Tag Archives: scheidsrechter

Dubbele moraal rond Williams is druppel die emmer doet overlopen

Vrouwen die protesteren tegen onrecht of frustratie tonen? Nog altijd schildert onze cultuur zo iemand af als een hysterische feeks, iemand die ontploft, die wangedrag vertoont, die boetes krijgt voor haar woede uitbarsting. Alsof de wereld vergaat. Ondertussen mogen mannen razen en tieren zonder dat er een haan naar kraait. Meest recente voorbeeld van die dynamiek: tennisster Serena Williams. Het voorbeeld biedt een giftige cocktail van seksisme, racisme en mannelijke machthebbers die met twee maten meten. Er was inderdaad sprake van wangedrag, maar nauwelijks van Williams.

Osaka met haar grote heldin Williams

Nederlandse en buitenlandse media staan bol van de verhalen over de incidenten tijdens de vrouwenfinale van de US Open. Deze belangrijke tenniswedstrijd ging tussen Serena Williams en Naomi Osaka. Voor beide tennissters stond er veel op het spel. Williams had de kans een 24ste overwinning op haar naam te zetten en daarmee een record te verbreken. Osaka kon de eerste Japanse/Haïtiaanse US Open winnares ooit worden.

In die beladen sfeer besloot scheidsrechter Carlos Ramos op een gespannen moment Williams te berispen omdat haar coach vanaf de tribune handsignalen naar haar zou hebben gezonden. Daarna strafte hij Williams toen ze haar racket kapot gooide. Toen Williams daartegen en tegen zijn eerder besluit protesteerde, nam hij haar een punt af, zodat Osaka in een beslissende set opeens met 5-3 voor stond in plaats van 4-3.

Osaka won de wedstrijd, maar de ceremonie bij de prijsuitreiking werd verstoord doordat het publiek boe bleef roepen naar Ramos en andere vertegenwoordigers van de US Open organisatie. Williams greep in om iedereen weer rustig te krijgen en Osaka haar moment van glorie te geven. Het gedrag van een ware kampioene, die haar verlies accepteert en haar tegenstandster eert en ruimte geeft.

Vanwaar het boe geroep van het publiek? Bij de situatie rond Serena Williams is het van belang één ding goed in het oog te houden. In het geval van een scheidsrechter die regels handhaaft gaat het niet om de vraag of zo’n functionaris het recht heeft maatregelen te nemen. Dat heeft zo iemand altijd. In dit geval gaat het om het hoe.

Het hoe. En daarin zit het venijn. Ramos vertegenwoordigt een cultuur waarbij mannelijke tennissers geen problemen ondervinden van gedrag waarvoor vrouwelijke spelers wél gestraft worden. Met een extra dosis venijn als de vrouw in kwestie ook nog een gekleurde huid heeft. Als een zwarte vrouw namelijk protesteert, duikt meteen het beladen stereotype van de boze zwarte vrouw op. Dat is een bedreiging die mannen het liefst zo snel mogelijk weer de grond in willen stampen. Williams maar ook andere zwarte vrouwelijke sporters botsen regelmatig tegen dat stereotype aan.

 

De voorbeelden zijn te talrijk om op te noemen, zo vaak is het seksisme in de sport zichtbaar. Als een man op de baan van shirt wisselt, geen probleem, doet een vrouw dat (met nog steeds een keurig hemd onder haar shirt aan) dan is het gelijk pats, sanctie van de scheidsrechter. Roger Federer, Novak Djocovic, Dominic Thiem, ze mogen er op los schelden en rackets bij de vleet kapot slaan, maar straf, ho maar. Mannen geven zelf ook toe dat ze bijna overal mee wegkomen. Zo twitterde tennisser James Blake:

I will admit I have said worse and not gotten penalized.  And I’ve also been given a “soft warning” by the ump where they tell you knock it off or I will have to give you a violation.  He should have at least given her that courtesy.  Sad to mar a well played final that way.

Voor een speler zoals McEnroe vormden de woede uitbarstingen en ander wangedrag zelfs een lucratief handelsmerk, een situatie die onbestaanbaar was bij vrouwelijke spelers:

After the BBC’s Panorama documentary revealed that John McEnroe was paid 10 times more than Martina Navratilova, despite her superior playing record, one of the many justifications cited for the discrepancy was that McEnroe was more entertaining. In other words, McEnroe’s personality – famous for angry outbursts on court – made him a better financial investment.

In het geval van Ramos komt daar nog bij dat de hele ellende begon toen hij besloot niet eerst te waarschuwen, maar meteen sancties op te leggen. En om als aanleiding voor een straf iets te kiezen waar normaal gesproken niemand een punt van maakt, omdat het overal voorkomt en zodoende iets is waar scheidsrechters normaal gesproken weinig mee doen. Alleen een zwarte vrouwelijke tennisspeelster krijgt straf en impliciet het etiket ‘valsspeler’ opgeplakt van de scheids. Daarmee beschuldigde Ramos Williams van iets heel ergs, in het openbaar, voor een miljoenenpubliek. Hij besmeurde haar eer en professionaliteit als tenniskampioene. Terecht dat Williams die smaad niet pikte, schrijft de Boston Globe

She was rightfully angry; not an angry black woman trope. This is a 23-time grand slam champ. “I don’t cheat to win,” she told Ramos. “I’d rather lose.”

