Tag Archives: Europese Unie

Politiek vindt vrouwenprobleempjes onbelangrijk

Wat een interessant mens, sociologe Niraï Melis van Stichting Burger Onderzoek. Melis kwam onlangs nog in het nieuws met een analyse van beeldmateriaal in Nederlandse kranten (buitengewoon stereotiepe foto’s). Maar ze voert meer interessante onderzoeken uit. Zo bleken Nederlandse EU-partijen de situatie in de landbouw bijna 12 keer zo belangrijk te vinden dan seksueel geweld tegen vrouwen. Sterker nog: tussen 2009 en 2014 verdwenen vrouwen bijna geheel uit hun verkiezingsprogramma’s.

Melis analyseerde onlangs de Europese verkiezingsprogramma’s uit 2009 en 2014, van de landelijke partijen die in de EU actief zijn. Terwijl de kranten begin 2014 vol stonden met berichten over wijd verspreid geweld tegen vrouwen, richtten de partijen zich vooral op de landbouw en de bankencrisis. Prioriteiten!

Melis onderzocht de verkiezingsprogramma’s aan de hand van taalgebruik. Wie in het partijprogramma het woord ‘vrouw’ 1 keer noemt, ‘banken’ 22 keer en ‘landbouw’ 24 keer, geeft namelijk prioriteiten aan. Banken en landbouwers zijn belangrijk, die noem je. Vrouwen? Meh, daar heb je het niet over.

Niet alleen geeft woorden tellen inzicht in de status van een onderwerp, de tellingen leveren daarnaast patronen en trends op. Vrouwen en hun probleempjes, zoals minder salaris en meer klappen krijgen, komen niet vaak voor bij de Nederlandse EU-patrijen. En de trend is dalend, zag Melis. De aandacht voor ‘vrouwenonderwerpen’ halveerde tussen 2009 en 2014.

Bij discriminatie verdwijnen vrouwen zelfs uit beeld. In 2009 sloeg het woord ‘discriminatie’ meestal op de systematische achterstelling van vrouwen en allochtonen. In 2014 spreken de partijen voornamelijk van discriminatie tegen etnische minderheden, transgenders en homoseksuelen. Discriminatie tegen vrouwen wordt vrijwel niet meer beschreven. En huiselijk geweld wordt slechts één (1) keer genoemd in een partijprogramma.

Het ziet er niet naar uit dat de politiek snel urgentie gaat voelen bij het aanpakken van situaties die de helft van de bevolking ernstig benadelen. Melis maakte een optelsommetje en kwam tot deze conclusie:

53,8% van de zetels wordt bekleed door een partij die geen aandacht besteed aan discriminatie, geweld tegen vrouwen of gelijke beloning. ( 65,4% als het aantal zetels wordt berekend naar de huidige peilingen voor de 2e Kamer)

Daarbij komen nog de 7,7% zetels, zowel in de EU als omgerekend naar de Nederlandse machtsverhoudingen, van partijen die actief een ouderwets rollenpatroon voorstaan. U weet wel, de partijen die er voor zorgen dat Hij de plannen blijft maken, en Zij het eten (vrij naar Joanna Russ).

Als partijen weer eens lippendienst bewijzen aan vrouwendiscriminatie – goh, hoe komt het toch dat vrouwen geen topposities bemachtigen – mag je dat als kiezer met zeer gepast wantrouwen aanhoren. Want als het puntje bij paaltje komt, boeien die vrouwenprobleempjes de meeste politieke partijen voor geen meter. En doen ze niks.

Vrouwenpartij doet gooi naar Europa

Nieuwe gegadigden voor de verkiezingen…. De Vrouwenpartij wil graag meedoen aan de Europese verkiezingen en publiceerde onlangs haar programma. Gelijke rechten, gelijke toegang tot voorzieningen en economische hervormingen, zoals de invoering van een basisinkomen, vormen belangrijke pijlers van dat programma.

Monique Sparla en Mar de Jong voeren de Vrouwenpartij sinds oktober vorig jaar aan. Sparla is voorzitter en Europees lijsttrekker, De Jong lijsttrekker voor Nederland. Op haar weblog legt Sparla uit waarom ze de partij oprichtte:

…vrouwen zouden gelijk behandeld moeten worden en in de praktijk blijkt dat anders uit te pakken. […] we willen dat deze zaken actueel op het politieke podium gaan komen.  En dat er dingen gaan gebeuren op NL en EU vlak voor alle vrouwen van elk studieniveau en religie en etniciteit, seksualiteit.

