Tag Archives: daders

#Me too: aanbevolen artikelen uit buitenlandse media

Nederlandse kranten en andere media schrijven op dit moment mooie artikelen over seksuele intimidatie en de #meetoo beweging. Met dit weblog vestig ik daarnaast ook graag je aandacht op mooie analyses, essays en verhalen uit buitenlandse media. Voornamelijk Engelstalig. Warm aanbevolen!

Onder andere auteur Jim C. Hines hoort de kreet heksenjacht te vaak, nu #metoo hoog op de agenda blijft staan. Hij heeft een prachtige uitleg waarom het gebruik van die term van de pot gerukt is:

We as a society have spent decades silencing victims of sexual harassment. What the hell did you expect it to look like when the dam finally began to crumble? […] by calling it a witch hunt, they’re undermining everyone who’s been speaking out about their harassment. They’re suggesting all of these victims are lying, caught up in hysteria and publicity. If you want to say you don’t believe a particular allegation, that’s one thing. If you say it’s all a witch hunt, then intentionally or not, you’re joining everyone else who’s silenced victims and helped to perpetuate this harassment and abuse for so many decades.

SF auteur John Scalzi voert een denkbeeldig gesprek met een geschrokken man, die zich, als hij bekomen is van de fictieve heksenjacht, afvraagt wat hij moet doen nu vrouwen en enkele mannen massaal naar buiten treden met hun traumatische verhalen over machtsmisbruik en seksuele intimidatie. Maar ik herinner het me niet! Ja maar de jaren zeventig/tachtig/negentig waren een hele andere tijd! Ja maar ze liegen! Scalzi dient de denkbeeldige verwarde man op deskundige wijze van repliek. Met als uitsmijter een verwijzing naar het werk van vrouwen: ”I want to note that some of the ground I’m covering here has also been covered by women (like here and here and here), so if it sounds familiar, that’s why. And if it’s all new to you, maybe you should read and listen to more women.”

Daarbij komt dat veel mannen donders goed doorhebben wat wel en niet kan op het werk. Daders hebben geen preventieve training nodig om seksuele intimidatie terug te dringen. Ze doen wat ze willen omdat ze van de samenleving al een training gehad hebben. Namelijk eentje die hen leerde dat ze wegkomen met wangedrag. Tot voor kort dan.

Behalve daders weten ook mannelijke getuigen precies wat wel en niet gepast gedrag is. Magazine The Cut interviewde mannen die getuige waren van andere mannen die wangedrag ten opzichte van vrouwelijke collega’s vertoonden. Allemaal zaten ze met de situatie in hun maag – het was hen duidelijk dat die andere man grenzen overschreed. Alleen hadden ze moeite op te treden: de man in kwestie had de macht binnen het bedrijf en de getuige had geen zin zijn eigen loopbaan te riskeren. Dus hij zweeg en keek de andere kant op. Of de getuige was bevriend met de dader en deinsde terug voor een moeilijk gesprek met hem. Weer een andere man vond dat hij alleen op hoefde te treden als er sprake was van direct fysiek geweld, en hij wilde geen misverstand krijgen met de vrouw in kwestie (haar redden om daarna zelf een relatie met haar aan te gaan, of zoiets. Ja ja.).

Dan heb je nog de mannen die in een bubbel van privileges leven en de signalen die er waren, destijds niet oppikten. Zo steekt journalist Dana Milbank de hand in eigen boezem. Pas veel later hoorde hij dat journalistes op een van zijn oude werkplekken last hadden van wangedrag van enkele mannelijke collega’s. Milibank daarentegen genoot bescherming:

we all knew that Wieseltier was a flirt and a bit of a playboy and that he had a strong if vague reputation for being lecherous. Like many, I figured he was a harmless scamp. But here’s what I did know: I knew that Wieseltier could be a bully. At editorial meetings, he would harshly cut down those he didn’t like. I was advised before I took the job that if I wanted to get ahead at the New Republic, I needed to be on his good side. He would protect those he held in favor and sink those he didn’t. I was one of those he protected. I think he liked me. I liked, and greatly admired, him.

Als maatje van de pestkop van dienst had Milibank nergens last van en degenen die wél problemen ervoeren, hielden hun mond. Zo kon Milibank jarenlang op de redactie rondlopen in de volle overtuiging dat de wereld een en al rozengeur en maneschijn was. Fijn als je zo kunt werken, maar vrouwen en de niet-uitverkoren mannen hebben die luxe niet.

Komt er nu echt een kantelpunt, zoals diverse opiniemakers hoopvol aankondigen? Dat valt te bezien. In een mooi essay steekt feministe Rebecca Traister de hand in eigen boezem. Net zoals in Nederland auteur Sarah Sluimer deed, signaleert ze dat vrouwen een automatische neiging hebben om mannen te verontschuldigen en te beschermen met een empathie die ze niet op kunnen brengen voor seksegenoten. Mannen komen op die manier weg met wangedrag.

