Tag Archives: Pauw en Witteman

Nieuwsronde: culturele editie

Wapenuitrusting van vrouwelijke personages in het computerspel Guild Wars, vrouwelijke superheldinnen, de Oscars, feministische kunst, boeken, en andere culturele zaken in deze editie van de nieuwsronde. Veel plezier!

  • Kenau zal nooit meer een scheldwoord zijn nu het levensverhaal van deze bijzondere vrouw eindelijk een verfilming krijgt. Website kenaudefilm.nl houdt alle ontwikkelingen bij. Op internet staan al foto’s van een indringend kijkende Monic Hendrickx, de actrice en drievoudig Gouden Kalf-winnares die de hoofdrol speelt. Dat belooft wat!
  • In je vrije tijd een computergame spelen, heerlijk. Alleen jammer dat vrouwelijke personages in sommige gevallen geen andere keuze krijgen dan onthullende kleding dragen: ,,As long as my female character has to wear this sort of armor, I know that she isn’t meant for me. She isn’t designed as a character for me, as a female gamer, to enjoy playing. She’s designed for male players to ogle at. And that pretty much sucks.”
  • Rosemarie Buikema, professor Kunst, Cultuur en Diversiteit en voorzitster van het Graduate Gender Programme aan de Universiteit Utrecht, besloot een kunstgalerie in hartje Amsterdam over te nemen. Ze creëert hier een plek waar feminisme en kunst samenkomen. Maar opent tegelijkertijd met werk van twee mannen: ,,Het feit dat we openen met twee mannelijke kunstenaars is puur vanwege een ‘Pauw en Witteman-argument:’ wij kennen hen en hun werk persoonlijk, waardoor we relatief makkelijk en op korte termijn een expositie met deze kunstenaars konden inrichten. Ondertussen zijn we achter de schermen uiteraard aan het onderhandelen met een aantal vrouwelijke kunstenaars, en zijn we erop uit om vooral ook te laten zien hoe vrouwelijke kunstenaars de materie onderzoeken en tot welke vormvernieuwingen zij komen.”
  • Documentatiecentrum Rosa publiceerde een mooie reportage over Betty Friedan en haar boek The Feminine Mystique.  Hoe kwam dit invloedrijke boek vijftig jaar geleden tot stand? Wat waren de effecten van publicatie? Hoe staat het anno 2013 met het feminisme en de situatie van vrouwen? Met talloze links en actuele discussiepunten.
  • Tsja, degenen die bepalen welke film een Oscar krijgt, bestaan voor 77% uit mannen en voor 94% uit blanken, en de kanshebbers zijn ook dit jaar weer voornamelijk blank en mannelijk. Slechts een paar genomineerde films doorstaan de Bechdel test. Niet geheel toevallig domineren mannen ook, omdat zij het geld krijgen. Het lukt vrouwen nauwelijks om investeerders voor hun filmproducties te vinden. Zo hou je de negatieve spiraal in stand….
  • Striptekenaar Will Brooker kreeg zo’n pesthekel aan superheldinnen die eigenlijk fungeerden als veredelde seksbom, dat hij besloot een feministische superheldencomic te maken. Na Batman werkt Brooker zodoende aan Cat, my socalled secret identity. De tekenaar wil minstens vijftien afleveringen produceren. Aflevering 1 kreeg lovende recensies.
  • Modeshows, dat draait toch allemaal om onmogelijk magere modellen? Als je ‘dikker’ bent dan maatje 34 heb je toch niks te zoeken op modegebied? Tijdens de London Fashion Week kun je nu met eigen ogen zien dat mode voor iedereen is, en dat mooie kleding past bij vrouwen in alle vormen en maten.
  • Lynn Hershman Leeson werkte jaren aan haar film Women Art Revolution om recht te doen aan een onderbelichte stroming binnen de kunstgeschiedenis: feministische kunst. Dertig jaar geleden gold performance art in de V.S. als een subversieve bezigheid, en hingen vrouwen alleen in musea als naakt op een schilderij. Tegenwoordig ziet het landschap er iets beter uit. De Guerilla Girls eisten verandering, de financiële situatie van kunstenaressen lijkt iets gunstiger, en musea besteden meer aandacht aan hun werk. Maar er vallen nog werelden te winnen, tekent Ms Magazine op.

Nederland stuurt vrouwelijke kandidaten naar huis

Laten we eens een paar zinnen proberen. De eerste, geparafraseerd: Tsja, weet je, binnen de PvdA bestaat er een traditie dat mannen op mannen stemmen. Dus dan heeft Diederik Samsom wel een winstkans. Maar dat gebeurt dus puur op het uiterlijk, niet op de inhoud. Pardon? Wat is dit? Of deze: ”Diederik, ga toch naar huis. Dacht je nou echt dat je voorzitter wordt? Daar ben je tè man en tè autochtoon voor.”Huh? Wat staat hier?

Nou, dit zijn uitspraken die Nebahat Albayrak te horen krijgt nu  ze zich kandidaat heeft gesteld voor het partijleiderschap van de PvdA. Alleen heeft de Zesde Clan alle aanduidingen voor vrouw vervangen door man, en van vrouw en allochtoon man en autochtoon gemaakt. De eerste uitspraak komt van ‘mediastrateeg’ Kay van de Linde, die op EenVandaag de kandidatuur van onder andere Albayrak beoordeelde. De andere is van een columniste van gratis krantje Spits.