Sparla en De Jong hebben tot nu toe, publicitair gezien, weinig voet aan de grond gekregen. De reguliere media lieten de partij voornamelijk links liggen. De Vrouwenpartij moet het hebben van sites en organisaties met een min of minder feministische inslag, zoals Wo=Men of het powervrouwenblog. Of sites zoals  De Lange Mars en de site van de Vereniging Basisinkomen, die net als de Vrouwenpartij pleiten voor een basisinkomen voor iedereen.

Ondertussen kwiteert en communiceert Sparla zich suf om allerhande stereotiepe reacties bij te stellen. Ja, mannen zijn ook van harte welkom bij de Vrouwenpartij. Nee, de partij bestaat niet uit humorloze agressieve feministen met behaarde benen. Nee, gelijke rechten op papier betekent niet dat het in de praktijk nu opeens vlekkeloos gaat. Nee, de emancipatie is niet voltooid. Enzovoorts enzovoorts.

Tussendoor doet ze oproepen om de Vrouwenpartij te steunen. Want deelnemen aan verkiezingen kost geld. Zo eist de Nederlandse regering ruim 11.000 euro van nieuwe partijen. Die ‘waarborgsom kandidaatstelling‘  krijgen partijen alleen terug als ze driekwart van de kiesdrempel halen. Wie de partij financieel wil steunen om dit soort bedragen op te hoesten, kan dat hier doen.

Nederland stribbelt tegen bij vrouwenrechten

Nederland begint een slechte reputatie te krijgen als het gaat om vrouwenrechten. De Europese Unie sleept ons land voor de rechter omdat Nederland te weinig doet voor mensen die na zwangerschapsverlof terug willen keren naar hun betaalde baan. Deze stap komt bovenop gedonderjaag rondom een quotum van dertig procent vrouwen in de top van beursgenoteerde bedrijven, en bergen kritiek op de gebrekkige naleving van VN-verdragen. Waarom laat Nederland het er zo bij zitten?

Natuurlijk heeft de Nederlandse regering allerlei excuses om niets of weinig te doen. Zo zou een quotum beter functioneren als bedrijven vrijwillig aan de slag gaan. Dus koos de regering voor een papieren tijger vol boterzachte vaagheden. Bedrijven hoeven nu alleen achteraf uit te leggen waarom het helaas niet lukte, en krijgen dan een aai over de bol en een ‘volgende keer beter’. Dat de EU meer druk wil zetten achter het doorbreken van een blanke mannelijke monocultuur aan de top, vindt Nederland maar niets.

De SGP komt ook overal mee weg. Nederland heeft vooral oog voor de godsdienstvrijheid, en deed weinig tot niets toen zowel de EU als de Hoge Raad in eigen land de regering sommeerde actief maatregelen te nemen. De SGP heeft inmiddels een briljante oplossing gevonden. Formeel mogen vrouwen nu wel op een kieslijst, maar iedere vrouw die aangeeft dit te willen, breekt met de grondbeginselen van de partij. En wordt daarmee een goddeloze outcast. Kritiek op deze schijnrechtspraak kwam vooral van de kant van het proefprocessenfonds Clara Wichmann en opiniebladen zoals HP/De Tijd. Vanuit de regering geen woord.

Niemand minder dan de Verenigde Naties gaf Nederland eerder, in 2010, al een draai om de oren. Ons land ondertekende weliswaar een internationaal verdrag, het VN Vrouwenverdrag, maar voert dat akkoord in de praktijk slecht uit. Onder andere de structurele ongelijkheid tussen mannen en vrouwen op de werkvloer was een pijnpunt. Dat maakt het des te wranger dat de EU Nederland nu voor de rechter sleept vanwege nalatigheid om werknemers te beschermen die terugkeren na ouderschapsverlof. NIet geheel verrassend zijn het vooral vrouwen die zwanger worden en prompt merken dat werkgevers hen willen dumpen.

