Tag Archives: Siri

Technologiebedrijven houden zich aan de rolpatronen

Hulp nodig bij het plannen van je reis, nagaan waar je bestelling is gebleven of navigeren in het verkeer? Grote kans dat de virtuele assistente de vorm aanneemt van een vrouw. Heb je echter autoriteit nodig, dan is de kans groot dat je technologische hulpmiddel een mannelijke identiteit krijgt van de bedrijven die ‘m maakten. Dat is geen toeval. Bedrijven blijken zich nauwkeurig te houden aan wat een conservatief publiek verwacht van mannen en vrouwen.

De Zesde Clan signaleerde vorig jaar al dat opvallend veel bedrijven op hun Nederlandse website een vrouw als virtuele assistente opvoeren. Dit fenomeen krijgt nu breed aandacht van de media, omdat Apple deze maand haar eigen virtuele assistente lanceerde. Siri. Tijdschrift The Atlantic signaleert  het volgende patroon:

there is one genre of AI that tilts the other way, that tends to be female: the disembodied voice. The rough rule seems to be that corporeal inventions are male — particularly if they are killing someone, either on screen or in the military — and the non-corporeal are female. […] You’re probably familiar with a few of these “ladies”: the default voice on most GPS systems, the computer that guides you around your voicemail, Julie the Amtrak lady. These “women” assist you in your planning, help you find what you’re looking for, and, in the case of the GPS, keep you calm when you’re lost. They perform, to put it bluntly, women’s work.

Bedrijven stoppen vrouwen daarmee in een stereotiep hokje. De virtuele assistente werkt sussend en ondersteunend en zorgt ervoor dat je op je wenken bediend wordt. Ook Clifford Nass van de universiteit van Stanford beaamt dat technologiebedrijven vrouwen stereotyperen:

“First, it is stereotyping,” Nass says, “Second, it is much easier to find a female voice acceptable to everyone. And third, in certain contexts, female voices are easier to hear.” Female voices are associated with secretarial duties, reminders to the boss to sign invoices or remember mom’s birthday. Siri’s is a deeper female voice, he says, and therefore “seen as more intelligent and more credible” than a higher voice.

De vrouwenstem is echter niet altijd succesvol. Nass merkte in onderzoek dat gebruikers de virtuele stem als een persoon gaan zien. Dat levert soms problemen op. Zo pikten mannelijke Duitse automobilisten van het merk BMW het eind jaren negentig niet dat een vrouw hen wel eventjes ging vertellen waar ze naartoe moesten rijden. Dat tastte hun eigen autoriteit aan. BMW haalde het gps systeem met vrouwenstem van de markt en kwam op de proppen met een nieuwe versie, met een respectvolle mannenstem. Dat werkte beter bij de heren automobilisten.

In sommige gevallen treden er ook verschillen per land op. Opnieuw op basis van rolpatronen en verwachtingen. Want hoewel Siri volgens The Atlantic in de V.S. en in Australië de stem van een vrouw heeft, is dat in Engeland niet het geval. Hier hoor je een man als je Siri inzet voor het plannen en organiseren van vanalles en nog wat. De verklaring voor dit verschil? Komt-ie:

Jeremy Wagstaff, who runs technology consultancy Loose Wire Organisation, says: “Americans speak loudly and clearly and are usually in a hurry, so it makes sense for them to have a female voice because it has the pitch and range. British people mumble and obey authority, so they need someone authoritative.”

En die autoriteit heeft ‘dús’ een mannenstem. Ja, de rolpatronen zijn springlevend….