Tag Archives: filmrecensie

Geweldige heldin domineert Hunger Games

De Zesde Clan had rond de Paasdagen eindelijk tijd om The Hunger Games in de bioscoop te zien. De film is lovend ontvangen, en dat is niet voor niets. Voor een Hollywood blockbuster vertoont de film arthouse-achtige trekken. De camera neemt de tijd, maar zelfs in stille scènes is de dreiging van overleven onder een autoritair regime voelbaar. Plus, actrice Jennifer Lawrence maakt van Katniss Everdeen een sterke vrouwelijke hoofdpersoon. Iets wat we te lang niet meer gezien hebben in de bioscoop.

Tuurlijk valt er altijd een kritische noot te kraken. Zo ook hier. Sommige elementen uit het verhaal komen zo impliciet aan bod, dat een kijker het waarschijnlijk alleen snapt als-ie het gelijknamige boek, deel 1 uit een trilogie van schrijfster Suzanne Collins, gelezen heeft. Ook klopt het ritme van de film soms niet. Hier te snel, daar te langzaam. Maar een film is meer dan onderdelen, en het geheel staat als een huis. Onder andere dankzij actrice Jennifer Lawrence, die eerder al indruk maakte met Winter’s Bone. Maar ook dankzij het verhaal. Op het moment dat een van de personages stierf, zat de halve zaal zachtjes te snikken. De film raakt mensen.

Hunger Games valt op in het huidige filmlandschap, omdat daarin mannen domineren. Kranten en websites in de V.S. staan daarom bol van de genderanalyses. Iemand als Katniss Everdeen vertegenwoordigt een type heldin die we in lange tijd niet gezien hebben:

Katniss is the first young female lead audiences have seen in a long time that is the spotlight of her show. She is a beacon of hope for young girls that don’t buy into the princess and Barbie shtick. She is intelligent, brave, and not afraid to kill if the Games require it. The boys fall for her, she does not fall for them. […] Finally young girls have a literary and film role model. Let’s just hope it’s not too little too late.

Ook Wired hecht veel belang aan de sekse van de hoofdpersoon, en wat dat betekent voor vrouwen en de filmindustrie:

First, The Hunger Games must bring in the kind of box office numbers that prove to Hollywood that a film led by a young female heroine who’s not cast as a sex symbol can bring in audiences. And second, for Katniss to truly triumph, she must embody the type of female heroine — smart, tough, compassionate — that has been sorely lacking in the popular culture landscape for so very long. […] the movie could prove revolutionary for portraying a true female hero who is emotionally and physically strong, and isn’t romantically involved with a male hero counterpart. (Katniss also doesn’t fall into the troubling pattern of women in action movies who sacrifice themselves.)

De film doet daarmee ook in deze zin recht aan het eerste deel uit de trilogie. In het boek komt Katniss even sterk naar voren:

I also really love how Katniss is this super strong, independent, no-nonsense heroine but also clearly needs Peeta and Gale. It’s refreshing to see a female hero be painted as strong but also dependent on others–not in a weak, “girlie”, damsel-in-distress way but in a way that is just real about the fact that human beings need each other to get through tough shit.

Jennifer Lawrence als Katniss Everdeen.

Wat dat betreft is het geweldig om te zien dat de boeken nog steeds als een gek verkopen. Collins is onder andere bij Amazon de best verkopende auteur ooit. Als film staat de Hunger Games al weken op de eerste plaats. De inkomsten overtroffen kort geleden de magische grens van 300 miljoen. Niet gek voor een productie met een prijskaartje van 78 miljoen dollar. Als de Hunger Games veel winst oplevert, zou Hollywood dan eindelijk weer eens films willen produceren waarin sterke vrouwen centraal staan? De Zesde Clan hoopt van wel. Al was het alleen al omdat vrouwen toch echt de helft van het totale aantal bioscoopkaartjes kopen in de V.S.

