Tag Archives: Hugo Awards

Jemisin wint tweede Hugo met apocalyptische trilogie

SF auteur N.K. Jemisin begint een fenomeen te worden. Het lukte haar om twee jaar achtereen een Hugo Award te winnen voor haar romans. De vorige keer dat iemand dat voor elkaar kreeg, was 25 jaar geleden. Dat betrof Lois McMaster Bujold. Jemisin won de onderscheidingen voor beste SF roman voor The Fifth Season en het vervolg, The Obelisk Gate. (Het slot van de trilogie, The Stone Sky, kwam net uit.) Nederlandse uitgeverijen, noteren jullie deze prijzen? Zet de vertalers maar aan het werk!

Schrijfsters deden het dit jaar geweldig bij de Hugo Awards, dé onderscheidingen voor publicaties op het gebied van Science Fiction. Vrouwen wonnen in bijna alle categorieën, van korte verhalen en grafische romans tot aan de beste redacteur – Liz Gorinsky – en de beste secundaire literatuur – Ursula Le Guin met essays over haar schrijverschap en de diepere lagen in haar romans. Maar Jemisin spande de kroon met haar tweede Hugo in twee jaar.

Ze maakt op lezers en jury’s grote indruk met haar meest recente trilogie. Die speelt zich af op een planeet waar vulkaanuitbarstingen, aardbevingen en andere natuurkrachten voor grote problemen zorgen. Om de zoveel tijd ontploft de boel en krijgen winter, lente, zomer en herfst er een Vijfde Seizoen bij. Eentje met aswolken die jarenlange winters veroorzaken, zure regens die landbouw onmogelijk maken, tsunami’s, enzovoorts.

Alleen mensen met een bepaalde aanleg kunnen dit soort geologische krachten beheersen en bijvoorbeeld voorkomen dat een vulkaan uitbarst. Geweldig, zou je zeggen, want dat redt levens. Maar mensen zijn doodsbang voor deze zogenaamde Orogenes. Iedereen die dit talent heeft geldt als een niet-mens, een gevaarlijk monster, en loopt het risico om gelyncht te worden.

In die setting volgt Jemisin de levens van een Orogene vrouw, haar partners en kinderen. Ze moeten zien te overleven op het moment dat een nieuw Vijfde Seizoen uitbreekt – door toedoen van een mannelijke Orogene, die om zijn moverende redenen besluit een continentale plaat in tweeën te breken.

Meer vertellen zou zonde zijn. Ik wil geen plotwendingen verraden of verrassingen verpesten. Laat ik het hier op houden. Ik schreef al eerder een lovend stuk over haar werk en blijf bij mijn advies: lees haar romans. Ze zijn geweldig. En hopelijk binnenkort ook eindelijk beschikbaar in een Nederlandse vertaling. Tot die tijd moet je het doen met het originele Engels, of de Spaanse vertaling. Of wachten op de televisieserie op basis van The Fifth Season.

Advertenties

Jemisin wint Hugo Award voor Het Vijfde Seizoen

Schrijfster N.K. Jemisin won een Hugo Award voor haar roman The Fifth Season. Hoera! Eerder sleepte ze met dit boek al een Nebula nominatie in de wacht.  Ik hoop dat uitgevers haar romans nu snel vertalen in het Nederlands. The Fifth Season zou dan waarschijnlijk Het Vijfde Seizoen heten.

61rh8sthrbl-_sy264_bo1204203200_ql40_

Ik ben al een tijdje een fan van Jemisin omdat ze een van de meest vernieuwende stemmen in het SF en Fantasygenre is. In haar prijswinnende roman schetst ze een wereld waar mensen leven temidden van de resten van beschavingen die bezweken onder jarenlange winters, aswolken, zure regen, aardbevingen en ander natuurgeweld. Ze klampen zich vast aan allerlei, vroeger letterlijk in steen uitgehouwen, dogma’s om niet de volgende dode beschaving te worden. In deze wereld bestaan winter, lente, zomer en herfst, en betekent het vijfde seizoen de dood.

Eén van de weinige groepen die iets kunnen betekenen in de strijd tegen het vulkanische natuurgeweld zijn de zogenaamde Orogenes: mensen die natuurkrachten kunnen beheersen. Dat maakt hen gevreesd: ze kunnen voorkomen dat een vulkaan uitbarst, maar net zo gemakkelijk diezelfde vulkaan tot ontploffing brengen, zodat een hele stad of zelfs een hele beschaving van van de aardbodem verdwijnt.

