Tag Archives: Politiek

Lekker lezend het nieuwe jaar in

2018 was een veelbewogen jaar, en dat leverde vele mooie artikelen, essays en analyses op. Hieronder een totaal niet representatieve greep uit de goudberg, om heerlijk lezend en denkend het nieuwe jaar in te gaan. Veel plezier!

  • Weblog De Tweede Sekse bestond in november tien jaar. Gezien het gure klimaat waarin feministen moeten opereren, is dat een hele prestatie. In een terugblik schrijft de redactie dat er destijds geen enkele Nederlandstalig feministisch blog bestond, ”dus begonnen we er eentje”.  Het allereerste artikel ging in op goedaardig seksisme. Denk ‘o, vrouwen zijn zo geweldig met kinderen’, waarna je als vrouw onderbetaald wordt, minder vaak promotie krijgt, en mensen je prestaties niet serieus nemen want waarom blijf je niet bij je kinderen. Dat genre. Gewone media hebben nog steeds veel te weinig aandacht voor dit soort vormen van seksisme, dus het werk van het weblog blijft broodnodig.
  • Eidolon magazine gooide dik een jaar geleden het roer om en besloot de Griekse en Latijnse klassieken vaker te bespreken vanuit andere invalshoeken. Denk feministisch, antiracistisch, enz. Dat leidt onder andere tot mooie besprekingen van romans waarin auteurs het personage van Briseis uit de Ilias centraal stellen. En aandacht voor de lange, lange geschiedenis van mannen die tekeer gaan tegen echtgenotes.
  • Marie Claire gaf in 2018 ruimte aan een longread over feminisme. Met als conclusie: ”We moeten niet proberen om het probleem op te lossen door vrouwen te ‘fixen’, te ‘wapenen’. Vrouwen veranderen heeft geen zin. Je kan ze eindeloos weerbaar maken tegen geweld, maar het houdt pas op als mannen ermee ophouden.”
  • #metoo, de door Tarana Burke opgezette campagne om solidariteit te tonen met vrouwen die het doelwit werden van seksueel geweld, maakte een doorstart. De beweging gooide in 2018 vanalles overhoop. En bracht wat Moira Donegan betreft een verschil in visie aan de oppervlakte. Een kloof tussen mensen die feminisme beschouwen als een individuele zelfredzaamheidsbeweging, en mensen die uitgaan van collectieve, verbindende idealen. Jezelf bij je schoenveters uit het moeras trekken, versus structuren en patronen radicaal veranderen.
  • In Plot Magazine, vakblad voor scenarioschrijvers, vraagt Mirjam Groen aandacht voor vrouwen in de Nederlandse film en televisiewereld. Uit de V.S. komen tegenwoordig allerlei producties die een feministisch bewustzijn tonen en tegenwicht bieden aan de mannelijke kijk op zaken en vrouwen. ”In Nederland lijkt de tijd qua films en series echter stil te staan”, constateert ze. ,,Ons belangrijkste vrouwelijke personage van de afgelopen filmjaren is Soof, die in al haar in bloemenjurkjes gestoken onhandigheid en warrigheid geruststellend niet-bedreigend is voor de status quo.” Groen roept op om andere verhalen over vrouwen te durven vertellen. De markt is er, nu de makers nog…..
  • Wat betreft film en televisie: de Graveyard Shift Sisters richten zich al een aantal jaar op de rollen van en verhalen over mensen met een gekleurde huid in het horror genre. Er gaat een wereld voor je open als je hun stukken leest. Kende je bijvoorbeeld Stephanie Jeter al? Of Sloan Turner? Of Justina Ireland? Allemaal regisseurs en auteurs, werkzaam in het genre. Leuk om kennis te maken met hun werk en een indruk te krijgen van de thema’s die hen bezig houden.
  • De Belgische feministe Ida Dequeecker blikte in mei 2018 terug op de tweede feministische golf in Vlaanderen. Ze kan dat doen vanuit een schat aan ervaring – Dequeecker speelde een belangrijke rol in die tweede golf en denkt na over feminisme toen en nu.
  • Hórmónar is de feministische punkband die we nú nodig hebben, kopte het blad Best Fit in oktober. Zangeres Brynhildur Karlsdóttir schrijft de teksten en legt uit dat ze allemaal op de een of andere manier gaan over hoe het is om opgevoed te worden tot vrouw in een patriarchale cultuur. Dat levert een feest aan herkenning op voor de fans: ,,“Trying to be a woman in a patriarchal society is enough to drive you mad, and punk offers an avenue to express justified anger about an unfair world. It is, after all, a tool to rebel against something, to stand in opposition to something morally wrong. I think that’s why women are flocking to punk these days‘.’
  • Feministe en auteur Laurie Penny schreef een essay over de effecten van internet. Internet haat vrouwen niet, stelt ze. Mensen haten vrouwen. Internet geeft hen alleen een middel om dat massaler, sneller en feller te doen. Of om zichzelf op te peppen voordat ze de straat op gaan en vrouwen dood schieten.
  • Autostraddle zette de 50 beste feministische boeken van 2018 op een rijtje. In de lijst staan een aantal titels die gelukkig al in het Nederlands vertaald zijn. Zoals Mijn jaar van rust en kalmte, geschreven door Ottessa Moshfegh. Of Circe, van Madeline Miller, bekroond met de Hebban lezersprijs. Rode Klok, van Leni Zumas. Andere boeken wachten nog op de vertaalslag. Zoals She Would Be King van Wayétu Moore, over de eerste jaren van wat nu de staat Liberia is.
  • Lithub publiceerde in 2018 talloze lezenswaardige artikelen. Ik heb al vaker aandacht besteed aan deze site omdat er zoveel interessants te vinden is. Zoals analyses van ophef over #metoo – ‘ze’ gaan te ver! Eh… nou nee. Het blad besteedt regelmatig aandacht aan poëzie van vrouwen uit inheemse gemeenschappen. Een mooie manier om kennis te maken met het werk van dichters zoals Abigail Chabitnoy, Tria Blu Wakpa, Heather Cahoon, and Sara Marie Ortiz, om er maar een paar te noemen. Maar ook politieke onderwerpen, zoals de impact van politiegeweld op zwarte vrouwen. En hoe mannen betere feministen kunnen worden. En wat te doen met bedrijven die feminisme gebruiken om spullen te verkopen, het zogenaamde ‘commerciële feminisme‘.

