Tag Archives: journalistiek

Nieuwe generatie popjournalisten stelt geschiedenis bij

Blanke mannen die het werk van blanke mannen ophemelen. Je treft dat patroon aan in de literatuur, in de kunst, in de muziek…. Maar zo hoeft het niet te gaan. Een nieuwe generatie popjournalisten stelt de geschiedenis bij. Met als gevolg een enorme toename van de diversiteit, in stijlen en in aandacht voor makers. Waaronder talloze vergeten vrouwelijke artiesten. Daarnaast herkennen journalisten racisme en seksisme sneller dan voorheen. En maken ze er een probleem van als de jury van de Grammy’s een artiest zoals Beyoncé achter stelt.

De New Statesman zet het geijkte popmuziek-geschiedenisboek op een rij. Elvis Presley start de rock/popmuziek, waarna de Beatles, volgen, de Beach Boys, de Rolling Stones en Bob Dylan. Dan volgt een terugval, met een kleine opleving als de punkmuziek het toneel betreedt, en daarna weer een lange rij blanke mannelijke popmusici die het stokje aan elkaar doorgeven.

Dat lijkt verdacht veel op het patroon dat filosofe Vigis Songe-Møller identificeert in het gedachtegoed van de oude Griekse beschaving: mannen die mannen voortbrengen, waarna nog meer mannen volgen in een ononderbroken harmonieuze lijn van perfectie en eenheid, zonder dat mislukte mannen (= vrouwen) de boel verstoren.

Gaaaaaaaaaaap, en bovendien niet waar. Dat type geschiedschrijving negeert talloze muziekstijlen en de mensen die in dat genre opereerden. Met name vrouwen. Onder andere de Amerikaanse recensent David Hajdu schreef daarom een alternatieve muziekgeschiedenis, met een focus op zijn eigen land, de V.S. Hij besteedt onder andere aandacht aan vaudeville zangeres Eva Tanguay. Hij noemt haar de Lady Gaga of Madonna van haar tijd:

“utterly defiant and radical … turned the whole ideal of Victorian femininity upside down and inside out. … and changed the way young women and many young people thought about sex roles, about gender roles, and about behavior.”

Anderen nemen een specifiek genre en richten dan hun aandacht op vrouwen. Zoals Amy Oden’s documentaire From the Back of the Room. Ze laat zien hoe punk begon als een revolutionaire beweging, met vrijheid en diversiteit. Maar omdat de sociale omgeving nog steeds dacht in oude rolpatronen, ontwikkelde punk al snel een vrouwenprobleem. Direct betrokkenen ondervonden dat direct:

As LA punk veteran Alice Bag has pointed out, punk started out as an inclusive and diverse movement, but was quickly annexed by white dudes. Women have had to fight for space and recognition in punk ever since.

Door te kijken naar de bijdragen van vrouwen en hen met elkaar in verband te brengen, kun je ook gouden tijdperken op het spoor komen. Zo benadrukt poprecensent Jon Lisi van Pop Matters dat 2000-2010 gewoonlijk in het teken staat van mannelijke sterren en bands zoals Radiohead, de White Stripes en Eminem. Maar als je goed kijkt domineerden vrouwelijke popsterren dat decennium. Pink, Beyoncé, Kylie Minogue, Christina Aguilera, Kelly Clarkson, Avril Lavigne, Rihanna, de lijst is langer dan je denkt.

Als je let op sekse, vallen nog andere zaken op. De gendersituatie verschilt per genre. Zo geldt Country als een door mannen gedomineerde muziekstijl, maar het zou wel eens het meest inclusieve genre van 2016 kunnen zijn. Vrouwen sleepten belangrijke prijzen in de wacht en een verrassingsoptreden van de Dixie Chicks met zangeres Beyoncé sloeg in als een bom. Veel mensen vonden het geweldig. Anderen riepen radiostations op om minder vrouwelijke artiesten te draaien, omdat Countrymuziek teveel zou feministen.

Een typisch gevalletje backlash, gedreven door de angst dat wat meer aandacht voor vrouwen prompt betekent dat mannen in de marge zouden verdwijnen. Nou nee. Er komt steeds meer tegenwicht voor zulke hysterische tegenreacties. Eén van de wapens om vrouwen terug in hun hok te douwen is door te stellen dat het werk van vrouwelijke artiesten inferieur zou zijn. Om hun aandeel op waarde te schatten vinden conferenties plaats over gender en geschiedschrijving rondom popmuziek. Vorig jaar kwamen bijvoorbeeld talloze wetenschappers, popjournalisten, redacteuren en direct betrokkenen bijeen in Duitsland, voor een conferentie georganiseerd door de Hochschule für Musik und Theater van Hamburg. Of studies naar het werk van vrouwelijke jazzartiesten tussen 1928 en 1959.

Op die manier krijgt het streven naar een evenwichtiger beeld van de populaire muziekgeschiedenis zelfs academische status. Hoog tijd. Vrouwen doen veel meer dan wij als samenleving bereid zijn om te zien. Maar als je de weerstand opzij zet, wemelt het opeens van de artiestes en kan het proces van erkenning geven een aanvang nemen. Hoera!

Amerikaanse damesglossies maken revolutie door

Er gebeuren hele interessante dingen op de Amerikaanse bladenmarkt. Twee voorbeelden: Glamour magazine, en Teen Vogue. Glamour kondigde trots aan dat het nummer van februari 2017 op één uitzondering na geheel door vrouwen werd geschreven, gefotografeerd en ontworpen. De coverfoto viel daarnaast op omdat er een vrouw met cellulitis op staat – tot voor kort echt onbestaanbaar. En Teen Vogue ontpopt zich tot een feministisch en politiek lijfblad voor intelligente tienermeiden. Revolutie!

Een typisch exemplaar van damesblad Glamour staat weliswaar vol door vrouwen geschreven teksten, maar voor de rest domineerden mannen de kolommen. Eén van de eigen redactrices, Cindy Leive, begon lekker te tellen en kwam tot de slotsom dat mannen 63 procent van alle fotografen uitmaken, evenals 68 procent van de kappers en iets meer dan de helft van de make-up artists.

Bij deze laatste categorie leek een evenwicht bereikt, totdat je keek naar de ruimte die deze grimeurs kregen. Vrouwelijke make-up artists zagen hun werk voornamelijk terug in kleine rubrieken en kleine fotootjes, terwijl hun mannelijke collega’s de klussen kregen die op centrale plekken in het blad verschenen – de spraakmakende fotoreportages, de grote spreads.