Voorbeelden te over dus. Waarom landt die kritiek niet? Het Tijdschrift voor Genderstudies probeerde deze vraag te beantwoorden. De eindconclusie:

Voor de regering en de ambtelijke organisatie heeft het gewoonweg weinig urgentie veel aandacht te besteden aan de implementatie van mensenrechten, en van vrouwenrechten en het VN-Vrouwenverdrag in het bijzonder. Ten eerste is van druk van buiten af nauwelijks sprake. Ten tweede wordt in de rechtspraak bijna geen gebruik gemaakt van het VN-Vrouwenverdrag[…], zodat er geen noodzaak is om alle wet- en regelgeving vooraf aan het verdrag te toetsen. Ten derde denkt ook de Tweede Kamer bij mensenrechten met name aan niet-westerse buitenlanden, en spreekt zij de regering slechts incidenteel aan op het nakomen van verdragsverplichtingen in Nederland.

De auteur van het stuk hoopt op verandering nu Nederland een instituut voor de mensenrechten krijgt. Inmiddels bestaat dit college inderdaad. Zo’n organisatie kan bevorderen dat de regering mensenrechten – en vrouwen zijn ook mensen! – structureel meeneemt in het beleid. En uitspraken doen, onder andere over de legitimiteit van voorkeursbeleid voor vrouwen op plekken waar vrouwen, vanwege hun verkeerde sekse, tegen structurele achterstelling aanlopen. Zodat er langzamerhand meer druk op de ketel komt, en mensen de urgentie voelen. Dat zou tijd worden.

Discussie over vrouwenquotum laait weer op

Over de ongeschreven regel dat mannen beter zijn en dat het dus logisch is dat zij tachtig tot negentig procent van de topfuncties in bezit hebben, hoor je niemand. Maar probeer meer vrouwen een kans te geven, en de herrie barst los. Toch doet Eurocommissaris Viviane Reding volgens bronnen bij de EU opnieuw een poging tot het instellen van een vrouwenquotum van veertig procent, bij grote beursgenoteerde ondernemingen.

Een eerdere poging faalde. Twee argumenten keren steeds terug zodra dit onderwerp op de agenda komt. Een quotum zou verlies aan kwaliteit betekenen, omdat talentvolle mannen geen kans meer krijgen en er te weinig vrouwen zouden zijn. Als ze er wel blijken te zijn, ontstaat er een probleem. Gelukkig kunnen we dan met ons allen terugvallen op de impliciet afgesproken overtuiging dat mannen en het mannelijke beter zijn. Dus de vrouwen zijn er wel, maar ze zijn niet goed genoeg, vandaar die verlaging van de kwaliteit als ze via een quotum alsnog een kans krijgen.

Twee: vrouwen zelf zouden geen quotum moeten willen, omdat zij er vanzelf komen. Hier achteraan volgen dan meteen oproepen aan vrouwen om vooral geduld te hebben, en sussende uitspraken als zou talent altijd erkend worden, dus als je goed bent krijg je vanzelf kansen.

Om met dit laatste te beginnen: zulke uitspraken gaan uit van een eerlijke wereld, waarin het speelveld voor man en vrouw volstrekt gelijk is. In de praktijk is dat niet zo. Vrouwen zelf ervaren dat zij heel anders beoordeeld worden dan mannen. Het Belgische kamerlid Caroline Gennez merkte bijvoorbeeld dat de buitenwereld haar achtereenvolgens afschilderde als de marionet van een mannelijke voorganger, als bitch en daarna als te emotioneel. Naast openlijke weerstand kreeg ze ook te maken met subtieler seksisme:

Als ik het aan het begin van mijn voorzitterschap oneens was met bepaalde mannen in mijn partij deed men alsof men dat niet snapte en gaf men nogmaals dezelfde uitleg. Zo dacht men dat ik wel zou volgen, terwijl ik gewoon een andere mening had.

Dit soort individuele ervaringen lijken anecdotes, maar passen naadloos bij wetenschappelijk onderzoek waaruit blijkt dat vrouwen zeer weinig ruimte krijgen. Ze doen het snel fout. Je kunt als vrouw vriendelijk zijn, maar dan ben je volgens de buitenwereld al snel niet competent. Of je bent competent, en tegelijkertijd ‘dus’ ook een kille bitch. Maak je een foutje tijdens het bewaren van een wankel evenwicht tussen deze twee posities, dan lopen je vooruitzichten schade op omdat de omgeving je straft voor het overtreden van de regels die voor vrouwen gelden.