2019 brengt vast ook weer talloze mooie artikelen en essays vol nieuwe inzichten. Maak er een goed jaar van!

Zo ziet politiek in Nederland er uit

Campagneleiders woonden een loting van de NOS bij, om te weten welke fractieleider met wie in debat mag in de aanloop naar de verkiezingen van maart aanstaande. Zo ziet dat er uit:

Wie gaan deze blanke mannen adviseren? Welnu, andere blanke mannen. Want dit is hoe het huidige landschap partijleiders eruit ziet. Zo:

Wie voeren deze blanke mannen aan? Meer blanke mannen. Want dat is het profiel van de kandidaten op de lijsten van de politieke partijen: hoogopgeleid, randstedelijk, blank, man.

Dit is dus de politieke situatie in Nederland: blanke mannen die blanke mannen promoten. Je kunt het zien. Of we het met ons allen ook wíllen zien… Of we het willen weten….? In ons conservatieve kikkerlandje vrees ik grote weerstand. Kwaliteit komt vanzelf bovendrijven. Vrouwen en mensen met een gekleurde huid willen zelf niet, die hebben geen ambitie, stellen andere prioriteiten, vinden hun gezin of de situatie in hun thuisland misschien belangrijker dan het land besturen. Ach, nog een jaartje of vijftig wachten en dan hebben vrouwen en minderheden die achterstand vanzelf ingelopen. Geen harde maatregelen nodig hoor. Da’s dwang en dwang vinden we heeeeel naar. De politiek reguleert zichzelf wel. Het is gewoon een kwestie van geduld. Alles komt vanzelf goed. Vanzelfsprekend.

Echt, ik kan deze riedel dromen. Ik lees dit iedere keer opnieuw zodra structurele discriminatie open in beeld komt en mensen zich alleen met veel moeite kunnen onttrekken aan dat wat voor je neus gebeurt. Maar de bewijzen stapelen zich op, mensen. Zo ziet politiek in Nederland er uit. Willen we beweren dat vrouwen en mensen met een gekleurde huid niet kunnen en niet willen? Serieus?

Trouw legt eenheidsworst Tweede Kamer bloot

Fijn dat dagblad Trouw lekker ging tellen. Feit: de politieke kandidatenlijsten bestaan voor tweederde uit welvarende, blanke mannen uit de Randstad. Partijen willen geen risico nemen, signaleert de krant. Alleen voorkeursstemmen kunnen het tij enigszins keren. Op die manier kunnen kiezers lager geplaatste kandidaten alsnog in de Kamer krijgen. Laten we dat massaal doen om te gedenken dat vrouwen honderd jaar geleden het passieve kiesrecht kregen.

Laat dat even tot je doordringen. Als de redactie van Trouw het goed zag (en ik heb geen reden daaraan te twijfelen) geldt alles wat niet blank, man en uit een bepaalde klasse komt, als risico. Niet doen, tenzij. Dit past bij allerlei onderzoeken naar benoemingen. Vrouwen krijgen pas een kans als het blanke mannelijke model overduidelijk niet meer werkt en de zaak bijna verloren is. De zogenaamde glazen klif.

Op deze manier ontstaat een hardnekkige vicieuze cirkel. Als cultuur zien we ‘politiek’  als iets van mannen, iets waar vrouwen niet bij horen en niet aan moeten beginnen. En inderdaad, of het nou gaat om provincies, gemeentes, de groep burgemeesters of de waterschappen: het is man, man, man. En blank. Partijleider Marianne Thieme hierover:

Ik loop inmiddels tien jaar op het Binnenhof rond, heb in die periode veel vrouwen zien komen, maar er meer nog zien gaan. Een eeuw nadat Aletta Jacobs en de haren hun strijd wisten te verzilveren, is het aantal vrouwen in de Tweede Kamer nog altijd minder dan de helft, 56 om precies te zijn. Fors minder dan de 64 die er na de vorige verkiezing zaten. Van de 17 fractievoorzitters ben ik de enige vrouwelijke lijsttrekker. Dat is ronduit kwalijk. Het beeld dat de kiezer van de politiek heeft, is een masculiene arena waarin mannen elkaar overtroeven in een verbaal wedstrijdje ver-plassen.

Zo krijg je bolwerken waar je als vrouw nauwelijks tussen komt, onder andere omdat je de afwijkende Ander bent en je je misschien niet thuis voelt bij macho ver-plas wedstrijden. Krijg je toch een kans, dan is het risico op falen groter. Wat weer alle vooroordelen over vrouwen bevestigt. Kip, zie ei. Ei, zie kip.

Het Parlementair Documentatie Centrum van de Universiteit van Leiden, die de kandidatenlijsten op verzoek van Trouw doornam, constateert dat partijen binnen die behoudende voorkeur voor blanke mannen nog op andere manieren op veilig spelen. Er staan opvallend veel militairen, agenten, officieren van justitie en rechters op verkiesbare plaatsen. De ‘law and order‘ types zeg maar, stoere jongens die de eerste de beste crisis met enge asielzoekers of radicale moslims wel eens even flink zullen aanpakken. Bovendien ontbreken jongeren onder de dertig bijna geheel, evenals ouderen boven de zestig.

Wil je als kiezer met je voorkeursstem meer diversiteit bereiken, dan moet je het slim aanpakken. Vrouwenbelangen signaleert dat je als kiezer, om effect te hebben, je stem ‘moet’ geven op een vrouw die nét buiten de boot dreigt te vallen. Dat betekent dat je

  • de meest recente peiling neemt om het aantal zetels te weten
  • Stel, partij X zou volgens de prognose 6 zetels krijgen. De vrouw op de zevende of achtste plek zou dan nét buiten de boot vallen.
  • Stemmen op die vrouwelijke kandidaat vergroot de kans dat er meer vrouwen in de kamer komen (de kandidate op plek drie of vier haalt het toch wel)

Ook als het niet lukt, heeft het zin om je voorkeursstem aan een lager geplaatste vrouw op de kandidatenlijst te geven. Je stem blijft behouden voor de partij die jouw voorkeur heeft, dus er gaat niks verloren. Maar je geeft een signaal af: meer vrouwen aub. Partij X, doe niet zo behoudend.