Leive problematiseerde deze situatie. Glamour moedigt vrouwen aan om de top te bereiken, schreef ze in een Van de Redactie stuk, en dan kan het niet zo zijn dat je in eigen huis een scheve situatie tolereert. De redactie besloot het eigen beleid bij te stellen en veel meer vrouwelijke werkneemsters betaald werk te geven. Het februarinummer komt zodoende geheel uit de koker van vrouwelijke fotografen, stylistes, make up artists en kappers. Met één uitzondering: Carl Ray, de make-up artist van Michelle Obama, die in het blad staat met een interview.

Na deze symbolische 100% vrouwen-editie wil Glamour in 2017 scherp opletten en de taken achter de schermen eerlijker verdelen onder mannelijke en vrouwelijke professionals. Onder andere Slate magazine juicht deze stap toe:

Putting women in front of the camera while men wield creative control both reflects and creates a social paradigm that lets men be “doers” while relegating women to the “done to.” Women’s magazines that lean on men to style, photograph, and make up the women in their pages are quite literally printing and disseminating a vision of women seen through the male gaze. Glamour is right to make this overdue alignment in priorities.

En dan Teen Vogue. Quartz Magazine vat de ontwikkeling van dit meidenblad als volgt samen: Teen Vogue werd kwaad, schrok wakker en begon mannen zoals Donald Trump angst aan te jagen. Volgens dit webmagazine zitten editor Elaine Welteroth en digital editorial director Phil Picardi achter deze verschuiving. Twee jaar geleden bestonden de meest gelezen berichten van Teen Vogue nog uit verhalen over het verleden van popster Taylor Smith en schoonheidstips. Het afgelopen jaar (2016) was het meest gelezen artikel een analyse van de manier waarop Donald Trump tegenstanders ondermijnt.

De koerswijziging naar kritische journalistiek ging gepaard met een opleving in het feministische bewustzijn van Teen Vogue. Bust Magazine prees bijvoorbeeld het nummer van februari 2016 voor reportages over jonge feministen, de situatie van meisjes met een donkere huid, over Know Your IX, een organisatie die studentes voorlichting geeft over hun rechten en mogelijkheden na aanranding of verkrachting op een campus, en een openhartig interview met Amandla Stenberg, die de rol van Rue speelde in de eerste Hunger Games film. Vox Magazine noemde het nummer een must read.

Ja, mode, make up en sterren komen nog steeds aan de orde in Teen Vogue, maar de redactie durft veel verder te gaan dan die traditionele onderwerpen en snijdt thema’s aan over gender, ongelijkheid, seksisme, racisme, politiek, enzovoorts. Eén van de medewerksters, Lauren Duca, durfde het zelfs aan om mee te ‘praten’ in een show van Fox News, een bolwerk van seksisme en conservatief populisme. En veegde prompt de vloer aan met mensen die vinden dat mode en politiek niet samen gaan.

Volgens The Atlantic geeft de redactie haar lezeressen wat zij willen, vragen en nodig hebben. Met dank aan de invloed van het internet zijn tieners tegenwoordig prima op de hoogte van allerlei ontwikkelingen in de wereld. En daar willen ze wat over lezen in hun eigen lijfblad:

“When it comes to news and politics, we look at ourselves as an ally and a platform—particularly to young women, and young people from marginalized communities,” Picardi said. “I think young people, and perhaps particularly young women are so wildly underestimated by the world at large, and I want us to be a platform that challenges that idea.”

Amerikaanse verkiezingen: kritiek op vooringenomen media zwelt aan

Als de Amerikaanse bevolking Donald Trump ervaart als eerlijker en transparanter dan Hillary Clinton, is er iets helemaal mis. Dat schrijft Nicholas Kristof in een opiniestuk voor de New York Times. De publieke opinie is inmiddels zo lichtjaren ver verwijderd van de feiten, dat het eng wordt. Kristof legt een deel van de oorzaak van die kloof tussen perceptie en werkelijkheid bij de pers.

Journalisten en televisiepresentatoren laten Trump regelmatig wegkomen met leugen na schandaal na belediging, terwijl diezelfde journalisten zich even later wél storten op iedere zweem van een probleem als het om Clinton gaat. De kritiek op deze eenzijdige berichtgeving is niet nieuw – lees het werk van feministen en zie deze televisie analyse van John Stewart – maar zwelt steeds meer aan.

Zo publiceerde het tijdschrift Newsweek een vernietigende analyse van de frauduleuze bedrijfsvoering en politiek van en bij Trump’s vele ondernemingen. Die onthullingen zorgden echter niet voor massale vervolgonderzoeken, kritische interviewvragen of andere soorten ophef. Heather Digby Parton, die in 2014 de Hillman Prize for Opinion and Analysis Journalism won, signaleert deze vreemde stilte in Salon Magazine en wijt dit aan een kolossaal falen van de Amerikaanse journalistiek. Als zoiets over Clinton bekend zou worden, zou ze geen leven meer hebben.

Amanda Marcotte gaat in hetzelfde blad iets verder en noemt de verslaggeving rondom Clinton zelfs Gamergate, maar dan in het groot. Gamergate draaide in de kern om een groep bange jongemannen die vonden dat de wereld van computerspelletjes onherkenbaar dreigde te veranderen onder invloed van feministen, kleurlingen en andere buitenstaanders. Diezelfde dynamiek kenmerkt deze verkiezingen:

Trump and his men are using the same tools as the Gamergaters: gaslighting, projectionworking the refs and leaning heavily on often subconscious double standards that allow white men to have more benefit of the doubt than others. […] Eventually, most witnesses to Gamergate woke up and saw it for what it was. I have no doubt the same will happen with the Trump campaign. […] But there’s a real chance now that the grand awakening won’t happen until after the election….

Het is niet voor niets dat de Presidential Gender Watch vorig jaar al een bezorgd klinkend artikel publiceerde over de dubbele moraal en (onbewuste) vooroordelen in de pers. De aparte behandeling die Clinton krijgt is uitgebreid gedocumenteerd en steeds opnieuw bleek dat negatieve, seksistische verslaggeving haar kansen verminderde. Zie onder andere organisatie Media Matters, die vele voorbeelden van seksistische berichtgeving verzamelden. Ook wetenschappers onderzochten de rol van de pers, zowel in die periode als bij vrouwelijke politieke kandidaten in het algemeen.

Vanwege die aantoonbare negatieve invloed van seksistische verslaggeving, spreken steeds meer vakgenoten hun collega-journalisten aan op hun dubbele moraal. The Hill bekritiseerde de bevooroordeelde ‘verslaggeving’ van CNN rondom Clinton’s gezondheid. Newsweek, zoals gezegd leverancier van een zeer kritische rapportage over Trump, bekritiseert de media vanwege het gebrek aan balans, hoor en wederhoor.