Het ergste is nog dat dit soort seksistische praat zonder met de ogen te knipperen de samenleving in gaat. EenVandaag liet bijvoorbeeld die mediastrateeg aan het woord, samen met nog een paar andere mensen, toevallig allemaal blanke mannen van zekere leeftijd. Niemand die even aan Van de Linde doorvroeg van pardon, waar baseert u dit op? En wat bedoelt u eigenlijk? Dat vrouwelijke leden van de PvdA puur op basis van anatomie op iemand stemmen? Of dat Albayrak geen inhoud zou hebben? Heeft u haar cv wel eens bekeken?

Nog bonter maakten Pauw en Witteman het. Zij ontvingen Albayrak als gast en wilden het maar over twee dingen hebben: haar vrouwzijn en haar Turkse afkomst. Stel dat Samsom daar had gezeten. Zouden Pauw en Witteman zoiets bij een man flikken? Zeg Diederik, fijn dat je er bent, maar we gaan het niet over je plannen hebben. Hoe is dat nou voor jou, dat je een man bent en een autochtoon? Volslagen absurd. Albayrak overkomt het echter, en als ze er wat van zegt krijgt ze van Pauw te horen dat ze vervelend doet.

Albayrak is niet de enige vrouwelijke gast die een bijzonder onaangename en seksistische behandeling krijgt van Pauw en Witteman. Het duo kampt al lange tijd met een vrouwenprobleem. En zij niet alleen. Taalgebruik en symboliek in het mediacircus rondom het partijleiderschap van de PvdA zijn doordrenkt van de man als norm.

Wat krijgt een vrouwelijke kandidaat impliciet en expliciet te horen? Nederland laat haar weten dat ze niet past in het beeld van een partijleider. We vertellen haar op de landelijke televisie, dat we haar plannen onbelangrijk vinden en dat ze alleen stemmen krijgt op basis van uiterlijkheden. Sterker nog, ze kan maar beter naar huis gaan. En dan nog vragen waar de vrouwen blijven? Ze zijn er wel, maar wij sturen ze weer weg. Daar zouden we eens wat aan moeten doen.

Vrouwen hebben geen zin in dominante, neerbuigende interviewer

Vrouwen hebben geen zin in een dominante interviewer, die ten koste van de ander zijn eigen verhaal wil vertellen en een gast te pas en te onpas in de rede valt. Als deze presentator ook nog eens vrouwen op een onprettige manier benadert, houdt het helemaal op. Vrouwen zeggen dan massaal ‘nee’ op een interviewverzoek. Vooral Pauw&Witteman jagen potentiële gasten weg. Dat blijkt uit onderzoek onder 1200 belanghebbenden, uitgevoerd door de organisatie Vrouwen in de Media.

Clairy Polak voert de lijst van populaire presentatoren aan. Foto: De Volkskrant.

De organisatie vroeg 1200 mensen naar de redenen om ja of nee te zeggen als een verslaggever of presentator hen zou benaderen. Uit de antwoorden van deze deskundigen, mediafiguren en andere belanghebbenden bleek dat vrouwen, maar ook de mannelijke respondenten, beiden een duidelijke voorkeur hadden voor een vrouwelijke interviewer. Clairy Polak staat op nummer 1.

Bepaalde kenmerken van een goede interviewer kwamen steeds terug. Mensen zeggen ja tegen een integere presentator, die zeer goed op de hoogte is van het onderwerp en kritische vragen stelt, maar dat op een respectvolle manier doet. Bonuspunten als de interviewer verrassende invalshoeken weet te kiezen en werkt voor een programma met hoge kijkcijfers. In de top tien van interviewers die aan deze kwaliteitseisen voldoen, staan zes vrouwen.

Vrouwen in de Media vroeg ook door wie de respondenten liever niet bevraagd worden. Mannen maakten negentig procent uit van de top tien. Eén van de onderzoeksters:

De grootste praatprogramma’s staan onder leiding van mannelijke presentatoren. De mannelijke presentatoren zijn daardoor meer zichtbaar voor het publiek. Dus is het misschien logisch dat de namen van mannelijke presentatoren eerder bij het publiek opkomen als ze wordt gevraagd door wie ze niet geïnterviewd willen worden. Maar er is ook gevraagd door wie het publiek het liefst wél geïnterviewd wil worden. En dan zouden ook in die lijst de mannelijke presentatoren moeten domineren. Echter, in die top 10 staan 6 vrouwen…

Opvallend was dat de 1200 respondenten bij een aantal presentatoren expliciet aangaven dat deze man volgens hen vrouwelijke gasten op een onprettige manier benadert. Met name Jeroen Pauw scoort slecht. In totaal vindt bijna twintig procent dat hij een vrouwenprobleem heeft. Zijn kompaan Witteman scoort bijna tien procent. Ook Andries Knevel roept spontaan weerzin op vanwege zijn neerbuigende houding ten opzichte van vrouwen.

Dat is een belangrijk gegeven. Als Pauw&Witteman daadwerkelijk meer vrouwen in hun programma willen ontvangen, moeten ze eerst eens kritisch naar zichzelf kijken. Volwassen vrouwelijke professionals vinden het niet prettig als ze te horen krijgen ‘schatje, zing nou maar’, of ‘goed gedaan meid’, na afloop van het programma, alsof ze een meid is die een vaderlijk schouderklopje nodig heeft. Het zou enorm helpen als Pauw en Witteman dat erkennen, in plaats van krampachtig te benadrukken dat ze echt geen probleem met vrouwen hebben. Dat is, gezien de keer op keer gefilmde wanvertoningen, geen geloofwaardige uitspraak meer.