende burgerpresidenten hadden geen aandacht voor vrouwen. Maar met de verkiezing van Bachelet veranderde dat. IPS meldt:

“Het meest positieve is dat nog nooit een regering het thema van de gelijkheid en niet-discriminatie van vrouwen zo ernstig nam”, zegt sociologe Teresa Valdés, coördinator van de organisatie Observatorium voor Gender en Gelijkheid. “Dat blijkt uit de s teun en de voortdurende vermelding en zichtbaarheid van het thema door de president zelf. Men heeft er een prioriteit aan gegeven die we nog niet eerder gezien hadden.”

Bachelet pakte onder andere het pensioensysteem aan en zorgde ervoor dat oude vrouwen het financieel wat breder kregen. Ook zorgde ze voor nieuwe wetgeving, waardoor huishoudelijk personeel een betere rechtspositie kreeg en bazen hun winkelpersoneel voldoende rust moesten geven. Ook kwam er voor het eerst structurele aandacht voor huiselijk geweld, met campagnes om Chilenen bewust te maken van deze problematiek.

Dat vrouwenorganisaties gematigd positief zijn, komt vooral door alles wat er nog is blijven liggen. Het Chileense familierecht is zwaar in het voordeel van mannen ingericht, en baas in eigen buik is een slogan waar Chilenen nog nooit van gehoord hebben. Het is aan de huidige president om hier mee verder te gaan. Bachelet kan in ieder geval aan de slag bij de VN. Ze zal het druk genoeg krijgen.

UN Women helpt politica’s in Tanzania

Om vrouwelijke kandidaten te helpen bij verkiezingen in Tanzania, stuurt UN Women dertig landgenoten op pad om de politica’s in spe te coachen. Hoe spreek je in het openbaar, hoe plan je je campagne, en hoe sta je de media te woord? Dat en meer komt aan de orde tijdens een serie workshops, meldt Allafrica.com.

De verkiezingen vinden in oktober plaats. De grondwet van Tanzania regelt dat vrouwen dertig procent van de zetels moeten hebben, maar bij voorgaande verkiezingen haalde het land dit niet. Er waren te weinig vrouwelijke kandidaten. Zodoende bemachtigden vrouwen in 2005 slechts 17 van de 232 zetels. Om de drempel te verlagen en meer vrouwen in de politiek te krijgen, zet  UN Women  de workshops op. De trainers komen ook uit Tanzania, ze kennen de cultuur en gewoonten. Het enige verschil is dat zij in het verleden al gebruik konden maken van ondersteuning van de VN. Ze geven hun kennis en ervaring nu door aan hun landgenoten.