Naast vakgenoten protesteren ook ”gewone mensen” steeds vaker tegen de eenzijdige berichtgeving. Die zien namelijk ook dat er gekke dingen gebeuren. Op Twitter ontstond bijvoorbeeld een storm van kritiek nadat televisiepresentator Matt Lauer van zender NBC Clinton onderbrak, kort hield en vijandige vragen stelde, terwijl hij met Trump een vriendelijk gesprekje voerde zonder hem aan te spreken op zijn leugens, vaagheden halve onwaarheden. Vrouwengroep UltraViolet eist inmiddels dat zenders vaker vrouwelijke presentatoren en moderatoren inzetten om een herhaling van dit soort seksistische toestanden te voorkomen.

Hoe het afloopt? Niemand weet het, maar onder andere Amanda Marcotte vreest dat mensen zich te lang in de luren laten leggen door de bevooroordeelde pers. Als de meerderheid pas wakker wordt na de verkiezingsdag in november is het te laat:

if that happens there’s a very good chance Trump will win and we will be screwed.

Onder andere omdat Trump zich volgens Newsweek inlaat met zoveel dubieuze ondernemingen en deals:

Never before has an American candidate for president had so many financial ties with American allies and enemies, and never before has a business posed such a threat to the United States. If Donald Trump wins this election and his company is not immediately shut down or forever severed from the Trump family, the foreign policy of the United States of America could well be for sale.

Nieuwsronde: stripdagen Haarlem, abortus en alternatieve geschiedenis

Opnieuw een mooi essay van de door mij zeer bewonderde Rebecca Solnit. Een vrouwelijke leider uit Malawi komt in actie tegen kinderhuwelijken. Slate magazine over de gewoonte van sommige mannen om vrouwen ongewenst te kussen in het openbaar of op podia. Vrouwen in de wetenschap: aanmoedigen is niet genoeg. Dat en nog veel meer in deze nieuwsronde.

stripdagen haarlem

  • Tijdens de Stripdagen in Haarlem organiseert tijdschrift Lover de expositie Drawing Modern Feminism. ”Feminisme [is] de inhoud en stripjournalistiek de vorm”, meldt het blad. Voorproefje zien? Klik hier.
  • Oorlog, helaas een dominant fenomeen op de planeet aarde. Website io9 verzamelde elf boeken over oorlog, de ervaringen van soldaten en militaire geschiedenis die je beslist moet lezen als je een goed beeld wil krijgen. Vier boeken behandelen expliciet de bijdragen van soldates en de rol van gender op het slagveld. Zo krijgen de Russische pilotes uit de tweede wereldoorlog erkenning.
  • Oorlog nu: Eén van de commandanten die ISIS bevechten is de Koerdische Rojda Felat. Op dit moment probeert ze de Syrische stad Raqqa te heroveren op de extremisten. Hoog tijd, want ISIS-medewerkers houden vrouwen als slavinnen en proberen ze via Facebook te verkopen. En dat is maar het topje van de ijsberg van wreedheden tegen vrouwen en de algemene marginalisering van vrouwen onder de strikte Sharia wetgeving. De val van ISIS kan niet snel genoeg gebeuren.
  • Rebecca Solnit hield een toespraak over journalistiek. Teveel media gaan voor  de gevestigde verhalen. Echte journalisten daarentegen hebben de moed om gevestigde patronen te doorbreken. Ze luisteren naar voorheen ongehoorde stemmen. Ze vertellen de verhalen die machtigen niet leuk vinden. Ze brengen wantoestanden aan het licht en maken het zodoende mogelijk om veranderingen te bewerkstelligen.
  • Een voorbeeld daarvan vormt de verslaggeving rondom mannen die vrouwen onverwachts kussen in het openbaar. Hun acties leverden tot nu toe applaus op. Cannes lijkt echter verandering te brengen in die status quo. Tijdschriften zoals Slate spreken opeens openlijk over de stille agressie van de ongewenste kus naar aanleiding van Lapo Elkann. Deze man misbruikte een prijsuitreiking in Cannes om actrice Umma Thurman op het podium met zijn speeksel te belagen. Hij vergat even dat de tijden veranderen.
  • De gemiddelde deskundige die op de Amerikaanse kabeltelevisie over abortus praat is man, blank, en een verkoper van ultrarechtse leugens om baas in eigen buik voor vrouwen af te schaffen. Dat blijkt uit een uitgebreid onderzoek van organisatie Media Matters. Onder andere Fox Nieuws en CNN leggen de rode loper uit voor dit type spreker.
  • Engelse vrouwen studeren inmiddels vaker dan mannen af in de zogenaamde ”harde” wetenschappen. Zodra ze aan het werk willen gaat het echter mis. Vrouwen stromen in grote getallen uit en sinds 2009 daalt het aantal wetenschappelijke publicaties van vrouwen. Ja, duh, zegt Jenny Gristock in een prachtig artikel voor The Guardian, ze lopen stuk op seksistische organisatiestructuren. En dan zwijgen we nog maar over seksueel geweld, structurele minachting en andere uitingen van vrouwenhaat.
  • Leve Theresa Kachindamoto, een Chief uit het Dedza district in Malawi. Zodra ze aan de macht kwam nam ze een wet aan die kindhuwelijken in haar gebied illegaal maakt. Ze zorgde ervoor dat vijftig zogenaamde ”onder-chiefs” dit verbod actief uitdragen en draaide bovendien 850 kindhuwelijken terug. Joop.nl noemt haar de held die Malawi nodig heeft.
  • Uh oh.. Antwerpen begint een campagne tegen seksuele intimidatie op straat. Top dat het stadsbestuur dat doet. Maar, vraagt blogster Amelie zich af, waarom reduceren de slogans vrouwen tot de dochter, partner, moeder van? Je zou niet van seksuele intimidatie af moeten zien omdat de vrouw in kwestie je zus had kunnen zijn, merkt Amelie terecht op, maar omdat ze een mens is, die niet zit te wachten op je straatintimidatie.
  • De Engelse omroep BBC beweerde in een uitzending dat alternatieve SF/Fantasy geschiedenisverhalen een mannendomein zijn. Fans van het genre geven de BBC graag bijscholing en doen een rondje schrijfsters die het verleden een andere wending gaven. Sophia McDougall (wat als het Romeinse Rijk gewoon voort zou bestaan?), Shannon Selin (wat als Napoleon had kunnen ontsnappen en naar de V.S. was gegaan?), Jo Walton (wat als Engeland zich mee had laten sleuren door het Nazisme? Wat als president Kennedy in 1963 zou zijn gesneuveld?) Enzovoorts.