Daarnaast staan vrouwen onder grote druk om hun mond te houden – agressie dreigt aan alle kanten als ze #metoo willen roepen. Sociologe in opleiding Fauzia Husain signaleert dat internet / sociale media een belangrijke rol spelen in het laten zwijgen van vrouwen die over seksuele intimidatie beginnen. En dat het gedrag van zulke internettrollen opmerkelijke overeenkomsten vertoont, of het nou in de V.S. gebeurt, of in Pakistan. In beide landen slaan trollen terug met termen zoals ‘feminazi’, en krijgen vrouwen dezelfde verwijten naar hun hoofd geslingerd: ze zouden overdrijven, liegen of uit zijn op aandacht.

Daarnaast signaleert Traister in haar eerder genoemde essay dat de dominante cultuur talent in (blanke) mannen blijft herkennen, wat vrouwen ook zeggen. Dat betekent dat daders opvallend vaak nieuwe kansen krijgen als het rumoer een beetje geluwd is. Zo blijven roofdieren floreren terwijl vrouwen massaal hun beroep vaarwel zeggen, dromen en ambities opgeven, en een veilig heenkomen zoeken.

Tenslotte blijft een vrouwenhatende structuur in stand. Weblog Women&Hollywood gaf bijvoorbeeld een podium aan Mary Celeste Kearney. Zij onderzocht het curriculum en het studieklimaat in Amerikaanse filmopleidingen en concludeert dat die instituten nieuwe generaties Weinsteins opleiden. De veelal mannelijke docenten en op mannen georiënteerde studiematerialen zorgen ervoor dat studentes aan alle kanten het signaal krijgen dat zij niet welkom zijn en dat hun visie niet geldt. Daarnaast vallen mannelijke studenten vrouwen lastig, zodat zo’n beetje alle studentes óf zelf ervaring hebben met seksuele intimidatie, of nauw bevriend zijn met iemand die wangedrag ervoer. Mannen die uit zulke opleidingen rollen, hebben zodoende te vaak het idee dat ze met vrouwen kunnen doen wat ze willen, zonder dat het (ernstige) gevolgen heeft.

Kortom vele aspecten spelen een rol bij het instandhouden van een cultuur waarin rotte appels de sfeer blijven verzieken en veel vrouwen het onderspit delven. 2018 zal vrees ik weer veel van hetzelfde opleveren – net zolang tot de machtsverhoudingen en de cultuur écht kantelen en vrouwen ruimte en eerlijke kansen krijgen.

TOEGIFT: een strijdlied

Advertenties

Vrouwen moeten WAT?!? doen om verkrachting te voorkomen?

De Zesde Clan dacht zo onderhand wel voldoende categorieën te hebben om artikelen onder te scharen, maar we hebben er waarschijnlijk toch nog eentje nodig. Bijvoorbeeld de categorie WAT?!?!? Als in ‘dat méén je niet, zijn jullie waanzinnig geworden?’. Want dat is de reactie van de Zesde Clan op het advies, aan vrouwen, om  over aanvallers heen te kotsen of te plassen om verkrachting te voorkomen.

Goed idee: spreek de daders aan.

Deze behulpzame tip komt van een universiteit in de Amerikaanse staat Colorado. De onderwijsinstelling zat in z’n maag met een verkrachtingsprobleem en probeerde vrouwen te helpen zich te beschermen. Bijvoorbeeld door een potentiële verkrachter te vertellen dat je een enge ziekte hebt, of menstrueert. Wie weet verandert hij dan van gedachten en ziet af van verkrachting. Of door over de man heen te urineren of te kotsen. Da’s zo onsmakelijk dat de lust tot verkrachten hem wellicht vergaat.

Eerder besloot een geestelijk leider Indiase vrouwen bij te staan in de verkrachtingsepidemie, door hen te adviseren altijd chilipoeder op zak te hebben. Als een man je dan belaagt, kun je snel kruiden in zijn gezicht gooien. Handig advies! Dat zal vrouwen redden!

Maar goed, als je het niet wil aannemen van universiteiten en geestelijk leiders, dan hebben veroordeelde verkrachters misschien nog tips voor vrouwen om seksueel geweld te voorkomen. De Washington City Paper besteedde aandacht aan hun ervaringsdeskundigheid en moest toegeven dat een aantal tips enigszins nuttig kunnen zijn in individuele situaties. Daarna werd het al snel absurd:

“be aware of your surroundings”; “go for the groin”; “if you are ever thrown into the trunk of a car, kick out the back tail lights and stick your arm out the hole and start waving like crazy.” Others—don’t wear clothes you can remove, stop helping babies, never ever drive anywhere—are more likely to keep women dependent than protected. As we’ve seen before, targeting rape prevention advice at women can start off as empowering, and slowly descend into crippling—or worse, preemptive victim blaming.