Meer vrouwen is verlies aan kwaliteit, boehoehoe, talentvolle mannen hebben het nakijken, is een argument waar het seksisme vanaf druipt. Niemand lijkt nu een traan te laten om de vele talentvolle vrouwen die nu het nakijken hebben. En wie vrouw gelijk stelt aan minder kwaliteit leeft duidelijk nog in de middeleeuwen, toen mannelijke autoriteiten vrouwen afschilderden als zwakke wezens, die zich moesten beperken tot huis en haard. Dat is helaas een houding die tot op de dag van vandaag opgang doet, en zich uit in pogingen om vrouwen de mond te snoeren en naar huis te sturen:

Het gaat niet om de lompe opmerkingen op zich, het gaat om de strategie. Door een vrouw consequent ‘een troela’ te noemen, ondermijn je haar autoriteit. Op weinig subtiele manier geef je ze te kennen dat wat ze te vertellen hebben helemaal niets voorstelt. Dat ze ‘het’ niet kunnen, kortom.

Zulke ingesleten mechanismen, zulke structurele achterstelling, doorbreek je niet met mooie woorden en vage beloften waar geen enkele consequentie aan verbonden is. Vrouwen hoeven zich dan ook niks aan te trekken van oproepen als zouden ze zelf niet via een quotum aan de macht moeten willen komen. Alleen al het feit dat ze tot nu toe zoveel discriminatie overleefd hebben, geeft al aan dat ze talent te over hebben. In een rechtvaardige wereld zou hun talent allang beloond zijn. Ze hebben recht op de kans die een quotum hen eindelijk biedt.

Stelselmatige discriminatie pak je aan met harde maatregelen, zoals een vrouwenquotum, net zo lang totdat een vrouw in een machtspositie even normaal wordt als een man in diezelfde machtspositie:

As Ms. Sweeney puts it, “We’ll know we have equality when we have as many incompetent women in senior positions as we have men.”

Bedrijfsleven verkoopt mooie praatjes

Alles beter dan een hard quotum voor vrouwen in de top van het bedrijfsleven, en dus komen allerlei mannen op invloedrijke plekken in verzet. Na adjunct-directeur Keyner, die een vrouwenquotum een slecht idee vindt omdat hij het een slecht idee vindt, doet nu ook hoogleraar accounting Jan Bouwens een duit in het zakje. Hij doet het voorkomen alsof bedrijven massaal vertrekken zodra ze drie vrouwen in de top aan moeten nemen. Hij pleit voor gericht beleid om meer vrouwen door te laten stromen.Dat is lef hebben. Het bedrijfsleven heeft al decennia lang de kans gekregen daar serieus mee aan de slag te gaan, maar tot nu toe bleef het bij mooie praatjes en goede voornemens.

Vergeet de sirenezang van lage lonen landen, belastingparadijzen of omgevingen waarin milieuwetgeving ontbreekt. De doorslaggevende factor in het verplaatsen van je bedrijf naar een ander land is volgens hoogleraar Bouwens de dreiging van de plicht een paar vrouwen in de top te benoemen. Begin daarover en grote ondernemingen laten je land acuut links liggen. Ramp!

Dus zegt Bouwens, samen met Keyner: ‘geef ons meer tijd’, laten we investeren in het opleiden en laten doorstromen van vrouwen. Probleem met deze redenering: dat verhaal kennen we. Ondanks jarenlang diversiteitsbeleid staat de opmars van vrouwen in topfuncties bijna stil. De enige reden dat de Volkskrant blij een toename kan vermelden is omdat er het afgelopen jaar zowaar negen vrouwelijke commissarissen bij kwamen in het bedrijfsleven. Negen. Landelijk. Toe maar. Ondertussen bestaan de beursgenoteerde ondernemingen nog steeds voor iets meer dan de helft uit organisaties waarin geen enkele vrouw zitting heeft in de top.

De echte wil ontbreekt. In drie jaar tijd wilden slechts 200 ondernemingen Talent naar de Top ondertekenen, een vrijwillig convenant om vrouwen meer kansen te geven. In hun monitor van 2010 moet Talent naar de Top toegeven dat de grotere Nederlandse multinationals ondervertegenwoordigd zijn, evenals bedrijven uit de industrie, bouw en handel en horeca. Het zijn vooral non-profit en overheidsinstanties die het charter willen onderschrijven.