Voorkeuren verraden wie je echt belangrijk vindt

‘Ik, seksistisch? Welnee, ik vind vrouwen hartstikke belangrijk!’ Kan best, maar zoals feministe Jessica Valenti uiteen zet in een prikkelend betoog: je kunt denken dat je niet seksistisch bent, totdat je een blik werpt op je boekenkast. Staan daar voornamelijk werken van mannen, en wil je vooral hún ideeën horen, dan zit er tóch iets scheef.

Valenti snijdt een belangrijk onderwerp aan. Veel seksisme in welvarende westerse landen anno 2015 broeit ondergronds. Mensen zijn in zulke gevallen niet expliciet tegen vrouwen – dat zou onfatsoenlijk zijn – maar zien mannen nét even wat makkelijker in de rol van leider of expert. Vinden een man nét wat meer kwaliteit leveren. Vinden een mannenmening nét wat meer gewicht hebben. Hét boek of dé mening over kwestie X komt toevallig uit de koker van een (veelal blanke) man.

Mensen staan daar vaak niet bij stil, maar die onbewuste voorkeur voor mannen heeft een grote invloed. In de woorden van Valenti:

your taste in music, books, television or art says something about you: it sends a message about what you think is worth your time, what you think is interesting and who you think is smart. So if the only culture you pay attention to is created by men, or created by white people, you are making an explicit statement about who and what is important.

Wie of wat we belangrijk vinden, geven we status. Wat we belangrijk vinden, herhalen we. Op die manier ontstaat een zichzelf versterkende dynamiek, waarbij mensen vooral mannen promoten en een platform geven.

Dat gebeurt op allerlei manieren. Onderzoek van vrouwen in de media toont aan dat ruim eenderde (35%) van de journalisten werkt met standaard namenlijstjes waar toevallig alleen mannen op staan. Die onevenwichtigheid zet door. Mannen komen in driekwart van de gevallen aan het woord of in beeld. Mannen bepalen op die manier het nieuws, het debat, de discussie over dat wat van belang is.

Ook andere sociale situaties laten zien dat vrouwen regelmatig niet gehoord worden. Zo reageert de omgeving anders op pratende mannen:

Een fijn praatprogramma zoals de Tafel van 5 werd al snel van *tafel* geveegd nadat recensies massaal hadden gerept van “kippenhok” en “tetteren”. Voetbal International daarentegen, waar het tettergehaalte de pan uit vliegt, blijft hardnekkig op de buis. Er is wel degelijk een verschil in perceptie tussen het tetteren van mannen en die van vrouwen.

Een andere, voor vrouwen zeer bekende, situatie is die waarin zij tijdens een vergadering een goede opmerking maakt, en genegeerd wordt. Even later zegt een man hetzelfde, en opeens is iedereen enthousiast. Ook bij citeren ontstaat ongelijkheid. Zo bleek uit een analyse van filosofische vakbladen dat mannen – toch al zwaar in de meerderheid binnen de filosofie – vooral werk van andere mannen citeren. De wetenschappelijke bijdrage van vrouwen verdween uit het zicht.

Dat patroon doorbreken kan pas als je je ervan bewust wordt. Dat is makkelijker voor vrouwen, omdat die de achterstelling aan den lijve ervaren (pagina 10 en verder). Voor anderen, zoals vrouwen met veel privileges en mannen, kunnen cijfers helpen. Zo zette technologiedeskundige Anil Dash uit nieuwsgierigheid software in, die gender in kaart bracht. Uit die analyse bleek dat hij ruwweg evenveel vrouwen als mannen volgde via Twitter, maar vervolgens de berichten van mannen maar liefst drie keer zo vaak retweette.

Dat zorgt voor een dubbele ongelijkheid. Mannen zijn al oververtegenwoordigd in de technologie, en dan krijgen ze ook nog een veel groter podium, onder andere omdat mensen als Dash vooral de meningen van mannen retweeten. Dat moest anders, vond hij. Vandaar: een jaar lang alleen de meningen van vrouwen doorgeven. Het bleek moeiteloos te kunnen:

the only times I even had to think about it were very male-dominated conversations like the dialogue around an Apple gadget event. Even there, I’d always find women saying the same (or better!) things about the moment whose voices I could amplify instead of the usual suspects. And for the bigger Twitter moments I love, like award shows and cultural events, there are an infinite number of women’s voices to choose from.

Hij merkte ook dat de discussie veranderde: door bewust stemmen van vrouwen te promoten ontstond er meer diversiteit en meer nuance in debatten in zijn Twitter-feed. Dash noemt zijn Twitter-bestaan nu prettiger en leuker dan daarvoor.

Kortom, kijk eens in je boekenkast. Tref je een oververtegenwoordiging van boeken van mannen aan, doe dan mee aan Lees Vrouwen 2015 en kijk wat dat met je doet. Turf eens wie je volgt op Twitter, en wiens berichten je retweet. Naar wie kijk je, naar wie luister je, en hoe zit het daar met de man-vrouw verhouding? Kansen om je horizon te verbreden en andere meningen te horen zullen over elkaar heen buitelen en je wereldbeeld veranderen, als je de andere helft van de mensheid ook meeneemt.

Seksisme alarm: Omroep Gelderland

Waar vrouwen vooruitgang boeken, aarzelen media niet om te doen alsof het einde van de wereld nabij is. Zo kwam Omroep Gelderland op de proppen met de paniekzaaiende kop ‘Drie vrouwen verjagen mannen uit Provinciale Staten’. Het werkwoord alleen al. Verjagen. De Hunnen komen! Een woeste horde verdrijft mannen met hooivorken en brandende fakkels uit hun rechtmatig territorium! Snel, Nederland, doe iets!!!

Omroep Gelderland geeft met deze kop een goed voorbeeld van een toon die de muziek maakt. Het artikel zelf is namelijk vrij zakelijk. Zo niet saai. Zonder de sensationele kop zou een lezer misschien snel verder klikken. Het artikel begint met het ‘nieuws’ dat de definitieve uitslag van de provinciale statenverkiezingen in Gelderland niet wijzigde ten opzichte van de voorlopige resultaten. Ok… gaap… willen we nog doorlezen? Meh….

Daarna komt het nieuws dat er wél wijzigingen plaats vonden bij de samenstelling van sommige fracties. Wegens voorkeursstemmen behaalden vrouwelijke kandidaten van ChristenUnie, PVV en Partij voor de Dieren alsnog een zetel. Omineus vervolgt het artikel: ,, Een actie om VVD’er Chris van den Bos via voorkeurstemmen in Provinciale Staten te krijgen, mislukte.” Zielig! Zeker omdat mannen verdreven werden. Die arme Chris. Hij had recht op een plek, maar nee, vrouwen namen zijn zetel in. Boehoehoehoe!

