Tag Archives: Polen

Poolse regering doet nieuwe poging om abortus te verbieden

Wat een achtbaan. Eerst kondigt de Poolse regering aan dat ze abortus min of meer onmogelijk wil maken. Na enorme protesten trok de landelijk dominante partij die keutel in. Vervolgens komen ze vrolijk met nieuwe pogingen om de baas te zijn in baarmoeders van andere mensen. Met het plan om het afbreken van een zwangerschap te verbieden als de foetus medisch gezien niet levensvatbaar is.

Ja, u leest dat goed. De Poolse overheid vindt het prima als vrouwen een tijdje rondlopen met een lijkje in hun baarmoeder en daarna een dode baby baren. Of een baby baren die na vijf minuten sterft vanwege enorme medische problemen. Want, zo leggen woordvoerders uit, dan kunnen mensen de baby een naam geven, laten dopen en op de correcte katholieke manier begraven.

Dit laatste geeft een hint waarom de leidende conservatieve partij zo hardnekkig blijft proberen om abortus uit te bannen. Deze partij kwam aan de macht met actieve steun van de katholieke kerk. Voor wat hoort wat. Dus ijvert de conservatieve regering nu voor kwesties die de kerk belangrijk vindt. Zoals vrouwen het recht ontzeggen om baas in eigen buik te zijn.

Poolse vrouwen leggen in de media uit hoe gruwelijk deze nieuwe plannen zijn:

Leszczyńska said: “It’s sick to consider forcing women to give a birth to a fatally damaged child. What monster would even think of such a thing? Pregnancy and giving birth is hard work, pain, risk – and they expect us to suffer all these things? Will they congratulate themselves when we are crying and watching our newly born babies die?”

Zie voor een kijkje naar de praktijk naar Katholieke ziekenhuizen in de V.S., waar de geleefde realiteit van vrouwen keihard in botsing komt met oekazes van een uit mannen bestaand machtsblok. Miskramen veranderen opeens in levensgevaarlijke situaties, omdat artsen bijna niks mogen doen. Stem je toch in met het afbreken van een zwangerschap, bijvoorbeeld als het leven van de vrouw in gevaar is, dan loop je als medewerker van zo’n ziekenhuis het risico dat de kerk je excommuniceert. Tot slot loop je als katholiek ziekenhuis ook het risico op rechtszaken. Alleen al om die reden zou de Poolse regering dit alles niet moeten willen…

Poolse regering laat abortuswet vallen

Protesteren heeft zin! Poolse vrouwen verzetten zich heftig tegen een poging van de regering om abortus te verbieden. Nadat de straten in veel Poolse steden maandag 3 oktober zwart kleurden in een massale staking, heeft de regering een omstreden abortuswet schielijk ingetrokken.

Niet terug naar de kleerhangers!

De wet zou abortus de facto totaal verbieden en artsen opzadelen met vijf jaar celstraf als ze de enige uitzondering verkeerd zouden interpreteren. Abortus zou namelijk alleen nog mogen als het leven van de moeder in gevaar is. Maar ja, hoe bepaal je dat precies en wanneer grijp je in? Beter om als arts terughoudend op te treden en als de vrouw dan sterft, tja, tragisch… Gelukkig zag de regering tijdig het licht.

UPDATE: De Huffington Post toont foto’s en geeft impressies van de massale stakingen en protesten. Poolse vrouwen reageren in de Engelse krant The Guardian op de omwenteling in hun land:

They call us Nazis and say that we are no better than Hitler because we think a woman should have be able to choose whether she gives birth to a seriously sick child – but we are used to such comparisons. They say these things about us because they are frightened. […]  I have never seen such huge protests. Something snapped in Polish women; we are empowered and we won’t stop. The protests were so spontaneous: with barely a few days’ notice thousands of women were walking out of work, and if they couldn’t get the day off, many told me, they said to their bosses they would not return because they could not work alongside people who did not believe in their rights.

Op de site van RTL Nieuws staat een interview met Karina, nog zo’n vrouw die het gehad heeft met de plannen van de overheid en strijdt voor abortus.

Abortus: Poolse machthebbers leggen hun wil op aan vrouwen

Last minute demonstraties mochten niet baten: het Poolse parlement stemt hoogstwaarschijnlijk in met een zeer strikte anti-abortuswet. Poolse vrouwen konden tot voor kort een zwangerschap nog afbreken in geval van verkrachting of ernstige misvormingen van de foetus. Een nieuwe wet bepaalt dat abortus alleen nog mag als het leven van de vrouw in gevaar is. Artsen riskeren vijf jaar celstraf als ze die bepaling verkeerd interpreteren. In landen als Ierland en El Salvador weten vrouwen wat dat betekent: ze sterven of belanden op allerlei manieren in de ellende door zulke wrede wetgeving. UPDATE: Poolse vrouwen plannen een landelijke staking op 3 oktober.