Meestal kwam het neer op ‘blijf binnen anders treft je een afschuwelijk lot’. Ja, dat helpt. De verkrachters boden nog andere behulpzame adviezen:

  • knip je haar af (want als je lang haar hebt kan een verkrachter je daar vastpakken)
  • draag een ruimtepak of een bepantserd ME uniform (want anders knipt of scheurt een verkrachter je de kleren van je lijf )
  • Ga niet vroeg of juist laat de straat op.  Naar school gaan kun je wel vergeten, want de meeste verkrachters grijpen hun kans tussen vijf en half negen in de nacht/ochtend, dan moet je dus niet op straat komen. Fijn, zo’n huisarrest.
  • Neem altijd een voorwerp mee zoals een paraplu, zodat je van je af kunt slaan
  • Niet eten, niet slapen, niet naar het toilet gaan.

Tsja. Misschien moeten we als vrouw maar ophouden te bestaan? Of misschien zouden mannen die het woord ‘nee’ niet snappen, deze adviezen moeten opvolgen…en ophouden met zeuren dat ze het concept ‘toestemming’ niet zouden begrijpen.

UPDATE: Geniale actie op Twitter. Onder de noemer safetytipsforladies, oftewel veiligheidsadvies voor dames, kunnen vrouwen nog veel meer nuttige aanwijzingen vinden. Zoals deze: ‘zeg dat je een NET meisje bent. De verkrachter zal prompt in rook op gaan’. Of: verander in een zeemermin.

Onderzoek geeft inzicht in motieven van verkrachters Zuid-Afrika

Verkrachters komen tot hun misdaad omdat ze vinden dat ze het recht hebben om een vrouw seksueel te bezitten, omdat ze boos zijn op een vrouw, of omdat ze zich vervelen. Eenderde van de daders voelt zich totaal niet schuldig. Maatschappelijke opvattingen over de rollen van mannen en vrouwen versterken het geweld tegen vrouwen nog eens. Dat blijkt uit een studie van de Medical Research Council (MRC) in Zuid-Afrika. Deze organisatie krijgt financiële steun van de overheid en voerde een soortgelijk onderzoek naar verkrachters ook uit in 2008, meldt The Guardian.

De MRC onderzocht de situatie rondom verkrachting in 2008 in de regio van de Oostkaap en Kwazulu-Natal. Het onderzoek van dit jaar richtte zich op de provincie van de stad Johannesburg, één van de dichtst bevolkte gebieden van Zuid Afrika. In beide gevallen leidde dezelfde wetenschapster de studies, Rachel Jewkes.

Zowel in 2008 als in 2010 bleek dat een op de drie mannen zich schuldig had gemaakt aan verkrachting. Van die groep daders voelde eenderde zich totaal niet schuldig. Jewkes merkte dat grote aantallen mannen verkrachting zien als de gewoonste zaak van de wereld, niet iets om je druk over te maken.

Voor het onderzoek van 2010 ondervroegen Jewkes en haar team 511 vrouwen en 487 mannen. Als een man aangaf dat hij een vrouw verkracht had, vroegen de wetenschappers door naar het waarom. De antwoorden vielen niet mee, gaf Jewkes aan in de Huffington Post:

Two-thirds of the men surveyed in that study said they raped because of a sense of sexual entitlement. Other popular motivating factors included a desire to punish women who rejected or angered them, and raping out of boredom, Jewkes said. “Rape is completely trivialized by a great number of men. It is seen as a legitimate activity,” she said

Naast verkrachting bleek geweld van mannen tegen vrouwen een groot probleem. 78% van de mannen gaf toe dat ze zich agressief hadden gedragen tegen een vrouw. Van de vrouwen bekende de helft dat ze wel eens agressief bejegend was door een man.

Om het waarom van al dat verkrachten en geweld te achterhalen, legden Jewkes en haar team mensen een stelling voor. Uit de reacties bleek duidelijk dat veel mensen, mannen meer dan vrouwen, het er mee eens zijn dat de man de baas is.  Als een vrouw het daar niet mee eens is, zijn de gevolgen voor haar. Had ze zich maar goed moeten gedragen.

Voorbeelden? ‘Een vrouw moet haar man altijd gehoorzamen’: 87% van de mannen en 58% van de vrouwen is het daar mee eens. ‘Een vrouw kan haar echtgenoot nooit seks weigeren’: 39% van de mannen en 29% van de vrouwen onderschrijft dit. En één op de vijf mannen vindt dat hij het recht heeft zijn partner te straffen als zij hem niet gehoorzaamt.