Grootste grap, en dé reden waarom de kop van het artikel zo fout is: na de verkiezingen zitten er juist MINDER vrouwen in de PS van Gelderland dan voor 18 maart. Er klopt alleen al om die reden geen hout van dit type berichtgeving. Mannen hebben in deze provincie juist meer ruimte in kunnen nemen.

Dat geldt overigens voor heel Nederland. De Provinciale Staten-besturen zijn nog steeds mannenbolwerken. Dat begon al bij de kieslijsten, waar mannen domineerden en vrouwen meestal bleven steken op ongeveer een kwart van het aantal kandidaten. Gelderland week niet af van dat landelijke beeld. Sterker nog, de provincie kampte met twee partijen die 100% mannelijke kieslijsten aan de bevolking durfden te presenteren. Natuurlijk gaat het dan om de SGP, maar ook 50Plus hield het op louter mannen.

Dat de terugval van het aantal vrouwelijke statenleden in Gelderland niet erger was dan nu, komt omdat de weinige overgebleven vrouwelijke kandidaten zoals gezegd veel voorkeursstemmen kregen. In die zin zegevierde de democratie. En toonde de Gelderse bevolking zich vooruitstrevender dan de politieke partijen. Misschien een hint voor de volgende verkiezingen????

Jinek seksisme alarm: Intermediair

De late night show van Jinek blijft honende reacties oproepen. Na de toestanden over Het Been (KAN NIET!!!) en De Bank (WEG ERMEE!!!) krijgen we nu Mark Koster van Intermediair. Volgens hem slaan de scorebord journalisten aan het muiten. Dus zal hij Eva wel even voorzien van wat loopbaanadvies. Wat volgt is een episch geval van neerbuigende mansplaining.

Mark Koster zal Eva Jinek wel even uitleggen hoe zij haar programma moet redden.

Ter herinnering: Eva Jinek is journaliste en presentatrice, een professional die hard werkt en in 2009 genomineerd werd voor de Talent Award Televizierring. Bij Koster verdwijnen deze ervaring en vakkennis uit beeld. Hij gebruikt in 1 stukje termen zoals:

  • ”charmant beeldbuisbijtertje”
  • ”bevallige tv-akela”
  • ”huppelt verdwaasd door de wei”
  • is bang
  • ”wil behagen”
  • ”halve gehannes”
  • ‘de massa behagen op booby-niveau’ (Tieten, tieten! Het lijkt Missie Aarde wel)
  • ”Bij Eva weet je dat je een sputterend of giebelend ‘ja maar’ krijgt toegebeten”
  • blijft een lauwe straal over ons uitstorten (pis! Zeikwijven!)

Eerst even dit. Mensen die kritiek krijgen op seksistisch taalgebruik, gebruiken onder andere het excuus van ironie. Het was grappig bedoeld! Mensen begrijpen me verkeerd! Sorry, maar ironisch seksisme is nog steeds seksisme. Als feminist neem ik daar aanstoot aan. Ik vind dat net zo erg als ironisch racisme. Of ironisch antisemitisme, wat dat ook moge zijn. Het is onsmakelijk en zet aan tot een tweederangs behandeling van medemensen.

De taal verraadt dat. Zie het lijstje hierboven. Akela past, samen met woorden als kenau en manwijf, tot de termen die mannen en sommige vrouwen traditioneel voorbehouden aan vrouwen die de grenzen van hun sekse overschrijden. Hetzelfde geldt voor ‘bijtertje’.  In combinatie met een manspersoon komt dit woord meestal voor in de context van een compliment. De tegenstander vindt zo’n bijtertje misschien irritant, maar je hebt hem hard nodig om te scoren. Vrouwelijke bijtertjes daarentegen? Huuuuh! Het werkt tegen vrouwen als ze zich zo gedragen. Dan worden ze een akela-manwijf-kenau-eng.

Koster maakt daarnaast gretig gebruik van woorden die mensen juist sterk associëren met typische vrouwelijkheid, in de seksistische zin van het woord. Hij sluit Jinek op in termen zoals charmant, bevallig, wil behagen (want dat willen alle vrouwen altijd. Behagen. Vooral mannen behagen). In zijn optiek huppelt en giebelt Jinek.

Koster roept daarmee stokoude beelden op van frivole meisjes of kindvrouwtjes, die maar wat aanklooien. Die zich schuldig maken aan gehannes, in de woorden van Koster. In het geval van Jinek zelf ‘dat halve gehannes’. Dus zelfs dat doet ze niet goed – ze doet het maar half. Maar wat maakt het uit, zolang ze maar charmant giebelt.

Indirect roept Koster ook associaties op met dieren – nog zo’n gouwe ouwe als het gaat om vrouwen terug in hun hok douwen. Jinek huppelt verdwaasd door de wei. Als een koe. Of een geit. Schapen. Alles wat in een wei rond kan huppelen. Ik mag blij zijn dat Koster het houdt op sputteren en giebelen, en niet ook nog eens woorden als ‘kakelen’ en ‘mekkeren’ heeft gebruikt.

Koster rijgt dit tendentieuze taalgebruik aaneen in rare combinaties. De bevallige akela, het charmante bijtertje. Iets giebelend toegebeten krijgen (huh? Hoe doe je dat?) Volgens mij raakt Koster ernstig in de war van vrouwen die de rolpatronen doorbreken en blijk geven van ambities. Die bijten! Maar gelukkig wel ladylike, met charme. Wat een opluchting voor Koster. Anders had hij Jinek en co moeten verjagen met hooivorken en brandende fakkels.

Mannen zijn ondertussen gewoon mensen die iets willen bereiken.

Tot slot het loopbaanadvies. Wat zegt Koster eigenlijk? Hij vindt het zielig voor Eva. Ze heeft in zijn optiek pech. Ze maakt namelijk best wel een goed programma, alleen voor het verkeerde publiek. Vervolgens gaat Koster jij-bakken. Hij beticht Jinek van angst en vindt dat ze verdwaasd is – o nee, sorry, ze huppelt dus verdwaasd door een wei, als die denkbeeldige koe/geit/schaap. Het charmante blondje heeft niet helemaal door dat ze werkt voor NS-klanten.

Ze moet van Koster NU een keuze maken. Of kiezen voor de bovenkant van de markt, of de massa behagen op booby-niveau. Het is er eentje van het genre ‘kind of carrière’. Of serieus presenteren, of op booby-niveau werken. Er is geen tussenweg, mevrouwtje.