Van de ondertekenaars voldeed bovendien een meerderheid  in 2010 niet aan de vrijwillige afspraken:

Van de ondertekenaars uit 2010 heeft 33% geen doelstellingen bepaald en 64% heeft niet bepaald hoe en wanneer de doelstellingen moeten worden bereikt (strategie). Voor de onderteke­naars uit 2008 en 2009 geldt dit voor 17% respectievelijk 47%. Meer dan 50% van de ondertekenaars uit 2008 en 2009 en bijna alle ondertekenaars uit 2010 hebben geen toereikend beleidsdocument. Daarmee voldoen deze ondertekenaars niet aan de charterrichtlijnen

Als het beeld al zo is bij organisaties die in principe aangeven welwillend te zijn, dan vraag je je af hoe het zit met de bedrijven die zelfs hiertoe niet bereid zijn. Oh wacht, dat weten we. Dat zijn die 52% bedrijven met louter mannen in de top. Wiens directeuren volhouden dat er nou eenmaal te weinig capabele vrouwen beschikbaar zijn. Omdat ze niet willen en niet kunnen en dan verdorie ook nog het lef hebben zwanger te worden. Datzelfde Talent naar de Top vecht hard tegen deze vijandige mentaliteit. Vrouwelijk toptalent is namelijk niet schaars, je moet het talent alleen wel willen zien. Dat lukt niet als je blijft recruteren uit het besloten wereldje van de Erasmus Universiteit, de TU Delft en de vriendjes van de golfclub.

Alleen TNT slaagde er volgens Talent naar de Top in dertig procent vrouwen in de gelederen op te nemen. Als enige voldoet dit bedrijf al aan de beoogde EU-norm waar Eurocommissaris Reding zich hard voor wil maken. Opvallend genoeg ging TNT niet failliet. Voor zover we weten toont de onderneming tot nu toe ook weinig initiatieven om de werkzaamheden naar China te verplaatsen. Misschien moeten mensen als Keyner en Bouwens daar eens een kijkje nemen, in plaats van angst te zaaien en vooroordelen te spuien.

UPDATE: We hebben pech dat Nederlandse bobo’s het tot nu toe houden op impliciet seksisme en versluierend taalgebruik. In Australië zei ’s lands meest populaire dj gewoon openlijk in zijn radioshow dat vrouwen de boel de vernieling in helpen zodra ze op machtige en invloedrijke posities terecht komen. Kijk, openlijke haat, daar kun je tenminste iets mee. Er ontstond prompt een Destroy the Joint Facebook groep, je kunt T-shirts kopen, Twitteren, op Youtube Destroy the Joint filmpjes bekijken, enzovoorts enzovoorts. Zulke makkelijke doelwitten bieden Nederlandse directeuren en hoogleraren niet. Terwijl de cijfers toch echt boekdelen spreken:

Anti abortus fanaten krijgen weerwoord

Het Platform voor het Recht op Abortus geeft weerwoord aan mensen die keuzevrijheid in willen perken. De overkoepelende organisatie houdt een grote bijeenkomst in Brussel. Op 24 maart 2012 is iedereen vanaf twee uur ’s middags welkom op het Poelaertplein, op een kwartier lopen van treinstation Brussel Centraal. Ook in Engeland gaan mensen binnenkort de straat op. Voorstanders voor een vrije keuze gaan daar voor het eerst in de geschiedenis een demonstratie tegen anti abortus groeperingen houden.

De rally in Brussel wordt groots van opzet. Mensen kunnen vanaf twee uur ’s middags verzamelen op het Poelaertplein, op vijftien minuten lopen van het treinstation van Brussel Centraal. Van daaruit begint een demonstratieve optocht, via de Regentschapstraat naar het Koningsplein, de Kunstberg/Albertina, naar de Keizerslaan en zo terug naar het Poelaertplein.

Het Platform voor het Recht op Abortus is een Europese organisatie, waar allerlei andere verenigingen lid van zijn. Onder de aangesloten organisaties bevinden zich onder andere VIVA-Socialistische Vrouwen Vereniging, VOK, Vrouwen Overleg Komitee, en de Vrijzinnige Vrouwen Oost-Vlaanderen. Het platform wil dat abortus toegankelijk blijft voor alle vrouwen in Europa, als een persoonlijke keuze die ze in vrijheid kunnen maken. Het platform wil ervoor ijveren dat landen zoals Ierland en Hongarije alsnog het recht op abortus opnemen in hun wetgeving.