Vrouwen vogelvrij in nieuwe cultuur onder Trump

Donald Trump’s voorbeeld om vrouwen te behandelen als koopwaar en hen desgewenst in hun gleuf te grijpen, heeft effect. Partijgenoot Chris von Keyserling besloot op zijn beurt óók een vrouw tussen de benen te grijpen, want nu hoeft hij niet meer politiek correct te zijn. En vrouwen die werkzaam zijn binnen de hamburgerketen van de door Trump aangewezen nieuwe minister van Werk krijgen veel vaker dan gemiddeld te maken met seksuele intimidatie, mede door seksistische reclames van het bedrijf.

Von Keyserling is een Republikeinse politicus uit de staat Connecticut. Volgens de berichtgeving liet hij een politieke discussie met een werkneemster escaleren. Haar naam en functie worden niet genoemd, maar ze had een kantoor in hetzelfde pand waar Von Keyserling werkt. De discussie draaide er volgens de aangifte op uit dat hij haar uitschold voor lui, bloedzuigend vakbondslid en haar toebeet dat er een nieuwe situatie is ontstaan. Eentje waarin hij zich niet meer politiek correct hoefde te gedragen. Waarop hij haar achtervolgde tot in haar kantoor en haar, toen ze weg wilde lopen, in haar vagina greep en zei:

According to the warrant, he “looked back with a really evil look in his eyes and said, ‘it would be your word against mine and nobody will believe you.”

De vrouw diende een klacht in, mede omdat ze er achter kwam dat Von Keyserling zich vaker seksistisch en agressief gedraagt jegens vrouwen. De politie arresteerde hem. De Republikein probeert de situatie nu te herformuleren als een grap, een speels gebaar, iets wat heus niet zo erg is als overgevoelige vrouwen beweren en komop mensen, niet zo moeilijk doen. Het lukte Trump, dus waarom Von Keyserling niet?

Dat een seksistische houding jegens vrouwen gevolgen heeft voor normen en waarden, blijkt ook uit onderzoek naar de situatie in de hamburgerketen van Andrew Puzder. Trump droeg deze man voor als degene die zich over de arbeidssector moet buigen. Puzder heeft een goed gedocumenteerde geschiedenis van seksuele intimidatie en seksistische reclamecampagnes vol halfnaakte modellen.

Dat voorbeeld werkt negatief door binnen zijn onderneming. Rapporteren gemiddeld 40% van de fast food medewerksters seksuele intimidatie, bij Puzder’s bedrijven stijgt dat percentage naar 66%. Klanten beroepen zich daarbij op de seksistische reclames om hun gedrag goed te praten: in die filmpjes zijn de vrouwen gewillig en vrijelijk beschikbaar om te bepotelen, dus waarom de medewerksters dan niet? The Guardian concludeert somber:

When the person at the top of a company normalises objectification, it makes it much more socially acceptable for others to treat women in a similar way. This is one of the clearest illustrations yet of the “trickle-down” effect we see when people who themselves exhibit prejudiced views are put in positions of great power. It is a phenomenon we must prepare ourselves to see a great deal more of after Donald Trump is inaugurated as the 45th President of the United States.

De Gereedschapskist: de Latte-aanval

Wat maakt dat de standpunten van mensen zoals Donald Trump en Geert Wilders zoveel effect hebben? Waarom kan een populistische partij met aantoonbare leugens een Brexit voor elkaar krijgen, terwijl linkse kandidaten het onderspit delven? Dat zou zomaar het gevolg kunnen zijn van de zogenaamde ”Latte libel”, oftewel Latte aantijgingen, betogen enkele politieke commentatoren. Zolang links daar geen antwoord op heeft, kunnen demagogen er met de macht vandoor gaan, vrezen ze.

Alex Frankel vat de theorie prachtig samen. Ik zie dit als een must-read, omdat het artikel goed uitlegt waarom types zoals Trump en Wilders scoren, terwijl met name vrouwelijke kandidaten extra kwetsbaar zijn in een strijd met zo’n rechts-autoritaire populist.

Hoe gaat het in zijn werk: de rechtse populist, meestal een blanke man, bestijgt een podium, grijpt een microfoon, en steekt ongeveer dit verhaal af. ‘Wij weten dat hardwerkende mensen zoals jullie lijden. Net als jullie hebben we genoeg van die grote stads-elite die niet luistert. Die bende multi-etnische feministen, salonsocialisten, betuttelende verzorgingsstaat-aanhangers, goddeloze pro-abortus kindermoordenaars, homo’s en quinoa-vretende grachtengordeltypes kijken op je neer. Ze minachten jullie. Ze vernielen onze normen en waarden, pakken onze banen af en verpesten onze normen en waarden met hun genderneutrale toiletten. Wij zijn de echte Nederlanders. Zij niet. Wij zijn boos en we staan aan jullie kant. Het land moet weer van ons worden!”

In Nederland krijgt dit verhaal een uniek eigen tintje met het verhitte zwarte pietdebat, waar mensen roepen dat ‘onze’ cultuur en ‘onze’ tradities onveranderlijk zijn en beschermd moeten worden. Het is ‘ons’ kinderfeest. Als anderen dat niet zint, rotten ze maar op, terug naar hun eigen land. Wat je er ook van vindt, het is een verhaal, het wekt emoties op, het is simpel, en het geeft mensen toestemming om te rellen tegen feministen, buitenlanders, minderheden en andere makkelijke doelwitten.

Volgens commentatoren zoals Frankel en journalist Thomas Frank hebben linkse partijen geen effectief antwoord kunnen vinden op deze tirade van populistisch rechts. Ze komen met rationele argumenten en boodschappenlijstjes. Maar daar win je de harten van mensen niet mee.