Wat is dit voor advies? Koster zegt eerst dat Jinek best een goed programma maakt. Hoe moet ze dan nog meer aan de bovenkant van de markt zitten? Geen antwoord. Lam advies, zeg. En wat voor publiek heeft Koster eigenlijk voor ogen, als hij vakvrouw Jinek de carrièretip ‘booby-niveau’ geeft om betere kijkcijfers te halen? Alsof ‘de kijker’ alleen bestaat uit zestienjarige puberjongens, die hevig opgewonden raken als ze ontdekken dat Jinek een vrouw is. Vrouw! Blond! Ze heeft benen! En borsten. BORSTEN!!!! Whooohoooe!!!! Kijken!!!!

Zo’n advies houdt geen rekening met heterovrouwen, veel lesbische vrouwen, en alle jongens en mannen die zich niet met dit type primitief ‘tieten, tieten’ niveau bezig willen houden. Met dit onderdeel van zijn advies reduceert hij de kijker niet alleen tot een geile borsten-staarder, maar hij reduceert Jinek tot blonde bimbo.

Ik probeer dit booby-advies naar mannen te vertalen. Zeg Humberto, jongen, of je gaat serieus aan het werk, of je gaat op penis-niveau werken, ja? Zeg, Jeroen? Ballen-niveau voor jou, anders jaag je nog meer vrouwelijke gasten weg dan je nu al doet.

Behalve seksistisch heb ik ook nog een ander woord voor dit type advies van een man aan een vrouw. Mansplaining. Mark Koster, als je al carrières wil fileren in Intermediair, laat makkelijk seksisme dan in godsnaam zitten. Het is niet nieuw, het is niet origineel, het levert verward denken op en het maakt vooral inzichtelijk hoe sterk je zelf nog in ouderwetse rollenpatronen vast zit.

Handleiding: hoe interview je vrouwen

Hoera, vanaf nu hoef je nooit meer na te denken over vragen die je bekende vrouwen stelt. Interviews genereren wordt een makkie met deze twee handleidingen. Hoe interview je een schrijfster, en hoe interview je vrouwelijke muzikanten/componisten. Vergeet ook de commentaren niet. Daarin geven lezers nog wat behulpzame aanwijzingen en nuttige adviezen. Zoals:

Be sure to describe what she’s wearing. Also whether she looks comfortable or uncomfortable in these clothes and how they affect her attractiveness.

Succes verzekerd! Bonus: vragen die je stelt aan vrouwelijke artiesten, als ze ergens op of bij een rode loper staan.

Vrijheid van meningsuiting

De Zesde Clan begon in augustus 2010. Al die jaren vermeed ik de ik-vorm. Het was in mijn stukken altijd ‘De Zesde Clan vindt, De Zesde Clan ziet’.  Nooit ‘ik vind, ik zie’. Ik bleef liever verscholen achter een lichte sluier van anonimiteit – een lichte, want iedereen die echt moeite deed kon mij heus wel achterhalen.

Dat deed ik destijds omdat ik wist dat feministen kunnen rekenen op bakken met haat. Ik wilde geen gedoe. En ik was bang dat ik ook hoon en verwijten over me heen zou krijgen. Dat ik bedreigingen zou ontvangen met verkrachting en moord, of eerst moord en dan verkrachting.

Ik begon me echter steeds meer te ergeren aan mijn eigen gedrag. Waarom zo moeilijk doen? Moest ik mij soms schamen? Is feminisme een vies woord? Bovendien ontving ik die bedreigingen toch. Het maakte geen moer uit of ik schreef als ‘De Zesde Clan’ of als ‘ik’. Ik was een vrouw met een mening, op internet, dus reden genoeg voor haat en hoon.

Daarom nam ik per 1 januari 2015 een besluit. Voortaan schrijf ik mijn artikelen in de ik-vorm. Ik kondigde dit niet expliciet aan, maar vaste lezeressen van dit weblog hebben de verandering van toon misschien wel opgemerkt. Hup, vooruit, voortaan zal ik met open vizier, op een persoonlijkere manier, mijn opiniestukken en nieuwtjes de wereld in sturen.

Nauwelijks een week nadat ik mijn schroom had overwonnen, besloten gemaskerde mannen in Parijs de redactie van het blad Charlie Hebdo binnen te vallen en het op een schieten te zetten.

Ooo neeeeee, dacht ik. Charlie Hebdo, met al die dode journalisten en cartoonisten. Oooo neeee, zei ik, en dacht aan mannen die vrouwen dood schieten, anonieme haters die vrouwen op internet bedreigen, de vrouwen die toespraken af moesten zeggen, onder doken, extreme maatregelen namen om hun websites en mailboxen te beveiligen, of actie eisten van hun uitgever omdat trollen de boel plat dreigden te leggen. Oooo neeee…..

Je mening geven? Soms betaal je er een hoge prijs voor. En je weet niet wanneer het jouw beurt is. Wanneer je iets zegt of tekent of schrijft waardoor een ander zo over de rooie gaat, dat hij – meestal een ‘hij’ – over gaat tot dreigen en erger.

Als het gaat om de tragedie rondom Charlie Hebdo laten mensen op dit moment massaal zien dat je je niet kunt laten koeioneren door dit soort agressieve types. Hun duisternis bestrijd je door je stem te verheffen, en door je eigen licht stralender te laten schijnen.

Ik sluit me daar bij aan. Ik zeg expliciet: De Zesde Clan is een feministisch weblog, gemaakt, geschreven en gepubliceerd door Ingrid van Amelsfort. Wie mijn goed onderbouwde opiniestukken wil beantwoorden met ‘lelijke hoer, ik kom je platneuken’ (letterlijk citaat) moet dat vooral doen.

Vergeleken met alle tragedies en moordpartijen, zoals die van dit moment in Parijs, stelt deze ene actie natuurlijk weinig voor. Maar zoals weblog Shakesville dat zo mooi weet te verwoorden: iedere bijdrage telt. Soms lijkt die bijdrage gering, niet meer dan een theelepeltje vol. Maar het is wel mijn theelepeltje. Als slechts 1 meisje of vrouw iets van troost, herkenning en erkenning vindt in deze kleine vrouwvriendelijke kamer van het enorme, meestal vrouwenhatende internet, ben ik al tevreden.

Vrouwen zijn niet gek. Wij zijn mensen, met gevoel en verstand. We Wéten het, diep van binnen, als we belazerd en gekleineerd worden. Dat Weten kun je niet tegen houden met hoon, haat, de sprookjes van damesbladen, seksuele intimidatie of moord. Dat Weten is krachtig als de zonsopgang.

Impliciet seksisme nekt artikel over rolbevestigende foto’s

De Zesde Clan schoot oprecht in de lach bij het lezen van een artikel in dagblad Trouw. Een verslaggever sprak met sociologe Niraï Melis over de resultaten van haar onderzoek naar foto’s in kranten. Dat beeldmateriaal bevestigt vooral ouderwetse rolpatronen, toonde ze  aan. Waarop de journalist van Trouw in zijn berichtgeving precies laat zien waar het mis gaat. Te beginnen met zijn opmerking ,,De cijfers zullen een gruwel zijn voor feministen”.

