Tag Archives: moderne kunst

Vrouw maakt kunst van haat

Amy Davis Roth durft vrouw te zijn en publiekelijk een mening te hebben, dus net als veel andere vrouwen overspoelen wildvreemden haar met hatelijke boodschappen. Wat te doen? Welnu, Roth is kunstenares, en de haar toegebeten verwensingen vormen fantastisch materiaal om kunstwerken te maken. Haar installatie heet A Woman’s Room online en toont een kantooromgeving, opgetrokken uit haatboodschappen. Te zien tot 13 oktober 2014, in het Center for Inquiry in Los Angeles.

Iedere vrouw reageert anders op de bedreigingen met dood en verkrachting, die routinematig in digitale postbussen rollen zodra ze een mening uit. De feministische journaliste Amanda Marcotte besloot bepaalde functies van Twitter af te sluiten voor eigen gebruik, om zichzelf te beschermen tegen de haat. Andere vrouwen trekken zich volledig terug. Ze stoppen bijvoorbeeld met bloggen.

Iedere keer dat een vrouw zoiets toegeeft reageren internettrollen met vreugde: ,,de dominostenen vallen. We zijn aan het winnen. Het is super!” (vrije vertaling van De Zesde Clan.) Dat maakt het lastig om niet naar de vrouwen te kijken die afhaken, en met het vingertje naar hen te wijzen – waarom laat je de trollen winnen? Blijf! Laat je niet wegjagen!

Vrouwen hebben echter het recht om goed voor zichzelf te zorgen en grenzen te stellen. Bovendien is het belachelijk dat vrouwen een metersdikke huid moeten ontwikkelen om deel te nemen aan iets waar de gemiddelde man zonder problemen vrijuit zijn gang kan gaan. Amy Davis Roth heeft daarom grote kritiek op dit anti vrouwen klimaat en wil stelling nemen tegen deze toestanden:

People say to “ignore it” or “grow a thicker skin” or to “just walk away” when online harassment is brought up. But that advice ignores the fact that women have every right to earn a living and to peacefully exist online without being threatened. This is not about  mere critique as the harassers like to frame it, this is about bullying, intimidation and the stripping away of privacy. It is also about silencing and the idea that women are not allowed to have their own space, their own opinions or even the right to their own bodyparticularly when online.

Als antwoord op deze zooi besloot Roth dat te doen waar ze goed in is. Kunst maken. Om invoelbaar te maken wat er gebeurt als je stelselmatig het doelwit bent van persoonlijke, seksuele intimidatie, of zelfs georganiseerde aanvallen. Ze printte de boodschappen uit en verwerkte ze in bloemen, huiskamerplanten, een huisdier op een poef, kantoorartikelen en andere spullen in een huiselijke omgeving.

Op die manier verbindt ze digitale haat met het dagelijkse leven, hier, nu. Zoals Roth zelf verklaart:

My art exhibit is meant to put you, the viewer, in their shoes if only for a moment. See what it is like to be obsessively judged based on “fuck-ability”, “rape-ability”,  as an object, or alternatively as what seems to be a target in a socially accepted (or otherwise ignored) game of online stalking, harassment and silencing techniques. […] I created this installation to educate the public that the harassment and attacks are a serious problem, online life is real, and we as a society need to address these issues.

Exposities die vrouwen centraal stellen

Russische avant-garde kunstenaressen. Godinnen. Vrouwenpower in het Arnhemse museum voor moderne kunst. Het kan niet op deze lente, met verschillende tentoonstellingen die vrouwen en hun werk centraal stellen. Het culturele jaar begint prima!

Het Groninger Museum wijdt een expositie aan Vrouwen van de Revolutie. Rond 1917 ontstond er in Rusland een klimaat waarin vrouwen ruimte kregen, en die ruimte grepen ze met beide handen aan. Aleksandra Ekster, Sofia Dymsjits-Tolstaja, Natalja Gontsjarova, Anna Kagan, Anna Leporskaja, Elena Liessner- Blomberg, Ljoebov Popova, Olga Rozanova, Antonina Sofronova, Varvara Stepanova, Nadezjda Oedaltsova, Maria Vladimirovna Ender, allemaal maakten ze deel uit van de avant-garde beweging en drukten er hun stempel op. Alleen vergaten we hun namen. Het zijn hun mannelijke collega’s die tegenwoordig de boventoon in kunstboeken voeren. Onterecht, en van 23 maart tot en met 18 augustus kun je in Groningen zien waarom.