Daarna strafte hij Williams voor het tonen van frustratie rond zijn sanctie-gedrag. Ramos kreeg als persoon eerder te maken met mannen die hem uitscholden, woede uitbarstingen hadden, rackets kapot gooiden, protesteerden tegen zijn beslissingen, enzovoorts. De Portugees legde die mannen zelden of nooit een sanctie op. Alleen Williams, een zwarte vrouw, moest het ontgelden. Zij mag geen racket kapot gooien of hem een leugenaar noemen omdat hij haar vals beschuldigde. Mannelijke spelers bevestigden de dubbele moraal die Ramos toonde in zijn beslissingen. Zo schreven tennisverslaggevers:

“I covered 17 US Opens for Sports Illustrated. There is no way a men’s player with Serena’s resume (multiple Grand Slam titles, economic driver of the sport) is getting a third code violation for that language in the finals of a major. No way.”

Dat verschil tussen straf voor mannen en voor vrouwen is ook waarom commentatoren zoals Sally Jenkins zo’n vernietigend oordeel vellen over het optreden van Ramos. De Washington Post journaliste beschuldigt Ramos van het misbruiken van zijn macht als scheidsrechter, en escaleren waar de-escaleren op z’n plaats was. Met alle gevolgen van dien:

“Ramos took what began as a minor infraction and turned it into one of the nastiest and most emotional controversies in the history of tennis, all because he couldn’t take a woman speaking sharply to him.”

Gezien de talloze voorbeelden, en deze nieuwe casus rond Ramos, is het niet zo gek dat de publieke opinie zich achter Williams schaart. Het gaat te vaak mis. Er is sprake van structureel onrecht waar vrouwen, zeker zwarte vrouwen, te vaak het slachtoffer van worden. We moeten daar tegen vechten. Williams doet dat, en velen volgen haar. Ook de Vrouwen Tennis Associatie (WTA) steunt Williams openlijk en uit kritiek op de dubbele moraal in het tennis algemeen en het seksistische optreden van Ramos in het bijzonder. Die steun in de strijd tegen seksisme, en het prachtige spel van Osaka, zijn de enige positieve elementen in dit hele verhaal.

Sportcommentatoren betrapt op seksistische tirade

Handig! De microfoon aan laten staan en dan een tirade beginnen tegen een vrouwelijke lijnrechter bij het voetbal – ze is een vrouw, ze kent de buitenspelregels niet, wat doet ze daar op het veld.  Wat Andy Gray en Richard Keys, sportcommentatoren van de zender Sky Sports, eigenlijk van vrouwen vinden werd zo nationaal nieuws. Ze maakten hun opmerkingen tijdens een wedstrijd in de Premier Legue in Engeland. In de woorden van de Daily Mail: de mannen scoorden in eigen doel… Sky Sports heeft de presentatoren voorlopig geschorst. Ze mogen de eerstvolgende wedstrijd geen commentaar leveren.

Grey en Keys spraken hardop uit wat ze echt dachten van vrouwen en voetbal. Jammer voor hen stonden de microfoons nog aan...

Doelwit van de tirade was de 25-jarige lijnrechter Sian Massey. Zij weigerde tijdens een wedstrijd met de grote club Liverpool een voetballer af te vlaggen voor buitenspel. De beelden van de situatie op het veld toonden aan dat ze een correct besluit had genomen. Met andere woorden: ze wist precies wat buitenspel was en zag haarscherp wat er aan de hand was op het veld. Toch wekte haar goede optreden de weerzin op van de twee commentatoren. De krant Daily Mail citeert hun uitwisseling als volgt:

Commenting on Ms Massey, Mr Keys said: ‘Somebody better get down there and explain offside to her.’ Mr Gray, a former Scottish international footballer, replied: ‘Can you believe that? A female linesman. Women don’t know the offside rule.’ Mr Keys replied: ‘Course they don’t. I can guarantee you there will be a big one today. Kenny (Liverpool manager Kenny Dalglish) will go potty. This isn’t the first time, is it? Didn’t we have one before?’  Later in the exchange, Mr Keys said: ‘The game’s gone mad. Did you hear charming Karren Brady this morning complaining about sexism? Do me a favour, love.’

De timing van beide mannen is bijzonder slecht. Juist deze week stelde West Ham vicevoorzitter Karren Brady het seksisme in de sportwereld aan de kaak. In een reactie op het hele incident merkt ze in de Daily Mail fijntjes op dat dit het perfecte voorbeeld is van de houding die ze in haar column aan de kaak stelde. De twee commentatoren lijden ondertussen aan spontaan geheugenverlies. Toen de Mail on Sunday hen confronteerde met de geluidsopname, ontkenden ze alles:

When The Mail on Sunday put the transcript to Mr Keys, he said: ‘I have no recollection of that. I have no idea what you are talking about. ‘My recollection is that I wished the young lady all the best.’ When told a recording existed of the conversation, he said: ‘If you have a tape then you don’t need me to talk to you.’

De bandopname kunnen ze in ieder geval niet ontkennen. En de weerzin die hun seksistische tirade opwekt kunnen ze ook niet ontlopen. Sky Sports heeft inmiddels in een officiële verklaring laten weten dat de opmerkingen alle perken te buiten gaan, dat beide commentatoren niet namens de zender spreken, en dat het programma nog bekijkt hoe het verder moet met Gray en Keys.