UPDATE: Suzanne Collins voert niet alleen bestseller lijstjes aan. Haar trilogie blijkt de meeste klachten van ouders op te leveren. Ze willen dat bibliotheken de romans niet meer uitlenen, met als meest voorkomende klachten: anti-gezin, satanistisch, te gewelddadig, vuile taal. Eigenlijk een enorm compliment, merkt webmagazine Jezebel op:

In what basically amounts to proof positive that a book is worth reading, The Hunger Games trilogy has cracked the top three on the American Library Association’s list of themost frequently challenged books of 2011—which means they’re among the books that parents and educators have most often complained about being inappropriate for America’s delicate youth. […] Suzanne Collins can take comfort in the fact that she’s got some very classic (and classy) company on this list of “objectionable” literature: The number seven spot belongs to Aldous Huxley’s A Brave New World and To Kill a Mockingbird by Harper Lee rounds out the top ten.

Hollywood loopt vijftig jaar achter

De arbeidsmarkt voor vrouwelijke regisseurs in Hollywood loopt vijftig jaar achter bij de rest van de Verenigde Staten. Dat stelt Elisabeth Rappe in een vernietigende analyse op Film.com. Hollywood telt slechts 9% regisseuzes, en dat percentage stagneert al jaren op dit lage niveau. Wie zegt dat het om de winst gaat kan de hoop ook laten varen. Want, zo signaleert Rappe: Twilight bracht 170 miljoen dollar in het laatje, maar regisseuze Catherine Hardwicke heeft sindsdien nog geen nieuw project kunnen oppakken.

Kathryn Bigelow met één van haar Oscars voor The Hurt Locker

De Universiteit van San Diego heeft een kenniscentrum waar onderzoekers onder leiding van Martha Lauzen de situatie van vrouwen in de filmwereld nauwlettend in de gaten. Volgens Lauzen is het hele wereldje een mannen aangelegenheid. Van de pers – 77% van de filmrecensenten zijn man, ze schrijven de meeste artikelen en domineren de top 100 van de Amerikaanse kranten – tot aan het aandeel van vrouwen betrokken bij het maken van films.

Rappe, die al jarenlang over het studiosysteem en Hollywood schrijft, benijdt die 9 procent vrouwelijke regisseurs niet:

It’s exciting to be a pioneer, and it earns you a lot of press, but they will be under intense scrutiny. Female directors aren’t just directors. If you’re Julie Taymor, Sofia Coppola, or Nicole Holofcener, you must be prepared to represent for an entire gender. Your film will also be expected to speak for all women instead of simply being a film. It’s a problem Christopher Nolan and Zack Snyder never have to trouble themselves with. Alfred Hitchcock simply had to be Hitchcock. John Huston just worked. Jane Campion must make A Statement of Power.

Het enige wat helpt om aan die rare voorbeeldstatus een einde te maken, is simpelweg meer vrouwen op alle niveau’s. Rappe vergelijkt de situatie met die van 1960. Vrouwen kwamen toen net terug op de arbeidsmarkt en begonnen langzamerhand te werken aan een betere situatie. De V.S. kreeg in 1963 wetgeving voor gelijke beloning, en de aantallen werkneemsters namen toe tot bijna gelijkheid in de huidige tijd. Wat dat betreft zou de oscar voor Kathryn Bigelow beschouwd kunnen worden als die wetgeving voor gelijke beloning, en is het nu een kwestie van een gestage groei.

Stel je voor, gelijke aantallen vrouwen in de filmwereld. Rappe beschrijft hoe dat eruit zou zien. Iedere week een première van een bekende regisseuze, groots uitgebracht op meer dan 2000 schermen. Speculaties wie de eerstvolgende blockbuster met een budget van meer dan honderd miljoen dollar mag regisseren, en dat dit namenlijstje dan evenveel mannen als vrouwennamen telt. Filmfestivals met de ene film na de andere, geregisseerd door een vrouw. Wow.

Het is goed om heerlijk weg te dromen bij dit mooie toekomstbeeld. Want de realiteit anno nu is volgens Rappe flink deprimerend:

Can you imagine a world where a woman was deemed as capable to direct a DC or Marvel movie as Darren Aronofsky? No woman director has yet been given a $100 million budget event picture, but they trust neophyte men such as Joseph Kosinski (Tron: Legacy) every day.

En dat is té frustrerend voor woorden.