Tag Archives: partijvoorzitter

Clinton toont wat vrouwen met politieke ambitie tegen houdt

Hillary Clinton maakt pijnlijk de catch-22 duidelijk waar ambitieuze vrouwen zoveel last van hebben. Wil je ergens komen, dan moet je er naar streven. Maar streef je ernaar, dan ben je zichtbaar ambitieus. En als samenleving vinden we ambitieuze vrouwen naar. Studies brachten dit algemene patroon al aan het licht, maar Clinton levert een prachtige casus op voor het deelgebied politiek. Dan geldt de afkeer nog intenser. Want een politica wil niet alleen promotie, ze wil (meer) politieke macht.

Zelden houden de media zo nauwkeurig bij wat een ambitieuze politica doet en hoe populair ze is volgens peilingen, dan in het geval van Hillary Clinton. Uit alles blijkt dat mensen een irrationele afkeer van Clinton krijgen, zodra ze campagne voert. Zie de grafiek hierboven, met pijlen wanneer Clinton een gooi deed naar een hogere positie. Precies op die momenten duikelt haar populariteit omlaag. Heeft ze de promotie eenmaal binnen, dan slaan mensen weer om als een blad aan een boom en komen ze er ”opeens” (opnieuw) achter dat ze goed werk verricht.

Die duikelingen in populariteit hangen van tegenstrijdigheden aan elkaar. Ten eerste vijandbeelden. Clinton is een linkse communist én een superrechtse streber. Beide denkbeelden sluiten elkaar uit, maar dat weerhoudt niemand ervan om haar reputatie voor de honden te gooien.

Een tweede irrationele houding is dat mensen Clinton in de media oproepen om campagne te voeren voor bepaalde posities. Zodra ze dat echter doet, sabelen mensen haar neer.  McEwan neemt als voorbeeld 2008, toen opiniemakers Clinton bijna smeekten om de macht van de Republikeinen te ondermijnen. Zodra ze echter de strijd om de nominatie aanging, volgden de artikelen met als teneur ‘rot op’ elkaar op een gegeven moment zo snel op, dat McEwan de ”pak je tieten op en ga naar huis” watch begon, naast de al lopende Hillary Sexism Watch.

Ten derde roepen mensen in koor dat Clinton liegt. Opiniemaker Michael Arnovitz herleidt die beschuldiging tot een invloedrijk opiniestuk uit 1996, geschreven door een conservatieve blanke man. Daarna bleven Republikeinen de beschuldiging stug herhalen. Op die manier lijken er steeds schandalen om Hillary heen te hangen. Mensen zeggen dat ze liegt en bedriegt, wie weet klopt dat. O kijk, er lopen onderzoeken, geen wonder, misschien liegt en bedriegt ze immers wel. Cirkelredeneringen te over. Terwijl uit alles blijkt dat Clinton een behoorlijk eerlijke politica is.

Ja, aanvallen en verwijten horen er bij als je campagne voert. Als politicus moet je daar mee om gaan, punt. Maar mensen als Sadie Doyle, Melissa McEwan en bovengenoemde Arnovitz wijzen erop dat Clinton een speciaal soort vitriool over zich heen krijgt, op basis van een enorm seksisme in de samenleving. Je kunt het als vrouw nooit goed doen. Iets wat Clinton zelf ook beseft, en wat ze met presentator Jimmy Kimmel op de hak nam:

De catch-22 situatie rondom Clinton speelt ook in de Nederlandse politiek. Als land en cultuur coderen we politiek als iets voor blanke mannen. Wil je meer dan de marge en/of de tweede plek, dan krijg je het schrikbeeld van Agnes Kant en dat willen we niet:

Agnes Kant heeft het niet gered. Zij heeft ook te horen gekregen dat ze te fel was, te agressief, en ze heeft zichzelf teruggetrokken. Het verhaal van Kant laat in mijn ogen de taaiheid van de traditie zien.

Nu zelfs de SGP vrouwelijke kandidaten toestaat, houdt niks vrouwen formeel tegen om campagne te voeren, de positie van partijvoorzitter te veroveren en macht naar zich toe te trekken. Maar zoals vele feministen en mensen zoals cultureel antropologe Kate Fox weten: ongeschreven wetten kunnen net zo dwingend zijn. Geen wonder dat Nederland, als het gaat om vrouwen in de politiek, alleen redelijk goed scoort op het niveau van algemene kamerleden. Alles daarboven ligt problematisch.

Advertenties

P&O goeroes geven Sap trap na

Jolande Sap, de afgetreden partijleider van GroenLinks, krijgt in de Volkskrant een trap na van twee P&O goeroes. In een stuk over vrouwen in topfuncties zeggen ze dat vrouwen best moedig zijn, en zeker wel kwaliteiten hebben, maar daarmee redden ze het niet. Zie het voorbeeld van Sap. Die was ‘emotioneel en te weinig opportunistisch’ om partijleider te kunnen blijven. Een man had het wel gered.

