Tag Archives: passief kiesrecht

Trouw legt eenheidsworst Tweede Kamer bloot

Fijn dat dagblad Trouw lekker ging tellen. Feit: de politieke kandidatenlijsten bestaan voor tweederde uit welvarende, blanke mannen uit de Randstad. Partijen willen geen risico nemen, signaleert de krant. Alleen voorkeursstemmen kunnen het tij enigszins keren. Op die manier kunnen kiezers lager geplaatste kandidaten alsnog in de Kamer krijgen. Laten we dat massaal doen om te gedenken dat vrouwen honderd jaar geleden het passieve kiesrecht kregen.

Laat dat even tot je doordringen. Als de redactie van Trouw het goed zag (en ik heb geen reden daaraan te twijfelen) geldt alles wat niet blank, man en uit een bepaalde klasse komt, als risico. Niet doen, tenzij. Dit past bij allerlei onderzoeken naar benoemingen. Vrouwen krijgen pas een kans als het blanke mannelijke model overduidelijk niet meer werkt en de zaak bijna verloren is. De zogenaamde glazen klif.

Op deze manier ontstaat een hardnekkige vicieuze cirkel. Als cultuur zien we ‘politiek’  als iets van mannen, iets waar vrouwen niet bij horen en niet aan moeten beginnen. En inderdaad, of het nou gaat om provincies, gemeentes, de groep burgemeesters of de waterschappen: het is man, man, man. En blank. Partijleider Marianne Thieme hierover:

Ik loop inmiddels tien jaar op het Binnenhof rond, heb in die periode veel vrouwen zien komen, maar er meer nog zien gaan. Een eeuw nadat Aletta Jacobs en de haren hun strijd wisten te verzilveren, is het aantal vrouwen in de Tweede Kamer nog altijd minder dan de helft, 56 om precies te zijn. Fors minder dan de 64 die er na de vorige verkiezing zaten. Van de 17 fractievoorzitters ben ik de enige vrouwelijke lijsttrekker. Dat is ronduit kwalijk. Het beeld dat de kiezer van de politiek heeft, is een masculiene arena waarin mannen elkaar overtroeven in een verbaal wedstrijdje ver-plassen.

Zo krijg je bolwerken waar je als vrouw nauwelijks tussen komt, onder andere omdat je de afwijkende Ander bent en je je misschien niet thuis voelt bij macho ver-plas wedstrijden. Krijg je toch een kans, dan is het risico op falen groter. Wat weer alle vooroordelen over vrouwen bevestigt. Kip, zie ei. Ei, zie kip.

Het Parlementair Documentatie Centrum van de Universiteit van Leiden, die de kandidatenlijsten op verzoek van Trouw doornam, constateert dat partijen binnen die behoudende voorkeur voor blanke mannen nog op andere manieren op veilig spelen. Er staan opvallend veel militairen, agenten, officieren van justitie en rechters op verkiesbare plaatsen. De ‘law and order‘ types zeg maar, stoere jongens die de eerste de beste crisis met enge asielzoekers of radicale moslims wel eens even flink zullen aanpakken. Bovendien ontbreken jongeren onder de dertig bijna geheel, evenals ouderen boven de zestig.

Wil je als kiezer met je voorkeursstem meer diversiteit bereiken, dan moet je het slim aanpakken. Vrouwenbelangen signaleert dat je als kiezer, om effect te hebben, je stem ‘moet’ geven op een vrouw die nét buiten de boot dreigt te vallen. Dat betekent dat je

  • de meest recente peiling neemt om het aantal zetels te weten
  • Stel, partij X zou volgens de prognose 6 zetels krijgen. De vrouw op de zevende of achtste plek zou dan nét buiten de boot vallen.
  • Stemmen op die vrouwelijke kandidaat vergroot de kans dat er meer vrouwen in de kamer komen (de kandidate op plek drie of vier haalt het toch wel)

Ook als het niet lukt, heeft het zin om je voorkeursstem aan een lager geplaatste vrouw op de kandidatenlijst te geven. Je stem blijft behouden voor de partij die jouw voorkeur heeft, dus er gaat niks verloren. Maar je geeft een signaal af: meer vrouwen aub. Partij X, doe niet zo behoudend.

SGP is vriendelijk voor SGP-achtige vrouwen

Natúúrlijk is de SGP heel vrouwvriendelijk. Kamerlid Dijkgraaf heeft groot gelijk als hij dat zegt in NRC Handelsblad. Alleen vergeet hij er even bij te vermelden dat deze vriendelijke houding alleen geldt voor SGP-vrouwen en vrouwen die dit model voorstaan. Wie wél een beroep wil doen op verworvenheden zoals kinderopvang en het passief kiesrecht komt van een koude kermis thuis. Die keuzes wil de SGP namelijk het liefst afschaffen.

Mensen halen deze zaken vaak door elkaar. Het gaat er niet om of SGP-vrouwen wel of niet mans genoeg zijn. Wat zij doen moeten ze zelf weten. De man accepteren als hoofd van het gezin, kinderen thuis op willen voeden en niet naar de kinderopvang brengen, prima. Niemand legt ze een strobreed in de weg. Het gaat ook niet om het Christelijk geloof. Een radicale moslimpartij die vrouwen wil weren uit het openbare leven zou op dezelfde problemen stuiten.

Waar het om gaat is dat een partij als de SGP waardeoordelen velt over anderen, democratische principes schendt en het eigen model op wil leggen aan mensen die hun leven niet baseren op de Bijbelse uitgangspunten van de SGP. Want dan vindt de partij de andere keuzes de verkeerde keuzes, en beginnen de mannenbroeders andersdenkenden te onderwerpen aan hun verbodsbepalingen en inperkingen.

Het is deze intolerante houding voor alles wat niet behoort tot het model van de SGP die ervoor zorgt dat de partij in botsting komt met de rest van de samenleving. Het gaat erom dat de SGP anderen hún keuzes wil ontnemen. Wil jij wel kinderopvang? Dan heb je pech. De partij wil zo’n voorziening, onder het motto ‘voor het gezin’, het liefst meteen afschaffen. En zolang dat niet lukt in de tussentijd zo duur en onaantrekkelijk mogelijk maken. Homo of lesbo? Dan is het fout om een relatie te hebben, en je mag niet trouwen, laat staan een gezin stichten.

Dat willen inperken van keuzemogelijkheden, al dan niet verankerd in wetten, levert terecht weerstand op. Vrouwen het passief kiesrecht onthouden mag niet in Nederland, om maar eens een voorbeeldje te noemen. Daarmee schendt de partij de grondslag van de democratie. Dat is waarom het hoogste gerechtshof van Nederland de SGP in het ongelijk stelde en de minister van binnenlandse zaken opdroeg een einde te maken aan die praktijk.

Niet dat de partij daar iets mee wil doen. Of de minister. Het resultaat? Nog geen twee weken geleden stemde SGP-er Sjaak Simonse tegen VVD-er Anne Bliek. Hij wilde haar niet in de Provinciale Staten van Flevoland hebben. Omdat ze een vrouw is. Als Simonse iemand met een zwarte huidskleur zou wegstemmen op grond van een zwarte huidskleur, zou iedereen hem een racist genoemd hebben. Dus wat maakt dat Simonse, als hij een vrouw afwijst omdat ze een vrouw is? Juist. Maar hij komt daar mee weg. Deze SGP-er zit nog steeds in Flevoland het politieke klimaat voor Bliek te verzieken.

Dat is de vrouwvriendelijkheid van de SGP: mijn weg, of geen weg. Daar kan het Clara Wichmann Instituut niet genoeg proefprocessen tegen voeren.