Als een vrouwelijke democrate terecht komt in een verkiezingsstrijd met zo’n type rechtse populist, zoals in de V.S. gebeurde, wordt de situatie nog moeilijker. Vrouwelijke politici moeten aan onmogelijke normen voldoen en worden sowieso al afgerekend op hun sekse. Demagogen zoals Trump maken handig gebruik van dit ongelijke speelveld. Frankel:

university educated women in politics will often be more measured and less theatrical because in their professional experience, women venting is seized upon as a sign of weakness. This can leave women on the centre and left – who find themselves in a tussle against an entitled man firing off the latte libel rhetoric – looking either somewhat disarmed, as in the case of Gillard, or looking more clinical, as in the case of Clinton. For women to lead parties like Labor and the Greens and be successful, they’ll need to challenge neoliberalism, do it with a powerful narrative, and to have the support of a large enough cohort of their colleagues and the media to withstand the shitstorm of hostility.

Die randvoorwaarden zijn er meestal niet. Dus kan een Trump winnen met een combinatie van leugens, seksistische aanvallen en loze beloften waar racisten blij van worden. Daarna gaan dit type rechtse populisten meestal hakken in sociale voorzieningen, reproductieve rechten van vrouwen inperken en hun vriendjes belonen. Kwetsbare mensen die op zo’n populist stemden in de hoop dat dit hun (financiële) positie zou verbeteren, komen bedrogen uit. Waarna ze zich nog wrokkiger voelen en nog gevoeliger worden voor de emotionele retoriek van rechtse populisten. De cirkel is rond.

Als partijen zoals de PVV bij de volgende verkiezingen in Nederland groter worden, komt dat onder andere door de Latte-aantijging. Je herkent het verhaal zo. Let op stereotypering van liberale elites – signaalwoorden onder andere ‘grachtengordel’, etenswaren zoals quinoa, incabessen, glutenvrij, beladen retoriek rondom buitenlanders, en woorden zoals ons land, onze cultuur, onze traditie, zonder expliciet uit te leggen wie bij ‘ons’ horen en aan te geven wat je precies bedoelt als je ‘de’ traditie aanhaalt.

Benieuwd of centrum- en linkse partijen een weerwoord vinden…. Ze hebben tot maart 2017. Succes!

 

Zichtbare vrouwenhaat neemt toe aan vooravond verkiezingen

De zichtbare vrouwenhaat neemt toe, nu Amerikanen over een paar dagen naar de stembus kunnen. Met Clinton als kop van jut krijgen in haar kielzog alle vrouwen er van langs. Zelfs een conservatief tijdschrift zoals The Economist moet toegeven dat seksisme een rol speelt bij de diepe haat jegens Clinton in het bijzonder, en (ambitieuze) vrouwen in het algemeen. Met alle gevolgen van dien: verdeeldheid onder vrouwen, politici die de Republikeinse partij verlaten, en geheime Facebook pagina’s van Clinton-fans. UPDATE: een scherp essay van schrijfster Barbara Kingsolver. Warm aanbevolen om te lezen.

De Trump campagne richt zich deze laatste verkiezingsdagen steeds openlijker op Clinton. Ze moet de gevangenis in. Ze kan niet regeren omdat ze getrouwd is met een man zoals Trump. Ze moet weg omdat ze een lesbische moordenares is. Ze wil mannen vermoorden en hun banen aan vrouwen geven. Ze doodt kittens om haar vijanden te intimideren. Ze moet dood. Door ophanging, of met kogels – ze wil immers het wapenbezit inperken. Daar weten wapenbezitters wel raad mee, aldus Trump. Als ze tóch levend  het presidentschap haalt, nou, dan moet ze alsnog vermoord worden, roepen anderen.

Deze openlijke haat tegen Clinton gaat gepaard met een kandidaat die vrouwen al net zo openlijk minacht en reduceert tot seksobjecten. Dat leidt tot verdeeldheid tussen mannen en vrouwen, en vrouwen onderling.

Dames gaan voor, dus wat betreft hun situatie: uit cijfers van website FiveThirtyEight blijkt dat mannen deze verkiezingen als normaal beschouwen en in gelijke mate zoals voorgaande keren stemmen voor de Republikeinen of Democraten. Voor vrouwen betekenen deze verkiezingen echter iets bijzonders. Ze zijn tot op het bot verdeeld.

Deze verdeeldheid speelt onder andere bij evangelische Christenen. Die haten Clinton met heel hun hart en hun heilige boek erbij. Maar hoe zit dat als je een evangelische vrouw bent? Kun je je ogen sluiten voor de vrouwenhaat van Trump en consorten, en samen met je man/het hoofd van het gezin gewoon de Republikeinen steunen? Voor een deel is het antwoord op die vraag ja, blijkt uit onderzoek:

women like Moore can denounce Trump’s deplorable statements, while remaining committed to a conservative faith and rejecting an alignment with a progressive movement. In other words, they can talk about politics, without talking about Politics.

Maar niet iedereen lukt dit. Een deel van de evangelische vrouwen kan of wil niet om de politiek met hoofdletter P heen. Zij verheffen steeds vaker hun stem en winnen terrein, signaleert de New York Times.

Wat betreft de kloof tussen mannen als groep en vrouwen als groep, geldt deze hele verkiezing als een strijd tussen de seksen en de rol van mannen en vrouwen. Mogen vrouwen baas in eigen buik zijn, of niet? Zijn vrouwen zelfstandige mensen of dochters, echtgenotes en weduwen van? Kunnen mannen blindelings uit blijven gaan van ouderwetse privileges? Of wordt het tijd dat ze eerlijk leren delen?

De strijdt begint zichtbare effecten te krijgen. Sinds Trump met zijn campagne begon, verlaten steeds meer vrouwelijke politici zijn kamp, met de conservatieve staat Texas voorop. Eén van hen, een Texaanse rechter, maakte zelfs een video om haar officiële vertrek uit de Republikeinse partij breed bekend te maken. Dat leidt ertoe dat de Republikeinse partij nóg meer een mannenbolwerk wordt. Misschien was deze ontwikkeling al een tijdje gaande, maar Trump werkt duidelijk als een katalysator.