Daarnaast timmert FemArtMuseum flink aan de weg. De organisatie zou het liefst op een goede locatie in Amsterdam een museum voor vrouwelijke kunst willen oprichten, maar totdat die plannen realiteit worden, haalt FemArt interessante exposities naar Nederland en toont die in andere musea. Tot en met 25 augustus kun je zodoende terecht bij drie verschillende exposities die allemaal vrouwen centraal stellen.

In samenwerking met FemArt richt het Bijbels Museum in Amsterdam zich op Divine Surprise, het vrouwelijke in God. Het Allard Pierson Museum, ook in Amsterdam, besteedt aandacht aan het beeld van de vrouw in de oudheid. Het Museum voor Moderne Kunst in Arnhem tenslotte gaat in op Female Power, oftewel matriarchaat, spiritualiteit en utopie, als thema’s uitgebeeld door hedendaagse kunstenaressen.

De vier exposities volgen op het succesvolle en drukbezochte 1001 Vrouwen, over vrouwen in de Nederlandse geschiedenis, en de ook al zo succesvolle en drukbezochte tentoonstelling over mannen en vrouwen in de Etruskische samenleving. Het lijkt wel alsof mensen door hebben gekregen dat de helft van de wereldbevolking veel betekent, en dat hier nog allerlei nieuwe, onontdekte verhalen liggen die wachten op publiek.

Publiek wat er zeker is – zie boven. FemArtMuseum voorziet duidelijk in een behoefte. Daarom is het fijn om op hun site te lezen dat ze nog meer plannen hebben. Zoals de allereerste overzichtstentoonstelling over Nola Hatterman, een actrice en kunstenares die in 1953 naar Suriname vertrok en daar de eerste Akademie voor Beeldende Kunsten oprichtte. Klinkt geweldig. Raar eigenlijk dat ze nooit eerder een eigen tentoonstelling kreeg met haar werk. FemArt gaat daar verandering in brengen.

FemArt wil ook een fototentoonstelling over topvrouwen organiseren. Deze expositie moet fungeren als een actuele tegenhanger van een tentoonstelling uit 1985 van Bertien van Manen, over het leven van vrouwen in die tijd. ”Intentie is een boeiende hedendaagse fotografe aan te trekken. Vraagstelling : hoe heeft de positie van vrouwen zich ontwikkeld ten opzichte van 1985? Een positieve vraagstelling, we willen geen zeurpieten zijn.” Jammer dat FemArt zich met die laatste opmerking iets gelegen laat liggen aan vooroordelen rondom vrouwen, gezeur, en als je ook maar een beetje kritisch bent zeur je ‘dus’. Nou nee. FemArt, laat je niet kopschuw maken. Ga gewoon lekker door met wat je doet. Niets dan lof en eer voor jullie inspanningen.

Uitgekeken in Groningen en bij de drie exposities in samenwerking met FemArt? Dan kun je vanaf 12 mei terecht in het museum van Hoorn. Daar begint dan een expositie over De Vrouw in de 20ste Eeuw. Aan de hand van persoonlijke verhalen en objecten geeft de expositie een geschiedschrijving van Nederlandse vrouwen in de twintigste eeuw. Aan bod komen maatschappelijke ontwikkelingen zoals de eerste en tweede feministische golf, de intrede van de vrouw op de arbeidsmarkt, in het hoger onderwijs, de politiek.

En dan is er natuurlijk nog dat andere museum van de Vrouw, in het Limburgse Echt. De vaste collectie geeft een indruk van het leven van gewone vrouwen uit de samenleving en bestaat uit 35.000 objecten, uiteenlopend van dameskleding en make up tot aan kook- en keukengerei, herenkleding en kinderspeelgoed. Daarnaast zijn er wisselexposities. Zoals Baas in Eigen Bestaan, te zien tot en met december 2013, waarin werk centraal staat. Ook het moderne telewerken komt aan bod, naast een kijkje in de geschiedenis.

Kortom, genoeg te zien en te doen in 2013. Veel cultureel plezier!