Tag Archives: Universiteit Leiden

Mannen vertellen vrouwen dat emancipatie af is

Inkoppertje van de week: als twee mannen vrouwen vertellen dat de emancipatie voltooid is, weet je zeker dat die emancipatie nog bij lange na niet gedaan is. Zeker als die over-en-sluiten-boodschap gepaard gaat met kreten als ‘dames, jullie willen zelf niet’, natuur, moederschap, sneren naar feministen, en cirkelredeneringen.

Is de emancipatie van de man eigenlijk al af? Want die hebben het pas zwaar!

Emotioneel beladen termen en verwijten daargelaten rijst de vraag: waarop baseren beide heren hun mening eigenlijk? Ze komen niet verder dan ”de weerbarstige realiteit van de menselijke natuur”, en redeneringen over een situatie die is zoals-ie is omdat het nou eenmaal zo is en zo is het. Ja doei, zo lusten we er nog wel een paar.

Het belangrijkste lijken verwijzing naar ‘de menselijke natuur’. In de praktijk zijn dat vaak codewoorden voor dé aard van dé man en dé vrouw. Zo ook hier. Laten we de verschillen koesteren, kraait het tweetal. Laten we ”de inschatbare waarden van onbetaalde moederzorg” niet in twijfel trekken. Nee, stel je voor! Plus, vrouw = moeder. Logisch!

Niet zo vreemd dat de mannen die een natuurlijke orde koesteren waarin zij de plannen maken, en vrouwen het eten,  bijzonder laatdunkend doen over de gedegen onderzoeken van Justine Ruitenberg en Wil Portegrijs, die onder andere belangrijke bijdragen levert aan de tweejaarlijkse emancipatiemonitor. Deze beide wetenschapsters wijzen terecht op de invloed van sociale normen op de mogelijkheden van vrouwen.

Ruitenberg en Portegrijs staan daarin absoluut niet alleen. Vrouwen worden tot op de dag van vandaag heel anders beoordeeld dan mannen, vaak in hun nadeel, en het Mars en Venus gedoe over ‘de natuur’ van mensen versterkt die situatie. Dat resulteert in situaties waarin vrouwen gesaboteerd worden, of zichzelf saboteren. Zodoende opereren mannen en vrouwen absoluut niet in een gelijk speelveld.  Zie niet alleen de Emancipatiemonitor, maar ook boeken als Vrouwen en Ambitie van Anna Fels, Women Don’t Ask van Linda Babcock en Sara Laschever, Waarom we allemaal van Mars komen, van Cordelia Fine, en vele, vele andere studies.

Daarnaast is het pijnlijk wat de beide Leidse onderzoekers niet noemen. Ze hadden op z’n minst kennis moeten nemen van het onderzoek van Marieke van den Brink naar de manier waarop universiteiten hoogleraren benoemen. Haar gedegen analyse van sollicitatieprocedures toonde glashelder aan dat een ons-kent-ons mannenkring mannen bevoordeelde, en vrouwen letterlijk niet zag staan. Boomsma en Price willen daar waarschijnlijk niets van weten. Stel je voor dat ze academisch succes krijgen, en dat ze daarbij in hoge mate voordeel hadden van hun sekse. Onverteerbaar, dus negeren die hap.

Tot slot bejubelen de beide Leidse onderzoekers-in-spe de onbetaalde moederzorg, maar daarmee stippen ze ongewild nog een pijnpunt aan. Of twee eigenlijk. Ten eerste: werkgevers discrimineren zwangere vrouwen massaal door ze te ontslaan, op een zijspoor te zetten, of door ze om te beginnen niet eens aan te nemen. Alleen al om die reden kan de emancipatie nog lang niet af zijn. Ten tweede: waarom al die nadruk op moederschap? Vanwaar die curieuze afwezigheid van mannen en het vaderschap?

Kortom, heren: gezakt. Doe asjeblieft je huiswerk voordat je een grote broek aantrekt. En NRC: door clickbait te publiceren kun je je cijfers misschien tijdelijk opkrikken, maar uiteindelijk gooi je het predikaat ‘kwaliteitskrant’ te grabbel.