Deze kloof tussen de seksen leidt daarnaast tot spanningen in gezinnen. In voorgaande verkiezingen zagen peilingen een verschil tussen het stemgedrag van mannen en vrouwen, maar omdat getrouwde vrouwen vaker hetzelfde stemden als hun echtgenoot, bleef het verschil beperkt. Deze verkiezingen tonen echter een verandering. Getrouwde vrouwen kunnen Trump niet velen, zeker niet na zijn ‘grijp ze in hun vagina’ uitspraken, en volgen hun man niet langer. Onder andere The Atlantic meldt dat mannen hun echtgenotes onder druk zetten om net als hem op Trump te stemmen.

Vanwege de Clintonhaat houden haar medestanders zich in het openbaar stil. Ondertussen vinden ze andere manieren om zich politiek te uiten. Zo blijkt dat vrouwen zich op beveiligde Facebook pagina’s verenigen om in het geheim over Clinton te praten (en op haar te stemmen). De aantallen medestanders die je dan vindt, kan snel oplopen: tijdschrift Cosmopolitan interviewde een vrouw die zo’n afgeschermde Facebookpagina opende en binnen de kortste keren met 6000 vrouwen in gesprek was. Een andere pagina, getiteld Pantsuit Nation, telt een miljoen volgsters.

Wordt het Clinton of Trump? Eén ding is zeker. Na 8 november 2016 hebben mannen en vrouwen in de V.S. een berg reparatiewerk te doen.

Poolse regering laat abortuswet vallen

Protesteren heeft zin! Poolse vrouwen verzetten zich heftig tegen een poging van de regering om abortus te verbieden. Nadat de straten in veel Poolse steden maandag 3 oktober zwart kleurden in een massale staking, heeft de regering een omstreden abortuswet schielijk ingetrokken.

Niet terug naar de kleerhangers!

De wet zou abortus de facto totaal verbieden en artsen opzadelen met vijf jaar celstraf als ze de enige uitzondering verkeerd zouden interpreteren. Abortus zou namelijk alleen nog mogen als het leven van de moeder in gevaar is. Maar ja, hoe bepaal je dat precies en wanneer grijp je in? Beter om als arts terughoudend op te treden en als de vrouw dan sterft, tja, tragisch… Gelukkig zag de regering tijdig het licht.

UPDATE: De Huffington Post toont foto’s en geeft impressies van de massale stakingen en protesten. Poolse vrouwen reageren in de Engelse krant The Guardian op de omwenteling in hun land:

They call us Nazis and say that we are no better than Hitler because we think a woman should have be able to choose whether she gives birth to a seriously sick child – but we are used to such comparisons. They say these things about us because they are frightened. […]  I have never seen such huge protests. Something snapped in Polish women; we are empowered and we won’t stop. The protests were so spontaneous: with barely a few days’ notice thousands of women were walking out of work, and if they couldn’t get the day off, many told me, they said to their bosses they would not return because they could not work alongside people who did not believe in their rights.

Op de site van RTL Nieuws staat een interview met Karina, nog zo’n vrouw die het gehad heeft met de plannen van de overheid en strijdt voor abortus.

Jezebel lust Donald Trump rauw

Webmagazine Jezebel heeft een feministische inslag. Mede daarom hebben de redactrices, die net als veel andere Amerikaanse vrouwen een seksist herkennen als ze er eentje zien, een grondige hekel aan Donald Trump. Steeds als ze over deze vrouwenhater berichten, weten ze de meest prachtige omschrijvingen voor hem te verzinnen. Ter ere van Trump’s verjaardag zette website The Slot hun zeventig meest creatieve vondsten op een rijtje. Inmiddels bestaat er ook een Chrome extensie die het woord ‘Trump’ vervangt door een van Jezebel’s beschrijvingen. En Jezebel zelf? Die gaat vrolijk doorDonald Trump—a golden goose so loved by God he was transformed into a human man, only the Lord got tired midway through and paused for rest, never to resume….

Brazilië krijgt 100% mannelijke regering

Voor het eerst sinds 1979 heeft Brazilië een regering zonder vrouwen. De gevarieerde, linkse ploeg van presidente Dilma Rousseff is vervangen door een rechts, voornamelijk blank en geheel mannelijk  bolwerk. De campagne die leidde tot deze eenheidsworst stond bol van seksisme en hypocrisie. De op Rousseff’s vrouw-zijn gerichte haat was zo intens, dat zelfs de Verenigde Naties protest aantekende.

BRAZIL ROUSSEFF IMPEACHMENT BYE DEAR 0511_standard

Rousseff maakte in 2011 furore toen ze het land ging leidde. Ze beloofde destijds een links beleid te voeren, met vrouwenrechten als speerpunt. In de jaren die volgden gooiden corruptieschandalen en een diepe economische crisis echter roet in het eten. Bovendien had en heeft Rousseff sterke vijanden die een diepe haat koesteren voor alles waar ze voor staat. Ze begonnen een campagne om haar ten val te brengen.

Dat lukte, zoals lezers van dit weblog in de Nederlandse media konden volgen. In de analyses van haar val gaat het vooral over de beschuldigingen van corruptie aan het adres van Rousseff, de slechte economie en andere ellende. Maar wat je niet leest is dat de campagne tegen Rousseff,  volgens onder andere New York Magazine, bol stond van het seksisme. De berichtgeving gaat niet verder dan dat Rousseff zelf zegt dat seksisme een rol speelt bij haar afzetting.

Voor een indruk van de totale hetze tegen haar, moet je naar buitenlandse media:

Crude, grotesque images of Rousseff have long circulated online and have been turned into car stickers that fit around the gas tank, depicting Rousseff with legs splayed and inviting drivers to penetrate her every time they fill up. One blogger, meanwhile, photoshopped an image of her covered in mud, emerging from the depths of the earth. The post called her “The Lying Prostitute of the Planalto (Brazil’s presidential palace),” a particularly ironic label given recent revelations of male politicians using state money to hire actual prostitutes.