In Engeland wordt het extra urgent dit geluid te laten horen, want met name in hoofdstad Londen brengen uit de V.S. afkomstige groeperingen Amerikaanse tactieken naar het eiland. Dat betekent: foute informatie verstrekken, schreeuwen, intimidatie, en vrouwen en personeel filmen als ze een abortuskliniek in lopen. Organisaties die vrouwen baas in eigen buik willen laten zijn, hebben schoon genoeg van die straatvechtersmentaliteit. Er staat inmiddels al een petitie op internet, gericht aan de anti abortus activisten, met de oproep om te stoppen met het lastig vallen van vrouwen.

Behalve digitaal volgt nu ook voor het eerst een publiekelijk optreden tegen dit soort anti abortus demonstraten:

Darinka Aleksic of Abortion Rights, the national pro-choice campaign, said: “We strongly oppose the tactics of anti-choice groups such as 40 Days for Life. “While they have a right to express their views, picketing abortion clinics, handing out grossly inaccurate information and filming people entering the premises does not help their cause. […] In America women are routinely harassed and abused outside clinics and abortion providers fear for their lives. Now US anti-choice groups are setting up shop over here. “We need to send a very clear message that we will not tolerate that sort of activity in the UK.”

Of in Europa als geheel, voegt de Zesde Clan daar graag aan toe.

Nederland wil voor zomer verdrag tegen huiselijk geweld ondertekenen

De Nederlandse regering wil voor de zomer van dit jaar een Europees verdrag tekenen ter preventie en bestrijding van geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld. Minister van Buitenlandse Zaken Rosenthal beloofde dit na vragen van PvdA-kamerlid Arib. Zij signaleerde dat het desbetreffende verdrag van de Raad van Europa al sinds 11 mei 2011 open staat om te ondertekenen. En vroeg zich terecht af wanneer de regering de pen nou eens ter hand zou nemen.

Khadija Arib.

Huiselijk geweld en geweld tegen vrouwen zijn in veel landen een groot probleem. Helaas houdt niet ieder land de cijfers even goed bij. Gelukkig zijn er uitzonderingen. Zo houdt Spanje al jaren expliciet bij hoeveel vrouwen ieder jaar opnieuw sterven nadat hun (ex)partner hen neerstak, dood schoot, lens sloeg of uit het raam gooide. Op een ‘landkaart van de schaamte’ kan iedereen zien welke steden of regio’s de meeste doden tellen. In 2011 vermoordden mannen 66 vrouwen, een daling ten opzichte van 2010 toen 78 vrouwen stierven. Het aantal vrouwen dat ‘slechts’ verwondingen opliep ligt vele malen hoger.

Ook Nederland heeft onderzoek gedaan naar de omvang van huiselijk geweld. Ook bij ons liegen de cijfers er niet om. De politie registreert jaarlijks zo’n 64.000 gevallen van huiselijk geweld. Dat is een onderrapportage. Gemiddeld moeten er 33 incidenten plaats vinden voordat de politie erbij komt. Vrouwen houden vaak hun mond, uit angst en uit schaamte. Volgens Movisie overleven ook in Nederland sommige vrouwen het geweld niet. Tussen 1999 en 2008 kwamen gemiddeld 65 vrouwen per jaar om het leven, bijna altijd na geweld van een mannelijke bekende, familielid, of (ex)partner – in slechts 9% van de gevallen was de dader van huiselijk geweld vrouw.

Nederland wil dit geweld een halt toeroepen. Sinds 2009 kan de politie een huisverbod opleggen aan de dader in geval van huiselijk geweld of kindermishandeling. Dat gebeurt sindsdien ook. De eerste ervaringen zijn positief. De regering onderstreept de ijver ook op een symbolische manier. De vrouwenopvang won eind vorig jaar de Joke Smit prijs:

Volgens de jury, onder voorzitterschap van Renée Römkens (hoogleraar victimologie/ interpersoonlijk geweld) is de vrouwenopvang in Nederland een onmisbaar en innoverend instituut dat de veiligheid, weerbaarheid en daarmee de emancipatie van vrouwen daadwerkelijk bevordert.

Het Europese verdrag zou de volgende stap zijn in het structureel en in breed verband aanpakken van geweld tegen vrouwen. Volgens Arib biedt het verdrag een ”internationaal, juridisch bindend en alomvattend instrument [vormt] om actief op te treden op het gebied van preventie, slachtofferhulp en vervolging van daders”. Zeventien Europese landen zetten hun handtekening al. Het verdrag treedt in werking als tenminste tien lidstaten het verdrag niet alleen tekenen, maar ook ratificeren.