Melis maakt keihard duidelijk dat mannen veel vaker zichtbaar zijn in de media dan vrouwen. Mannen staan in 65% van de gevallen op de foto. In 70% van de gevallen als flitsende carrièreman, tegen 7% van de vrouwen. Als er al een vrouw in beeld komt, laat de foto een huiselijke omgeving zien. Bijna alle vrouwen lachen of kijken sexy, terwijl de heren ernstig in de lens staren. Mannen komen in beeld als sporter, vrouwen als knap model. Enzovoorts.

De Trouw-verslaggever, Joost van Velzen, sprak met Melis en legde een deel van die uitwisseling vast in zijn stuk. Na wat inleidende open vragen gooit hij er stellingen tegenaan van het type: ”Kranten moeten de werkelijkheid tonen. En die is dat mannen vaker topposities bekleden en dus vaker het nieuws bepalen.” Aldus Van Velzen.

Dat is meer dan alleen een interviewtechniek. Van Velzen haakt aan bij een van de essentiële doelen van journalistiek: objectief verslag geven. Daarbij sluit hij echter tegelijkertijd aan bij een veel gebruikte redenering om de onzichtbaarheid van vrouwen goed te praten. Neem geschiedenisboeken. Daarin wemelde het van de mannen, want die deden alle belangrijke dingen terwijl vrouwen het huishouden deden. Sorry, dames, zo was het nou eenmaal.

Er waren kritische historici voor nodig om deze ”werkelijkheid” bij te stellen en het aandeel van vrouwen aan het licht te brengen. In Nederland verricht onder andere Els Kloek belangrijk werk op dit terrein. In de V.S. was Gerda Lerner een pionier op dit gebied. Laat je vrouwen wél meetellen, dan heeft dat ingrijpende gevolgen voor het algemeen geaccepteerde beeld van de werkelijkheid. Dan blijkt bijvoorbeeld dat je de geschiedenis in hele andere periodes in zou moeten delen. Ook kom je er dan achter hoe vaak vrouwen actief uit de geschiedenis werden geschreven. Tot op de dag van vandaag schrijven journalisten rustig dat mannen internet uitvonden, of dat een Brit voor het eerst in 77 jaar Wimbledon won.

Het enige positieve van die riedel over de werkelijkheid tonen, is dat Melis Van Velzen kan confronteren met feiten:

Volgens mij is 47 procent van de werkende bevolking vrouw. Dat zie ik in kranten niet terug.[…] Mijn voorlopige conclusie is dat vrouwen er in kranten hier minder goed vanaf komen dan in veel andere Europese dagbladen. […] het aantal vrouwen dat in Nederland bijvoorbeeld ‘nadenkend’ op de foto staat is 0,4 procent, terwijl dat in Europese kranten 6 procent is.

Van Velzen bekent nog meer kleur met zijn opmerking dat zulke cijfers feministen een gruwel zullen zijn. Waarom een gruwel? Waarom voelen feministen dat, en blijkbaar geen enkele andere groep in de samenleving? (Even een persoonlijke noot: Als feministen bij ieder voorbeeld van seksisme ‘o gruwel’ zouden roepen, zouden we geen leven meer hebben, want dan kunnen we de hele dag wel weeklagen. Feministen lopen eerder het risico dat ze afstompen. Vandaar dat in de lach schieten – een cynisch lachje, dat dan weer wel…)

Wat de journalist hier impliciet doet, is een bekend vijandbeeld oproepen. Feministen, dat weten we allemaal, zijn een irritante minderheid, bestaande uit onredelijke types met dogmatische overtuigingen die ze te pas en te onpas opdringen aan normale mensen. Het woord ‘gruwel’ heeft bovendien Bijbelse connotaties. Iets is De Here God een gruwel. Waarna het zwavel regent en steden verwoest worden. Dat versterkt de negatieve indruk. Die feministen denken zeker dat ze God zijn, en iedereen hun wil kunnen opleggen, desnoods met geweld. Eng, heeeeel eng!

Van Velzen’s taalgebruik is gekleurd, en met zijn impliciete seksisme geeft hij ‘de werkelijkheid’ een draai. Daarin staat hij niet alleen. Veel mensen nemen klakkeloos de conservatieve Nederlandse mentaliteit over. Het is het water waarin we zwemmen, met belegen rolpatronen die overal als vanzelfsprekend aanwezig zijn. Wie niet oplet, neemt klakkeloos allerlei aannames en mythen over, om ze vervolgens door de herhaling te versterken.

Journalisten zouden zichzelf, juist vanwege de uitgangspunten van hun vak, kritisch onder de loep moeten nemen. Wat maakt dat ze kiezen voor een foto van een man op kantoor en een vrouw thuis?  Welk nieuws missen ze door vrouwen in woord en beeld te marginaliseren en buiten beschouwing te laten?  Door welke lens kijk je en welke effecten heeft dat? Wiens werkelijkheid geef je weer? Waarom? Op basis van wat? Kan het ook anders?

Dat zijn vragen die niet alleen feministen aangaan, met huidige uitkomsten die niet alleen feministen ”een gruwel” zouden moeten zijn. Dat zijn kwesties waar  juist verslaggevers, fotografen en eindredacteuren zich mee bezig zouden moeten houden. Dan had Van Velzen vast een ander artikel geschreven.

UPDATE: Ook een door de eigen redactie gemaakte infographic maakt duidelijk dat Trouw een nogal specifiek beeld van dé werkelijkheid heeft. Bij een artikel over de zorg draagt hij een groenig-witte jas. Hij staat wijdbeens, met papier en pen in een borstzakje. Hij maakt zich breed – hij mag dat – en straalt uit: ‘hier ben ik’. Zij daarentegen staat met een handje op haar heup bevallig op hakken en is gekleed in een blauw soort pyjama. Als je haastig kijkt zou je denken dat zij de patiënt is, maar wellicht is ze een schoonmaker of zo? En dat terwijl het personeelsbestand in de zorg voor het overgrote deel uit vrouwen bestaat….

De man als norm deel 9385509

Zit je rustig in het openbaar vervoer de Spits van 1 november te lezen, krijg je opeens een stukje voor ogen van journalist Alrik de Jong over de nieuwste iPhone met virtuele assistent Siri. Na een lofzang op de ingebouwde fotocamera volgen er een paar alinea’s over de wonderen van Siri. Handig! Want je kunt deze applicatie je vriendin laten sms-en dat ze de piepers vast jast.