De aanvallen op Rousseff’s vrouw-zijn nam zulke vormen aan dat de Verenigde Naties in maart dit jaar een persbericht rondstuurde om het seksistische politieke geweld tegen Rousseff aan de kaak te stellen. Vorig jaar deed een Braziliaanse vrouwenorganisatie hetzelfde – ook zij herkennen een heksenjacht als ze er eentje zien.

Dat vrouwenhaat een belangrijke rol speelt blijkt ook uit het eindresultaat. De nieuwe regering heeft een samenstelling die sinds de militaire dictatuur niet meer voor kwam – allemaal mannen, en ook nog eens blanke mannen uit zeer rechtse milieus. Dat riekt naar backlash, een vijandige tegenreactie op ieder teken dat vrouwen teveel macht zouden krijgen. Je herkent die backlash  ook aan het gejuich van de mannen en de plakkaten die ze omhoog houden met, in snerend BraziliaansTchau Querido, oftewel ‘doei, schatje’.

Vanwege de hypocrisie en de aard van de mannen die Rousseff opvolgden, identificeren steeds meer mensen en media de val van Rousseff inmiddels als een staatsgreep. Eentje zonder fysiek geweld en met zogenaamd legale middelen, maar ondertussen. Na een vrouwelijk linkse onderbreking heeft mannelijk rechts en extreem corrupt de teugels weer in handen, op zeer dubieuze gronden.

Of deze mannenploeg het beter zal doen dan Rousseff? Gezien de staat van dienst van de leden, de vele corruptieschandalen waar deze heren zelf in zijn verwikkeld, en hun hatelijke uitlatingen, vrees ik het ergste.

Verder lezen over seksisme in de politiek: de situatie in Nederland mag vriendelijker lijken, maar is beslist niet gunstiger voor vrouwen. Mannelijke voorzitters nemen hun vrouwelijke nummer twee niet mee naar formatiebesprekingen, we hebben maar 1 vrouw aan het hoofd van een partij, en we coderen politiek als iets van mannen, voor mannen, door mannen. Ook in andere landen nemen politici vrouwen op seksistische wijze onder vuur. Zie verder ook de speech van de Australische premier Julia Gillard, het initiatief van zeventien hooggeplaatste vrouwen om seksisme in de Franse politiek te bestrijden, negen standaard manieren waarop de media en collega’s politici naar beneden halen op grond van hun sekse – zie voor de situatie in de V.S. Name it, Change it en vele studies, onderzoeken en analyses over de manieren waarop we vrouwen in de politiek marginaliseren. Rousseff staat niet op zichzelf…..

Vrouwen claimen eigen territorium in de politiek

Politiek is in veel landen nog steeds een mannendomein. Er is echter hoop: overal zie je dat mensen verandering willen. Want de bevolking bestaat voor de helft uit vrouwen, en het is niet meer dan logisch dat zij in een democratie vertegenwoordigd behoren te zijn. IPS Gender Wire houdt de stand van zaken nauwkeurig bij en kon diverse positieve ontwikkelingen optekenen.

  • Guatemala krijgt op 14 januari voor het eerst in de geschiedenis een vrouwelijke vicepresident. Roxana Baldetti geeft vrouwen hoop: “She is facing a great challenge: to give women a good name so that we are not constantly dismissed as we are today, and I am confident that she is well qualified to succeed,” vertelde een vrouwelijke burgemeester aan het nieuwsagentschap. Dat zou mooi zijn, want het land kent tot nu toe slechts 7 vrouwen op 333 burgemeesters. In het Congres zitten 18 vrouwen, op 158 zetels.
  • Malawi kent al een vrouwelijke vicepresident. Ze heet Joyce Banda en geldt als een serieuze kandidaat voor de presidentsverkiezingen van 2014. Volgens Banda is een goede opleiding voor vrouwen cruciaal om hen in staat te stellen deel te nemen aan het openbare leven. Een schoolvriendin, Chrissie, moest wegens geldgebrek stoppen met school, vertelt ze in een interview met IPS. Nu, jaren later, is hun situatie heel verschillend: “Chrissie, she is locked up in the village, in poverty. And that makes me angry. Why am I here and she is not?”
  • Mauritius heeft een quotum ingevoerd. Bij plaatselijke verkiezingen moeten vrouwen eenderde deel van het aantal kandidaten uitmaken. De regel ging in op 1 januari en treedt voor het eerst zichtbaar in werking bij verkiezingen in april. Allerlei organisaties zijn hoopvol gestemd en verwachten dat vrouwen meer invloed krijgen in het land.
  • Kenia houdt in augustus dit jaar verkiezingen. Volgens IPS Gender Wire nemen een record aantal vrouwen deel aan deze verkiezingen. Dat is het resultaat van een nieuwe grondwet. Die gaf vrouwen onder andere gelijke rechten om land te erven, en stelde ook dat de overheid voor eenderde deel uit vrouwen moet bestaan.
  • Dan Zuid-Sudan. Een gloednieuw land, net opgericht na jarenlange bloedige oorlogen. Vrouwen proberen hier onder moeilijke omstandigheden hun politieke rechten te laten gelden. Onder andere VN Vrouwen en het Instituut voor Inclusieve Veiligheid proberen nu samen met Sudanese organisaties te bereiken dat ontwikkelingshulp en investeringen in het land voor minstens 25% ten goede komen aan vrouwen, en dat zij praktische steun krijgen om een plek aan de regeringstafel te krijgen. IPS: ”The effort is significant because according to the Institute, post conflict recovery and private sector development in other countries where wars have ended have “most often returned power and economic opportunities to male elites”. En dat willen de vrouwen niet nog een keer meemaken.

Poster uit Zuid-Afrika, tijdens de eerste democratische verkiezingen na het einde van de Apartheid.

Binnenkort in de bioscoop… The Lady

Het was even wachten, maar nu is dan eindelijk het veelbewogen leven van politica Aung San Suu Kyi verfilmd. Michelle Yeoh kroop in de huid van deze verzetsheldin, die het militaire regime in Birma tot op de dag van vandaag bestrijdt.  Luc Besson tekende voor de regie. Hopelijk snel ook in Nederlandse bioscopen te zien….