Voormalig headhunter Rochus van der Meer en P&O directeur Ans Knape -Vosmer geven blijk van een nogal apart wereldbeeld. Volgens hen staat niks, helemaal niks, vrouwen in de weg om de top te bereiken. Alleen al hieruit blijkt dat ze hun eigen vakliteratuur of ervaringen van collega’s  negeren.

Daarnaast gaat het duo uit van een onveranderlijke aard van dé man en dé vrouw, en een bedrijfscultuur die is zoals die is. Het enige mogelijke economische model is het model zoals Van der Meer en Knape-Vosmer dat kennen. Met mensen die pas vooruit komen als ze 80 uur per week betaald werk verrichten, bij de gratie van een huisvrouw thuis. Dat dit model gebaseerd is op normen en waarden die werkende vrouwen structureel in het nadeel brengen, vergeet het duo voor het gemak even.

Vanuit al die zogenaamd vaststaande feiten, en genderongelijkheid negerend, moet het daarom volgens deze P&O goeroes wel aan vrouwen liggen dat ze de top meestal niet halen. Geen Stijl vat de vele oordelen die ze vellen mooi samen:

De vrouw “hecht aan haar ‘comfortzone’“. De vrouw “heeft te veel interesses“. Vrouwen “ambiëren geen leiderschap op een macroschaal“. Vrouwen “zijn emotioneel en te weinig opportunistisch“. De vrouw “zal bereid moeten zijn af te wijken van haar emotionele voorkeur“. En natuurlijk “beperkt de prioriteitenbalans van vrouwen hun inzet“. Concluderend: “De marsroute [naar de top] wordt bepaald door de prioriteitstelling van de vrouw zelf. Zij zal concessies moeten doen op terreinen die haar na aan het hart liggen.” Volgens R&A maakt het dus niet uit hoeveel positieve vrouwendiscriminatie je verzint, vrouwenquota opwerpt en succesvolle mannen + grote bedrijven de schuld geeft. Deze emotionele, breed geïnteresseerde, beperkt inzetbare en ambitieloze wezens met nesteldrang zijn hun eigen grootste tegenstander op weg naar de top.

Ja, het is echt 2012, en dit zijn letterlijke citaten.

Vanuit dit wereldbeeld is het voor hen vanzelfsprekend dat de situatie rond Sap bepaald werd door haar vrouw zijn. Als er een man had gezeten, zou die volgens Van der Meer en Knape-Vosmer nog steeds partijleider van GroenLinks zijn. Omdat een man op deze positie ‘rationeler en minder moedig’ was geweest. Toe maar! Vrouw emotioneel, man rationeel. Hoe seksistisch wil je het hebben?

De enige onderbouwing voor dit alles is dit: ‘onze gezamenlijke werkervaring in het personeelsmanagement en in de werving en selectie’. Dat klinkt leuk. Ze hebben gezien wat ze hebben gezien. Dat zal best, maar het probleem is dat individuele mensen een gekleurd wereldbeeld hebben. Het vergt kritisch, verantwoord uitgevoerd onderzoek om vooroordelen, blinde vlekken en automatische aannames uit te sluiten en het effect van onbewuste discriminatie aan het licht te brengen.

Doe je dat, dan blijkt dat mensen niet door hun biologische aard bepaald worden. Zie onder andere hierhier en hier. Machtsverhoudingen, culturele normen en waarden, historisch gegroeide ongelijkheden en verwachtingen spelen een minstens zo grote rol in het ontstaan van zichtbaar gedrag, wie wel gezien wordt als kandidaat voor de top en leverancier van kwaliteit, en wie niet. Zie onder andere hierhier en hier.

Als het gaat om betaalde arbeid en de doorstroom van vrouwen naar topfuncties, zijn het juist P&O functionarissen en headhunters die een grote rol spelen bij het in stand houden van een ongelijk speelveld op de werkvloer. Zulke functionarissen maken deel uit van een cultuur die, om maar eens wat te noemen, vrouwen structureel een lager loon geeft dan mannen voor hetzelfde werk.

Erger nog, hoe harder mensen roepen dat ze alleen letten op kwaliteit, niet op gender, hoe groter de kans dat ze zich in hun werving en selectie laten leiden door vooroordelen. Zie onder andere hier, hier en hier. Oh, en deze, ook een leuk voorbeeld van het zogenaamde gelijke speelveld voor mannen en vrouwen.

Het is heel kwalijk dat Van der Weg en Ans Knape-Vosmer hun seksistische praat presenteren als neutrale feiten. De werkelijkheid, zoals zichtbaar in aantoonbare patronen en getallen, laat echt iets anders zien dan hun subjectieve beleving doet vermoeden. Als ze hun eigen tekst nog eens goed lezen, gaan ze dat misschien zelf ook inzien.