‘Let’s save women’

Voorstanders van baas in eigen buik hebben voor 1 oktober 2016 nieuwe protesten gepland, maar dat is waarschijnlijk mosterd na de maaltijd. Het plan, uit de koker van de rechts-conservatieve regeringspartij Recht en Rechtvaardigheid (PiS), heeft het namelijk op papier al gehaald. Mocht je zwanger raken, pech gehad. Dan moet je baren, ondanks het feit dat de langdurige negatieve effecten van zo’n baarplicht lang en breed bekend zijn.

Deze voor vrouwen dramatische wet is een rechtstreeks gevolg van de verkiezingswinst van PiS, vorig jaar. Mannen domineren in deze partij. Ze sloten al snel een informele coalitie met de Katholieke kerk in Polen, ook al zo’n mannenbolwerk. Toen bekend werd dat de kerk en PiS elkaar steunen om abortus te verbieden, stormden vrouwen de kerk uit en de straten op om te demonstreren.

Vele campagnes, demonstraties, solidariteit van andere vrouwen en een petitie onder de slogan Redt de Vrouwen, liepen echter stuk op de politieke werkelijkheid. Die werkelijkheid is dat PiS-partijleider Kaczyński een absolute meerderheid in het parlement heeft. Dat betekent dat hij en zijn partij vrij zijn om hun macht en overwicht te gebruiken om vrouwen hun wil op te leggen, broederlijk vergezeld van de kerk en anti-abortus activisten. Die maken gretig gebruik van tactieken die fanaten in de V.S. ontwikkelden om angst te zaaien en leugens te verspreiden, zoals ‘van abortus krijg je kanker’ (nee dus).

Polen staat nu op één lijn met Ierland. Ook hier hebben protesten, demonstraties en krachtige filmbeelden op basis van een gedicht van Sarah Maria Griffin tot nu toe niets uitgehaald. Ook hier is abortus alleen toelaatbaar als het leven van de moeder in gevaar is, maar dat is in theorie. Medisch gezien tref je slechts zelden honderd procent zekere zwart-wit situaties aan. Daarom stellen artsen zich in de praktijk terughoudend op en sterven vrouwen.

Dat is een van de vele redenen waarom Amnesty International de ontwikkeling in Polen een gevaarlijke stap terug noemt voor meisjes en vrouwen. Hun gezondheid en welzijn zijn in gevaar en de wet schendt hun mensenrechten. Want weet je, vrouwen zijn ook mensen…. In Polen, in Ierland, overal.

Roep om echte man is teken van onzekerheid

De roep dat mannen weer echte mannen moeten zijn, lijkt een veeg teken. Hoe erger de verwarring in een land, des te sterker de roep dat mannen moeten ophouden met feminien gedoe, jammerklachten dat de samenleving te veel vervrouwelijkt, en oproepen dat ‘we’ (wie is we???) een stoere vent terug willen. Met als enige concessie dat die macho wel nog een paar moderne trekjes mag houden, zoals er goed verzorgd uit blijven zien.

Na de terug-naar-de-jaren-vijftig, waar blijft de echte man-retoriek van mensen zoals Wim Kuiper en Angela Crott, vuurt columniste Malou van Hintum nu het zoveelste schot af in dit offensief. De Volkskrant geeft haar alle ruimte om te verwijzen naar twee jongetjes. Eentje wil geen astronaut worden want dat lijkt hem eng. Het tweede jongetje wil geen hond want die kon hem omver lopen. Op basis van deze anekdotes komt ze vervolgens met een verhaal wat rechtstreeks aan TV show Man Liberation Front  ontleend lijkt te zijn.

Deze trend staat niet op zichzelf. Susan Faludi analyseerde in haar boek The Terror Dream wat er gebeurde in de Amerikaanse populaire cultuur nadat terroristen de Twin Towers opbliezen. Dat dit zomaar kon gebeuren, zonder dat iets of iemand de burger kon beschermen tegen zulk traumatisch geweld. Argh! Het land verkeerde in crisis. En greep in verwarring en onzekerheid terug op stereotypen. Mannen moesten zich schamen dat ze het land niet hadden kunnen beschermen. Ze moesten weer echte mannen worden, stoer en sterk. Vrouwen moesten terug in hun hok, zorgen voor anderen en je laten beschermen door die stoere en sterke man.

Ook Polen kende een sterke opleving van conservatieve verhalen over de echte man en de echte vrouw. Een onderzoekster, Agnieszka Graff, analyseerde deze berichtgeving. Ze kwam erachter dat dit discourse vooral opleefde in de periode dat Polen niet zeker wist of het zou lukken toe te treden tot de Europese Unie:

The abundance of “gender talk” and discourse on gender difference in the three magazines intensified abruptly around May 2004, particularly in the conservative Wprost, which was featuring stories about femininity or masculinity every other week. […] I argue that anxieties evoked by Poland’s E.U. accession have been projected onto, and resolved within, the realm of gender.