Quotasysteem Noorwegen boekt groot succes

Dankzij een quotum van veertig procent vrouwen in raden van bestuur is het glazen plafond in Noorwegen eindelijk gesneuveld. Uit nieuwe onderzoeken en cijfers blijken vrouwen nu 42% van de top uit te maken . Een doorbraak, want in de periode 1993-2003 kwam het bedrijfsleven niet verder dan een stijging van 3 naar 7 procent, schrijft Agnes Bolsö in The Guardian: ,,Lawmakers who are committed to gender equality should take note of this.”

De stand van zaken in 2008.

Bolsö is één van de wetenschappers die betrokken is bij onderzoeken naar het effect van het Noorse vrouwenquotum van veertig procent. Dit percentage geldt voor de grotere, beursgenoteerde bedrijven. Het is volgens Bolsö erg lastig om een directe link te leggen tussen de samenstelling van de top en de economische resultaten van de onderneming. Bedrijven die het goed deden, bleven het goed doen. Bedrijven die er slecht voor stonden zijn een beetje beter gaan presteren sinds er meer vrouwen in de raad van commissarissen zitten.

Het effect van voldoende vrouwen is wel duidelijk merkbaar in de werkcultuur. Breed blijkt dat die cultuur professionaliseert, met onder andere beter voorbereide en strakker geleide vergaderingen, die tegelijkertijd in een wat plezierigere sfeer verlopen dan vroeger. Nu vrouwen bovendien in raden van bestuur zitten, doen ze ook ervaring op om op termijn door te stromen naar de uitvoerende topmanagers functies (chief executives), verwacht Bolsö.

De werkcultuur is ook op een andere manier veranderd. Nog geen twintig jaar geleden merkten vaders weinig van de geboorte van een kind. Ze werkten gewoon door. Nu zou het bijna een schande zijn als een man zo omgaat met baby en gezin, merken diverse Noorse vaders op in een reporage van The Guardian. Dankzij een gulle ouderschapsverlof regeling kunnen vaders nu drie tot vier maanden vrij nemen. Zo kunnen ze net als vrouwen een band opbouwen met de baby en voor het huishouden zorgen.

Enfin, terug naar de topvrouwen. Vorig jaar, in juni 2010, publiceerde de Friedrich Ebert Stichting een eerdere evaluatie van de quotumregeling. Die richtte zich vooral op de totstandkoming van het quotumsysteem en gaf aanbevelingen hoe andere landen eenzelfde soort beleid zouden kunnen opzetten. Die onderzoekers gaven zeven belangrijke voorwaarden aan voor succes, waarin op de derde plaats stond: zonder sancties werkt het niet. Vertegenwoordigers van Noorwegen hebben dit inmiddels ook aan de Europese Unie laten weten.

Laten we nou net in Nederland gekozen hebben voor een beleid zonder sancties. Bedrijven die de norm van dertig procent niet halen, moeten alleen in het jaarverslag uitleggen waarom het niet lukte meer diversiteit te krijgen in de top. Dat is alles. Je kunt van tevoren al zien aankomen dat het in Nederland op die manier niks gaat worden.

De Zesde Clan wil zich wel aan een voorspelling wagen. Als verklaring voor het mislukken van de quotumregeling zullen ondernemingen kiezen uit het volgende, veelgebruikte menu: a. de vrouwen wilden zelf niet, danwel ‘Nederlandse vrouwen zijn niet ambitieus. Of het duo ‘er waren onvoldoende vrouwen met de benodigde kwaliteiten’, danwel ‘ze waren er misschien wel, maar wij konden ze niet vinden’. Met daarna de klacht dat het systeem sowieso oneerlijk is omdat nu gekwalificeerde mannen aan de kant staan, boehoehoe, laten we maar snel afstappen van het hele idee van quota.

De Noorse delegatie in gesprek met Bondskanselier Angela Merkel over quota voor vrouwen. Foto: EU Observer.