Kwart invloedrijke Nederlanders is vrouw

Van de 200 meest invloedrijke Nederlanders die de Volkskrant aanwees, zijn er 45 vrouw. Vrouwen maken daarmee bijna een kwart uit van deze machtige groep. Agnes Jongerius bereikte de hoogste plaats, zij staat als zevende op de lijst. De tweede en derde vrouw volgen pas op de 26ste en 27ste plaats. Opvallende patronen: de politiek levert veel invloedrijke vrouwen, met de PvdA als hofleverancier. En vrouwen doen het goed in de wetenschap en de non-profitsector.

Agnes Jongerius is de meest invloedrijke vrouw van Nederland.

Als het gaat om politieke functies helpt het om burgemeester te worden. Zowel Annemarie Jorritsma (burgemeester van Almere) als Pauline Krikke (burgemeester van Arnhem) haalden de top 200. Vanuit de PvdA komen Jeltje van Nieuwenhoven, fractievoorzitter van de PvdA in Den Haag, PvdA senator Pauline Meurs, en oud parlementariër Iek van den Burg.

Vrouwen halen de lijst ook door actief te worden in de non-profitsector en de wetenschap. Zo staat Anne Flierman op de lijst vanwege haar functie als collegevoorzitter van de Universiteit van Twente, Pauline Kruseman als oud-directeur van het Amsterdams Historisch Museum, en Prinses Margriet als vice-voorzitter van het Rode Kruis.

De commerciële sector is echter ook vertegenwoordigd. Trude Maas-de Brouwer haalde de lijst vanwege haar commissariaten, evenals Pamela Boumeester en Margreeth de Boer. De media leveren maar één invloedrijke vrouw: Willemijn Maas, directeur van de Avro.

Republikeinen en media tonen vrouwenhaat in verkiezingstijd

Sinds presidentskandidate Hillary Clinton te horen kreeg dat ze overhemden moest strijken, letten mensen beter op de seksistische tendenzen bij verkiezingen in de Verenigde Staten. Die analisten kunnen hun lol op. Want steeds meer kandidaten, kranten en campagnes zijn de laatste tijd nogal heftig in hun pogingen om vrouwen onder de duim te houden. Onder andere Amanda Marcotte kan in de engelse krant The Guardian moeiteloos het ene na het andere incident opsommen waaruit vrouwenhaat blijkt. Ook campagnesite Name it Change it vult het bijbehorende blog met talloze seksistische uitlatingen in kranten en televisieprogramma’s.

Het overzicht in de Guardian richt zich vooral op standpunten van kandidaten en voorvallen tijdens politieke bijeenkomsten. Zoals conservatieve Republikeinse mannen die een tengere vrouw in elkaar meppen en daar de vrouw de schuld van geven, omdat zij de heren geprovoceerd zou hebben. Helaas is alles vastgelegd op video, dus die vlieger gaat niet op. Ook bespreekt Marcotte de standpunten van diverse kandidaten. Zo pleiten verdacht veel rechtse republikeinen voor een verbod op abortus, ook als de oorzaak is gelegen in verkrachting of incest. Terwijl ze aan de andere kant ook allerlei voorzieningen voor moeders van jonge kinderen willen afbreken. Kind of geen kind, je bent als vrouw altijd de klos.

Het overzicht van Name it Change it richt zich meer op de media. Die blijken vrouwelijke kandidaten nog steeds heel anders te benaderen dan mannelijke. Zo vindt de gezaghebbende krant New York Times de kleding van de vrouwen belangrijker dan hun politieke standpunten, en gebruikte David Letterman zijn goed bekeken talkshow om de democrate Nancy Pelosi eens even flink onderuit te halen vanwege haar vrouwzijn. Niet alleen Name It Change It stels seksisme aan de kaak. Ook traditionele media besteden steeds vaker openlijk aandacht aan dit probleem. ABCnews valt dit soort dingen op, en de Weekly Standard noemde het woord vrouwenhaar zelfs expliciet in een kop boven een artikel.

Die alertheid op seksisme is fijn, maar verklaart nog niet waarom vrouwenhaat zo’n duistere onderstroom vormt bij deze tussentijdse verkiezingen. Marcotte denkt dat de veranderende rol van vrouwen in de Amerikaanse samenleving de aanleiding is. Met name conservatieven maken zich ongerust: de toegenomen zichtbaarheid en invloed van vrouwen zou ten koste gaan van mannen, de mannelijkheid wordt bedreigd, etc. Marcotte constateert dat conservatieve kandidates zoals Palin op die onzekerheden inspelen. Ze beschuldigen hun mannelijke concurrenten ervan dat die geen ballen hebben. Kortom ‘stem op mij want die mannen zijn mietjes’. Fijn, zo’n toonzetting.

De sterke onderstroom van vrouwenhaat is niet het enige probleem waar Amerikanen mee worstelen. De gehele sfeer wordt negatief gekleurd door schreeuwlelijken, opruiende taal, verwijten en beschuldigingen die iedere grond missen. Het brulapengedrag in de politiek en de media leidde ertoe dat nota bene een komiek van de Daily Show een mars voor het herstel van het gezonde verstand organiseerde. Duizenden en nog eens duizenden mensen woonden het evenement bij, beschrijft onder andere salon.com.

De mars is niet politiek bedoeld. Op zijn website schrijft Stewart van de Daily Show dat hij het protest organiseerde omdat schreeuwen vervelend  en contraproductief is, en bovendien slecht voor je keel. Maar natuurlijk krijgt zo’n actie een politieke lading in tijden van verkiezingen. Misschien helpt het om mensen weer na te laten denken voordat ze iets roepen. Dat zou ook de vrouwen kunnen helpen, die nog steeds bloot staan aan seksistische media en standpunten die een directe bedreiging vormen voor de autonomie en het recht op zelfbeschikking van vrouwen.