UPDATE: via de Volkskrant meer kritiek op de twee Leidse promovendi en hun vreemde betoog. Zie hier en hier.

Universiteiten onderzoeken abortus in Nederland

Hoe gaat het met meisjes en vrouwen nadat ze voor abortus kozen? Welke vrouwen besluiten afstand te doen, en wat zijn de gevolgen voor de kinderen die dan vervolgens ‘binnenlands geadopteerd’ worden? Het zijn vragen waar onder andere de universiteiten van Leiden en Utrecht zich de komende jaren over buigen. De eerste resultaten komen naar verwachting in 2012.

De onderzoeken vinden plaats omdat er voor de situatie in Nederland tot nu toe weinig wetenschappelijk verantwoorde gegevens voorhanden zijn. Je hebt het jaarlijkse overzicht van hoe het staat met de wet zwangerschapsafbreking. Dat levert dan een rapport op met cijfers die onder andere aantonen dat het aantal abortussen al jaren stabiel is. Maar er is weinig kennis over de afwegingen die meisjes en vrouwen maken, wat uiteindelijk de doorslag geeft, en welke effecten die uiteindelijke keuze heeft op bijvoorbeeld het afstandskind of op de vrouw die besloot tot abortus.

Omdat het om zulke complexe situaties gaat, lopen verschillende onderzoeken door tot 2016. Alleen dan heb je voldoende vrouwen en afstandskinderen voor een voldoende lange periode kunnen volgen om met enige zekerheid uitspraken te doen. In de tussentijd is het misschien goed eens te kijken welke informatie er beschikbaar is uit de Verenigde Staten. In dat land staat een minderheid zo vijandig tegenover abotus dat dit leidt zelfs leidt tot moorden op abortusartsen en aanslagen op abortusklinieken. De bredere anti-abortus beweging deinst er niet voor terug om vrouwen valse informatie te geven over abortus. Daarom was en is de noodzaak om feiten te verzamelen extra aanwezig.

Onder andere het Guttmacher instituut heeft zodoende kwalitatief onderzoek uitgevoerd naar tieners die ongewenst zwanger waren en voor het dilemma stonden: wel of geen abortus. Gekeken naar de gevolgen voor vrouwen kwam het instituut er achter dat er weinig verschil in psychisch welzijn te vinden is. Er was geen enkele directe link tussen de abortus en eventueel emotioneel trauma bij de vrouw.

Wat wél aantoonbaar schade aanricht bij de tieners is de weg naar een abortus toe. In veel staten in de V.S.  moeten vrouwen door een bureaucratische mallemolen vol door de anti abortus beweging geïnstalleerde obstakels. Zoals uitgebreide vragenlijsten vol intieme details die niks te maken hebben met abortus, lange wachtperiodes en extra medische onderzoeken. Dát blijkt traumatisch te zijn voor een deel van de onderzochte tieners.  Deze bevinding leidde tot een mooie kop in het feministische blad Ms Magazine: het is niet de abortus waar je gek van wordt, maar de wet.

Dat de tieners ondanks de traumatiserende bureaucratie tóch doorzetten geeft wel aan hoe graag ze grip willen houden op hun eigen leven.  Heel verstandig van ze, want in de V.S. is ook nagegaan wat er gebeurt als je die abortus niet kunt krijgen en gedwongen een kind op de wereld moet zetten terwijl je daar niet klaar voor bent. Met een beetje logisch nadenken kun je ze allemaal van tevoren uittekenen: gemiddeld hebben de gedwongen moeders minder vaak een stabiele relatie, hebben ze vaker géén relatie (kortom ze staan er alleen voor), vaker dan gemiddeld geen of een zeer instabiel inkomen, en gemiddeld wonen ze ook in slechtere wijken met slechtere huisvesting.

De Zesde Clan zal in de gaten houden wat er gebeurt rondom de onderzoeken van Leiden en Utrecht. Benieuwd wat de bevindingen zijn voor ons eigen kikkerlandje.