Wat gebeurt hier? Iedere journalist gebruikt bewust of onbewust een soort fictieve lezer. Je schrijft een tekst voor een doelgroep en op de kenmerken van die groep stem je je berichtgeving af. Een algemene krant als Spits heeft een wat minder duidelijk profiel voor ogen dan een tijdschrift. De Zesde Clan kon zodoende tot halverwege het artikel nog denken dat de journalist misschien een algemeen publiek voor ogen had tijdens het schrijven. Nederlanders, het volk waarvan circa de helft uit vrouwen bestaat.

Als de Zesde Clan echter leest ‘sms mijn vriendin dat ze de piepers vast jast’,  dan worden wij opeens ruw uit die droom geholpen. Wij zijn niet de fictieve lezer van Spits. De journalist sluit de helft van de bevolking uit. Hij heeft een man voor ogen. Een heteroman, die thuis een vriendin klaar heeft zitten om op sms-bevel aardappels te schillen. Een man die Siri daarna gebruikt om wiskundige dilemma’s voor te leggen. Nog zo’n activiteit die in Nederland een duidelijke genderlading heeft (je weet wel, jongens en mannen zijn goed in wiskunde, terwijl meisjesbreinen bevriezen zodra ze een wiskundesom waarnemen).

Hippe rubriek hoor, de games en gadgets sectie van dagblad Spits. Alleen jammer dat de rubriek dit soort seksisme uit het stenen tijdperk als vanzelfsprekend toelaat

Politiek = race tussen mannen???

Dankzij waakhonden in de V.S. komen er steeds meer voorbeelden beschikbaar van seksisme in de media. Kranten en talkshows in de Verenigde Staten hebben veel moeite met vrouwelijke kandidaten. Hun nieuwste wapen: de aanloop naar de verkiezingen van volgend jaar voorstellen als een race tussen twee mannen. Dan weet je zeker dat vrouwen geen plaats krijgen in het debat.

Website Sociological Images vat deze techniek mooi samen in tekst en beeld. Bij een recent debat op de televisie kregen vooral twee mannelijke kandidaten vragen en konden zij op elkaar reageren. Een foto van deze situatie laat zien hoe beide heren met elkaar in discussiëren terwijl Michele Bachmann er ietwat verloren bij staat. Dat zijn dodelijke momenten voor een kandidaat die een gooi wil doen naar het presidentschap.

Sociological Images neemt in haar berichtgeving mee dat dit voorbeeld niet op zichzelf staat. De Rutgers University bestudeerde wat er in de geschreven pers gebeurde toen Elizabeth Dole deel wilde nemen aan de verkiezingen voor het presidentschap. De Universiteit van Kansas analyseerde de berichtgeving in de media toen Hillary Clinton zich mengde in de kandidaatstelling voor deelname aan de presidentsverkiezingen van 2008, gevolgd door Sarah Palin.

In beide gevallen liegen de conclusies er niet om. De media reageren niet alleen op gebeurtenissen, maar doen er ook op een bepaalde manier verslag van. Dat beïnvloedt lezers/kijkers, en in het geval van vrouwelijke kandidaten was die beïnvloeding vaak negatief. Het rapport over Elizabeth Dole, die zich in 2000 terugtrok als mogelijke presidentskandidaat voor de Republikeinen, noteerde de volgende feiten:

  • Kwantitatief kwam Dole er slecht van af. Op basis van opiniepeilingen en verkiezingen was duidelijk dat ze de op een na succesvolste was, maar haar kandidatuur kreeg veel minder media-aandacht dan je op basis van dat feit mocht verwachten. De media concentreerden zich op de mannelijke kandidaten.
  • Kreeg ze aandacht, dan legden journalisten veel meer dan bij de mannelijke kandidaten de nadruk op haar uiterlijk en persoonlijke trekjes. Een deel van die artikelen was negatief en minachtend van toon. De pers omschreef Dole in negatief beladen termen zoals robotachtig en kil, typische bijvoegelijk naamwoorden waarmee vrouwen om de oren worden geslagen.
  • Journalisten kwamen er maar niet overheen dat ze een vrouw was. Ze beschreven Dole in termen van de uitzondering, de eerste die een poging doet. Ging het om de race tussen de kandidaten, dan schreven ze in termen van Dole’s vermeende gebrek aan ervaring en kunde om fondsen te werven. Beide typen artikelen wekten de indruk dat Dole weinig kans maakte op de nominatie. Bij de mannelijke concurrentie waren dit soort uitlatingen afwezig.
De studie concludeert dat Dole populair was bij de kiezers, maar niet de steun had van haar partij en al helemaal niet van de media.
 
Negen jaar later kunnen de onderzoekers van de universiteit van Kansas nagenoeg dezelfde conclusies trekken na de mislukte race van Hillary Clinton:
Something is definitely amiss, and it
is difficult to deny that the mainstream media finds it acceptable to be blatantly sexist
and with few exceptions and suspensions of reporters, unapologetic. Further, media
portrayals do send messages that women are not as competent and are unsuited to
certain offices—whether they have the qualifications or not.
Het positieve van dit hele verhaal is dat deze ervaringen ervoor zorgen dat mensen wakker schrikken. De verkiezingen van 2008 leidden tot de oprichting van de website Name it, Change it, waar voorbeelden van seksisme in de media verzameld en bekritiseerd worden. Op het aan deze site verbonden weblog volgt het ene onsmakelijke voorbeeld het andere op. Opvallend daarbij is hoe vaak seksisme hand in hand gaat met racisme om vrouwen te marginaliseren.
 
Dat sites dit soort ontwikkelingen volgen en publiekelijk aan de kaak stellen, betekent dat journalisten (en campagneteams) minder makkelijk wegkomen met gezwam over kille bitches en het kapsel of de etnische afkomst van de vrouwelijke kandidaat. In plaats daarvan moeten ze zich op de inhoud concentreren. Als ze Bachmann dan al willen afserveren, zullen ze daar genoeg feitelijke argumenten voor vinden die niets met haar sekse te maken hebben.

De lezing van… Irene Slegt

Irene Slegt is een kenner van het eiland Timor en schreef diverse boeken over de situatie in dit deel van de wereld. Vorig jaar gaf zij de Sander Thoenes-lezing 2009. In deze lezing gaat ze in op vermoorde journalisten en de politiek van het vergeten en herinneren.

Irene Slegt staat in het midden.

De lezing is vernoemd naar Sander Thoenes, een journalist die omkwam tijdens zijn werk op Oost-Timor. Indonesische journalisten hebben inmiddels een Sander Thoenes prijs ingesteld, om stil te staan bij de persvrijheid en om iedere keer een andere vakgenoot te stimuleren in zijn of haar werk.