Volkskrant stelt fenomeen Excuus Truus aan de kaak

Wel vrouwen hoog op de kieslijst zetten, maar als het aankomt op de baantjes vallen ze buiten de boot. Dat is wat de Volkskrant aantoont en aan de kaak stelt vandaag. Journalist Ron Meerhof noemt de beestjes gewoon bij de naam. Het gaat om vrouwen voor de sier op nummer twee, om stemmen te trekken. Daarna moeten ze opzij stappen en de mannen voor laten gaan om fractievoorzitter te worden. Met als gevolg dat Nederland na een  blanke mannen kabinet nu ook een monocultuur aan blanke mannen in de partijbesturen krijgt. Met GroenLinks als positieve uitzondering. Goed dat een landelijk dagblad hier aandacht aan besteedt!

Laten we emigreren naar IJsland

Volgens Rutte zijn de beste ministers mannen, vrouwen mogen geen Palm meer drinken van het biermerk, en als klap op de vuurpeil blijkt ook nog eens dat allerlei voorgestelde bezuinigingen vrouwen harder treffen dan mannen. Kortom, zullen we maar naar IJsland emigreren? Want dat is volgens de mondiale gendermonitor het land waar vrouwen het beste af zijn. Nederland zakte in een jaar tijd van de elfde naar de zeventiende plaats op de lijst, en doet het nu slechter dan Lesotho en de Philipijnen.

IJsland, waar vrouwen de ruimte krijgen.

De ranglijst komt van het World Economic Forum en verschijnt sinds 2005. De in Zwitserland gevestigde organisatie let in 134 landen op de situatie tussen mannen en vrouwen op het gebied van onderwijs, economische en politieke participatie van vrouwen, en gezondheidszorg. Op al die gebieden scoort IJsland het beste, op de voet gevolgd door Noorwegen (2), Finland (3) en Zweden (4). Nieuw Zeeland, traditioneel een land waar veel Nederlanders naartoe trokken, doet het ook erg goed en bereikt een vijfde plek.

Volgens de New York Times gingen bijna alle landen vooruit, vooral op het gebied van gezondheidszorg en onderwijs. Met de economische en politieke participatie ging het minder goed. Vooral Frankrijk tuimelde naar beneden, en eindigde dit jaar 46 plekken lager. Dat kwam net name door de komst van een nieuwe regering en het vertrek van veel hooggeplaatste vrouwen. Dit geeft niet veel hoop dat Nederland er in 2011 beter vanaf komt in het wereldwijde overzicht, want ook hier zit een nieuwe regering en zijn veel hooggeplaatste vrouwen verdwenen.

De BBC sprak met Klaus Schwab, oprichter en voorzitter van het World Economic Forum. Hij ziet een directe relatie tussen gender en voortuigang:

“Low gender gaps are directly correlated with high economic competitiveness. Women and girls must be treated equally if a country is to grow and prosper.”

Zonder titel

Bron: feministe.us

Politici krijgen seksistische behandeling in de media

Een treurigmakend artikel vandaag in het Amerikaanse internetmagazine Slate.com. Of je als vrouw nou een gooi doet naar het presidentschap in de V.S. of het premierschap in Australië, in beide gevallen gaan in de media alle remmen los om je terug in je hok te knuppelen. De overeenkomsten zijn zo groot dat behalve Slate ook de site Jezebel.com dezelfde link legde.  

Leg je de voorbeelden naast elkaar dan zie je al snel een aantal tactieken die steeds terugkomen. Op nummer 1 staat natuurlijk de kwestie seksualiteit en relaties. Ongetrouwd en geen kinderen? Lesbisch! Getrouwd en kinderen? Slechte moeder en echtgenote! Terughoudend over je seksuele leven? Gefrustreerd! De kandidate kan het bijna niet goed doen. Gillard is bijvoorbeeld niet getrouwd, maar heeft wel al een langdurige relatie met een man. Dús leeft ze in zonde en geeft ze het slechte voorbeeld, zoals Jezebel signaleert.

Gillard heeft bewust geen kinderen en daar moet nodig een verklaring voor komen. Bron: theage.com.au

Uiterlijk en fysieke eigenschappen vormen een goede tweede. Krantenartikelen schreven over de schrille stem van Clinton: ze kakelde, ze zag er te mannelijk uit, ze had een te kille uitstraling. Televisiecommentatoren mochten haar rustig afschilderen als een bitch, en niemand die daar van opkeek. En Gillard? Die is 48 en heeft kort geknipt haar, dus dan weet je het wel. Ook zij wordt beschuldigd van een kille, harteloze houding, onder het motto: ze heeft geen kinderen, dús is ze een radicaal feministische bitch die geen begrip heeft voor de gewone mensen.

En wat doe je met de partner? Met als ondertoon: het klopt gewoon niet dat een vrouw de broek aan krijgt in het geheel. Wat moet die man dan doen, hoe spreek je hem aan? First Bloke? First Husband? Dat kan gewoon allemaal niet.

Omdat ‘de media’  een divers begrip is, ontstaan er altijd bewegingen om dit seksisme aan de kaak te stellen. Tijdens de campagne van Clinton viel de venijnige  berichtgeving zo op, dat zelfs de New York Times schoorvoetend moest toegeven dat er iets niet klopte. Maar als mensen de vinger op de zere plek leggen, heeft ook dat onmiddellijk weer vervelende reacties tot gevolg. Dan ben je een zeurpiet die niet tegen een stootje kan. Een beeld zegt meer dan duizend woorden, dus hier een cartoon:

Kortom, als vrouw die een poging doet om aan de macht te komen, kun je het bijna niet goed doen. Het is zoals Slate constateert:

There is a special level of censure reserved for ambitious and high-achieving women, who are perceived as having stepped outside the bounds, however subconsciously we might define them, of acceptable behavior for their gender.

Het enige wat je kunt doen is kritisch blijven lezen en kijken. En bij twijfel voor het woord vrouw voor de gein eens het woord neger of jood invullen. Als de verkondigde meningen dan erg racistisch of antisemitisch klinken, weet je wel hoe laat het is: dan heb je een seksistisch verhaal aangetroffen.