Aan de hand van een aantal verschillende verhaallijnen ontvouwt Jemisin langzaam een complot om de wereld (voor de zoveelste keer) ten onder te laten gaan, door bewust vulkanische activiteit op gang te brengen. Kunnen de hoofdpersonen de wereld nog redden? Willen ze dat eigenlijk wel? En wat doen die kristallen obelisken in de lucht? Wat? Kristallen obelisken? Jawel. Meer weggeven van het plot zou zonde zijn, dus duik er maar gewoon in en laat je verrassen. Of, in dit geval, soms ook verassen 😉

De Hugo Awards stonden dit jaar sowieso in het teken van vernieuwende vrouwelijke stemmen. De prijs voor de beste novelle ging naar Nnedi Okorafor voor Binti. Naomi Kritzer won in de categorie beste korte verhaal met het grappige “Cat Pictures Please”. Ook in de categorieën beste redacteur en beste visuele artiest hadden de Hugo Award kiezers oog voor vrouwelijk talent.

Zoals gebruikelijk levert succes van vrouwen meteen zuur gezeik op. Zo omschreef een rancuneuze collega winnares Jemisin als een educated but ignorant savage, oftewel een opgeleide maar onwetende wilde. Jemisin incasseert dit soort beledigingen en minachting op gracieuze wijze en toont zich hoopvol over de ontwikkelingen in SF en Fantasy:

Even though women have always been part of the science fiction scape, even though people of color have always been part of it. The same exclusions have happened; the same patterns of ingroup and outgroup abuse and acceptance. So I think one of the big changes is that people are starting to talk about these things and are beginning to do something about it, although those initiatives take different forms and set off controversies and backlashes. But I still think that overall we’re making progress. It’s a good thing.

 

Vrouwen winnen bij de Hugo Awards

Veel vrouwelijke winnaars bij de Hugo Awards, een onderscheiding in het genre science fiction en fantasy. Ann Leckie won de prijs voor beste sf roman met Ancillary JusticeSofia Samatar won de debuutprijs, Mary Robinette Kowal won met haar verhaal The Lady Astronaut of Mars, Ginjer Buchanan en Ellen Datlow wonnen prijzen voor de beste eindredactie, en Julie Dillon en Sarah Webb wonnen prijzen in de creatieve/kunstzinnige categorieën.

Beste science fiction boek van het jaar…

Dat Ann Leckie de prijs voor beste roman in de wacht sleepte, kwam voor commentatoren ietwat onverwachts. De gehele Wheels of Time serie stond op de rol, en algemeen dachten mensen dat die gigant de rest van de concurrentie zou verbrijzelen. Het originele, verfrissende boek van Leckie veroverde echter de meeste lezersharten.

Kameron Hurley verdient een speciale vermelding. Ze won tweemaal. Ze sleepte de hoofdprijs binnen in de categorie ‘fan fiction’, en in de categorie secundaire literatuur voor haar studie ‘We Have Always Fought: Challenging the Women, Cattle and Slaves Narrative‘. In dit boek geeft ze schrijfadvies en tips om je werk te publiceren. Ze gaat ook in op manieren om versleten cliche’s en seksistische valkuilen te vermijden in sf en fantasyverhalen. (Want laten we eerlijk zijn, sf  doet te vaak vrolijk mee met seksistische clichés in verhalen, de enorme weerzin tegen romantiek in sf boeken komt érgens vandaan, en dan zwijgen we nog over de marketing.)

Hurley’s boek is in die zin een vervolg op en uitbreiding van haar online activisme om het genre sf vriendelijker voor vrouwen te maken. Waarbij ze krachtige taal niet schuwt:

I have dealt with people actually trying to silence me from the moment I posted my first blog post in 2004. And because of that, I find myself deeply offended to hear you equating some folks saying, “You know, maybe my industry magazine should be a little more respectful of all of its members, not just the dudes,” that you say you’re targeted by some massive witchhunt meant to emasculate a bunch of dudes who are used to everyone agreeing with them in every way imaginable. […] For once in your privileged life, listen. Listen. Because if I punched you, and you said “Gosh, that really hurt” and I said, “YOU ARE FUCKING CENSORING ME YOU FUCKING COMMUNIST” you’d think I was insane.

Mooi dat de organisatie van de Hugo Awards dit streven naar diversiteit ondersteunt en erkent dat vrouwen evenveel recht hebben op een plekje onder de SF zon.