Net als Polen en de V.S. maakt Nederland op dit moment roerige tijden door. Onzekerheid alom. We zijn politiek hopeloos verdeeld, kampen met een economische crisis, talloze mensen dreigen hun baan te verliezen en Europa is in de beleving van groepen mensen een tikkende tijdbom. Het bij de wortel aanpakken van de problemen, bijvoorbeeld door de excessen van banken en Wall Street haaien in te perken, ligt complex. Dat overzien we niet. Op naar een makkelijker doelwit…. zoals het morrelen aan oude en vertrouwde rolpatronen.

We beschikken inmiddels over een hele lijst van klachten over mannen en de crisis bij jongens, plus oproepen dat mannen weer echte mannen moeten worden, want anders dan. Waarbij de jammeraars graag meteen ook even een beschuldigende vinger wijzen naar ‘het’ feminisme, zoals zij dat zien. Dit gaat gepaard met bedrijven of de media die de seksen tegen elkaar opzetten, want de belangen van beide groepen botsen uiteraard, nu ‘we’ onze plaats niet meer kennen.

Zelfs de Olympische Spelen ontkomen niet aan deze conservatieve blik. Trouw schrijft niet juichend over de medailles van de vrouwen, maar concentreert zich op de mannen. Voor hen is het vrouwensucces verontrustend, want waarom halen zíj de medailles niet. Ze falen! Schande! Waar zijn de stoere sportmannen gebleven!

Al die verhalen, inclusief angstige of beschuldigende ondertoon, passen in het stramien zoals Faludi en Graff dat aantroffen:

There is a blissful era of order and “tradition” somewhere in the past, a crisis/reversal in the present, and finally—this part is prominent in Wprost, suggested in Newsweek, and usually absent in Polityka—the promise of a restored gender order. Gender is given an aura of newsworthiness in these stories, but the sense of drama and change is undercut by the conclusion that, in the end, gender roles have an eternal, timeless nature. There is a tension between making gender seem dynamic and insisting that it is not—a contradiction that can be read as an articulation of anxiety about Polish national identity in a period of upheaval and change.

Mensen vinden verandering lastig te hanteren. Niet zo vreemd dat sommigen op een gegeven moment hun kalmte verliezen en gaan gillen. De wereld vergaat! Was alles maar weer zoals vroeger!! Waar is de echte man gebleven!!! Gelukkig zijn er hier en daar nog nuchtere mensen, die helder na blijven denken. De Zesde Clan hoopt dat die stemmen niet verstommen in het conservatieve mediageweld. En dat we de ophef over echte mannen en echte vrouwen kunnen herkennen voor wat het is: een teken van onzekerheid in roerige tijden.

Europees Hof: vrouwen zijn ook mensen

Het Europese Hof voor de Mensenrechten heeft het weigeren van medisch onderzoek bij een ongewenst zwangere vrouw in Polen veroordeeld als vernederend en onmenselijk. Een schending van haar mensenrechten. De uitspraak is baanbrekend, omdat het Hof expliciet stelt dat artsen en overheden hun eigen ideologische agenda niet belangrijker mogen vinden dan de mensenrechten van de vrouw.

Gebouw van het Europese Hof voor de Mensenrechten

Het hof deed de uitspraak in een zaak die speelt in Polen. Een vrouw, al moeder van twee kinderen, kreeg signalen dat er vanalles mis was met de foetus. Ze wilde meer informatie. Artsen weigerden echter medische onderzoeken uit te voeren. Sommige artsen bekritiseerden de vrouw zelfs en vertelden haar expliciet dat ze niet wilden dat de vrouw de resultaten zou laten meewegen in haar beslissing de zwangerschap al dan niet door te zetten. De Poolse beviel uiteindelijk van een zwaar gehandicapt kind.

Het Hof oordeelde dat de artsen de rechten van de vrouw schonden door medisch onderzoek en een abortus te weigeren. Ze behandelden de vrouw op een onmenselijke en vernederende manier. Bovendien schonden de artsen wetgeving rondom de privacy en de gezinsvorming van de vrouw.

Een organisatie als het Amerikaanse Center voor Reproductive Rights laat in een persbericht weten:

“Today’s decision is a groundbreaking victory for women across Europe. Governments cannot let doctors impose their anti-abortionideology on pregnant women who are seeking genetic testing,” said Nancy Northup, president of the Center for Reproductive Rights. “The court has recognized that withholding information or lawful health services from a woman deprives her of the ability to make extremely important and private decisions about her own life.”

Het Europese Hof pakte Polen al eerder aan vanwege abortus. Het zwaar katholieke land heeft één van de meest strenge abortuswetten van alle Europese landen. Vrouwen komen daardoor regelmatig in gevaar. Voorbeeldje: Het Hof dwong Polen in 2007 nog om 39.000 euro uit te betalen aan een vrouw die blind kon worden tijdens een zwangerschap. Toen ze toch zwanger raakte, wilde ze een abortus, maar artsen weigerden toestemming te geven voor de procedure. Waarna ze dus blind werd. En haar werk verloor. En arbeidsongeschikt thuis kwam te zitten. Ook in dit geval oordeelde het Hof dat de mensenrechten van de vrouw waren geschonden.