Ook de standpunten rondom verkrachting maken duidelijk dat vrouwen meestal niet op hulp hoeven te rekenen. Verkracht? Eenderde van de mannen en vrouwen vindt dat dan als eerste gekeken moet worden naar het gedrag van het slachtoffer. Gaf zij aanleiding? Gedroeg ze zich wel zedig genoeg? Over de dader geen woord. Bovendien gaf een op de vijf mannen aan dat vrouwen soms gewoon verkracht wíllen worden. Van de vrouwen was 15% die mening toegedaan. Gelukkig is iets meer dan de helft van de mensen het erover eens dat een vrouw wél verkracht kan worden binnen het huwelijk. Ook is het een teken van vooruitgang dat maar 8% van de vrouwen vindt dat een man altijd het recht heeft om zijn partner te straffen.

Ondanks die gunstige uitzonderingen zijn de sociale verhoudingen voor Jewkes duidelijk. In The Guardian concludeert ze:

Jewkes said: “What we see here is a set of attitudes reflecting men’s views that they are legitimate in the use of violence against women, and women in many respects acquiescing to this.”

Verkrachting gaat om mannen

Engelse kranten staan de laatste dagen bomvol met alarmerende berichten dat verkrachters meestal vrijuit gaan. Slechts iets minder dan 6% van de zaken leidt tot een veroordeling, en vaak blijven misdaden steken bij politieagenten die denken dat de vrouw er wel om gevraagd zal hebben. Dit kwam onder andere naar voren in een onderzoek van de Home Office. Ook in Nederland is verkrachting een probleem: naar schatting 12% van de vrouwen kreeg te maken met seksuele agressie of verkrachting, meldde de Rutgers Nisso Groep vorig jaar.

Rape, a history, van Joanna Bourke.

Als je echter zoekt op verkrachting, blijkt uit de resultaten dat vooral valse aangiftes het nieuws halen. Dit terwijl uit allerlei internationale studies blijkt dat valse aangiftes bij verkrachting niet meer of minder vaak voorkomen dan bij andere misdaden. Het lijkt wel alsof vrouwen die een verkrachting willen melden, bij voorbaat in diskrediet gebracht worden. En dat is niets nieuws voor Joanna Bourke. Die nam het hele fenomeen onder de loep in haar boek Rape, een geschiedenis van 1860 tot nu. En verdiepte zich met name in de daders, de mannen, en de vele redenen waarom zij zo vaak wegkomen met hun misdaad.

Bourke’s boek is een prachtig standaardwerk, maar helaas nog niet vertaald in het Nederlands. (hint aan uitgevers: zet eens een vertaler aan het werk aub…) Ze kreeg eind 2007 een interview in de Volkskrant en dat was dat. Wel legde ze daar kort maar krachtig uit hoe het zit met verkrachting:

Verkrachting draagt helemaal niet bij aan een beeld van sterke mannelijkheid. Het is een daad die mannen juist laat zien als zielige schepselen die vrouwen moeten aanvallen om zich goed te voelen.’

In het boek richt ze zich op de daders, en de manier waarop de maatschappij omging met verkrachting. Lange tijd was verkrachting gelijk aan misdaden gericht tegen bezit. De vrouw had geen stem en geen status, ze was een waardevol bezit. Als een man een vrouw verkrachtte, moest hij de familie of echtgenoot van de vrouw schadeloos stellen. Soms moest de vrouw trouwen met haar verkrachter om de eer van de familie en daarmee van haarzelf te redden.

Later veranderde dit, maar nog steeds is een oerconservatieve dynamiek van kracht. De man kan het niet helpen dat hij opgewonden raakt van een vrouw, dus het is de verantwoordelijkheid van de vrouw dat zij als poortwachter fungeert. Ze mag de man niet uitdagen, aanmoedigen, of onduidelijk zijn, want dan is het haar fout als het mis gaat. Als ze dronken is of zich eerder in haar leven ‘zedeloos’ gedroeg, is ze helemaal het haasje. Het gevolg is dat vrouwen na een verkrachting vaak ernstig aan zichzelf twijfelen, zichzelf schuldig voelen, en jarenlang rondlopen met het gevoel dat zij smerig zijn.

Door dit hele stelsel van gewoonten, overtuigingen en de schuld aan de vrouw geven te onderzoeken, hoopt Bourke de houding van mensen te veranderen. De eerste de beste keer dat iemand zegt ‘ze vroeg er om’ weet je na lezing van dit boek wat je terug kunt zeggen: de man verkracht, en zelfs al liep die vrouw naakt op straat, dan had die man nog het recht niet om haar te verkrachten.