De Zesde Clan kijkt daarom met een schuin oog naar de Europese Unie. Daar zijn ze de blanke mannelijke monocultuur in de top goed zat, en houden ze haarscherp in de gaten wat er onder andere in Noorwegen gebeurt. De EU Observer schreef in maart dit jaar al het volgende daarover:

In Norway, the voluntary system did not work because “male members of the selecting committees always found people from their own networks, usually men as well,” Aasrud said. EU justice commissioner Viviane Reding earlier this month challenged all EU publicly listed companies to sign up to a voluntary pledge to increase the presence of women on their boards to 30 percent by 2015 and 40 percent by 2020. If no action is taken within a year, she suggested, the commission may come up with binding rules.

Als de EU Nederland dwingt een effectief beleid met sancties te voeren, wil het misschien eindelijk lukken. De resultaten vanuit Noorwegen zijn in ieder geval veelbelovend en hoopgevend.

EU werkt aan vrouwenquotum voor banken

De Europese Unie werkt aan een voorstel om banken te verplichten 30% vrouwen in besluitvormende functies aan te nemen. Dat meldt de Engelse krant The Guardian. De voorstellen komen van de Engelsman Michel Barnier.

Barnier wil banken op die manier verplichten hun monocultuur van blanke topmannen te doorbreken:

Barnier told the Guardian: “I believe it’s essential that there is more diversity on boards of banks and other financial institutions, in particular more women. The issue is not just one of better gender equality, but also one of better corporate governance. We need to break the group-think approach, which has been far too prevalent in the past, with the disastrous consequences we have all witnessed.”

Als de EU instemt met de voorstellen, betekent dat ingrijpende veranderingen voor banken, signaleert de Guardian. Zo hebben Engelse banken maar één topvrouw, bij de Britse tak van de Spaanse keten Santander. Ook in andere EU-landen is het aantal vrouwen op belangrijke posities miniem.

Het voorstel voor de financiële sector ontstond niet in een vacuüm. De roep om meer topvrouwen klinkt al langer. Zo overlegde de EU vorige maand nog over plannen om te streven naar minimaal 30% vrouwen in raden van besturen en commissarissen. De druk vanuit Europa is ook de reden waarom België een hard quotum voor het bedrijfsleven instelde. Nederland polderde en koos uiteindelijk voor een verwaterde versie. Daarin krijgen bedrijven wel te horen dat ze hun best moeten doen, maar volgen er geen maatregelen als er na een paar jaar nog steeds geen vrouw te zien is in de top.

Robert Schuman Stichting wil vrouwen een stem geven in Europa

Europeanen kunnen vanaf april 2012 zelf nieuwe voorstellen in stemming brengen bij de EU. De enige voorwaarde is dat je voor je voorstel 1 miljoen handtekeningen weet te verzamelen. De Robert Schuman Stichting wil deze mogelijkheid aangrijpen om wensen en ambities van vrouwen op de agenda te zetten. Daarom wil de stichting aan alle vrouwen vragen om vijf minuten uit te trekken voor het invullen van een vragenlijst. Waar hebben we behoefte aan? Wat zou de EU voor ons moeten regelen? Doe mee, vul de vragenlijst in, en laat weten wat je wilt! De stichting benut de uitkomsten van de enquête om voorstellen in te dienen bij de EU volgens die nieuwe regels.

Teken voor de strijd tegen vrouwenmishandeling

Een jaar lang een campagne tegen huiselijk geweld ondersteunen? Ook jij kunt dat, door je handtekening te zetten op de website violence against women. eu. Als minstens 1 miljoen Europeanen dit doen, is de Europese Commissie verplicht een speciaal Jaar tegen Huiselijk Geweld uit te roepen. Dat betekent meer geld, meer campagnes, en meer aandacht voor dit hardnekkige probleem

Foto: het Parool.

Dat is hard nodig, want de Belgische krant De Morgen bericht dat maar liefst 62 miljoen vrouwen in Europa jaarlijks te maken krijgen met een of meer mishandelingen achter de voordeur. En als je op straat iemand in elkaar slaat krijg je straf, maar in huis kom je er in veel gevallen mee weg. Al is het maar omdat het slachtoffer zich schaamt of zo bang is dat ze geen aangifte wil doen en niet om hulp vraagt.

Tijdens het Jaar tegen Huiselijk Geweld kunnen Europese lidstaten in breder verband campagne voeren, zodat mensen zich bewust worden van deze vorm van agressie. Ook stimuleert het landen om actieplannen op te stellen en huiselijk geweld gerichter aan te pakken. Dus surf even naar de site en zet je handtekening. Kleine moeite, maar de gevolgen kunnen groot zijn….