Tag Archives: christelijke politiek

Christelijke partij? Islamitische partij? Voor feministen maakt het niks uit

O jee, nu twee Turkse partijleden uit de PvdA zijn gezet, of zelf opstapten, net welke versie je moet geloven, ontstaat er misschien een Islamitische- of moslimpartij. De horror! De horror! Maar weet je wat nou het fijne is? Als feministe kun je het gekrakeel aanhoren en rustig achteroverleunen. Christelijke partij, Islamitische partij, het maakt niet uit. Al dat soort partijen spreken prachtig over de verheven taken van vrouwen, maar verbannen hen ondertussen naar een tweederangs positie op grond van een heilig boek.

Nederland kent al partijen die hun geloofsovertuigingen vertalen in politieke actie. Neem de SGP. Wat je ambities en talenten ook zijn, op grond van een heilig boek wil deze partij iedere vrouw in het keurslijf van moeder, huisvrouw en hulpje van de man dwingen. Dat standpunt leidt tot een systematische achterstelling van de helft van de Nederlandse bevolking.

Zo sloot de SGP vrouwen decennia lang uit van democratische grondrechten. Pas na meerdere uitspraken van de allerhoogste gerechtshoven bonden de mannenbroeders schoorvoetend in en mochten vrouwen zich kandidaat stellen voor politieke ambten. Wilden vrouwen zelf helemaal niet,  heette het. Vrouwen beperken hun grondrechten vrijwillig. Oh? Nog geen spreekwoordelijke minuut later was de eerste kandidatuur van een SGP-vrouw een feit.

De SGP doet ook zeer enge dingen zodra vrouwen zwanger worden. Dan telt opeens alleen de foetus nog en moeten burgerrechten van vrouwen wijken. Recht op fysieke autonomie? Niks daarvan. Recht op bewegingsvrijheid? Niks daarvan. De SGP staat niet alleen in die minachting voor de lichamelijke integriteit van vrouwen. Ook partijen als de Christen-Unie en het CDA staan klaar om beperkingen in te stellen op dat gebied.

Zou het met een Turkse partij anders gaan? Over de twee vertrokken PvdA leden doen inmiddels allerlei verhalen de ronde. Ze zouden geradicaliseerd zijn en geen tegenspraak van vrouwelijke PvdA-fractieleden hebben getolereerd. Als dat klopt onderscheiden ze zich in niks van de gemiddelde SGP-man. De schaarse voorbeelden spreken boekdelen. Zo was de Nederlandse Moslim Partij (Venlo) in 2009 de enige partij zonder vrouwen op de lijst.

Kortom, bij al het gekrakeel kan een feministe rustig haar schouders ophalen. Feministen gaan uit van gelijkwaardigheid en gelijke rechten voor mannen en vrouwen. Politieke partijen die religie leidend laten zijn, propageren bijna altijd acties die haaks staan op dit uitgangspunt. Het heilige boek heet anders, maar dat soort partijen wil meestal hetzelfde: dat mannen de plannen maken, vrouwen het eten. Dus of je als vrouw nou door de kat of de hond gebeten wordt maakt niet uit. Het is één pot nat. Klaar. Op naar het volgende onderwerp!

SGP wringt zich in rare bochten

De SGP geeft opnieuw een perfect voorbeeld van manieren om vooruitgang voor vrouwen onmiddellijk weer ongedaan te maken. Wat vrouwen ook formeel mogen of kunnen, ze  behoort zelf haar eigen plek te kennen en zich te gedragen ‘zoals het hoort’. Inmiddels heeft de SGP deze boodschap formeel vastgelegd als het gaat om politieke functies. Vrouwen mogen op kieslijsten komen, maar dat ze zich kandidaat stellen betekent dat ze de partijbeginselen verraden. Want de beginselen zeggen dat het politieke ambt niet voor vrouwen is.

Onder andere dagblad Trouw moet niks hebben van dit soort ‘met de ene hand geven, met de andere hand nemen’-praktijken. De krant oordeelt dat de SGP de afwijzing van vrouwen vermomt en verdoezelt. En snapt wel waarom voormannen zoals Van der Staaij zo trots zeggen dat het een goede oplossing is van een netelig dilemma:

Je kunt een politieke partij toch moeilijk verplichten om kandidaten te selecteren die het oneens zijn met de fundamentele beginselen van die partij. Hoeveel communisten staan er op de kieslijst van de VVD? […] De SGP víndt dus niet alleen dat vrouwen geen politieke functie kunnen uitoefenen, het nieuwe algemeen reglement maakt het ook mogelijk om naar dit beginsel te handelen. En het is nou precies dat laatste wat de uitspraak van de Hoge Raad niet toestaat.

Ook HP/De Tijd hoont de partij weg. De SGP bedrijft schijnrechtspraak, oordeelt het opinieblad:

In de praktijk zal er waarschijnlijk met dit partijbestuur, en met deze partijbeginselen nooit een vrouw gekozen worden. De financiële steun die politieke partijen vanuit de overheid krijgen wordt er wel veilig mee gesteld.

Want dat is het probleem. De SGP is een politieke partij, die tonnen overheidssteun krijgt – geld van ons allemaal – om deel te nemen aan de democratie. SGP-ers doen mee in gemeenteraden, provinciebesturen, eerste en tweede kamer, en nemen deel aan ingrijpende landelijke besluitvorming. Hier gelden andere normen.

Het was om die reden dat het vrouwenstandpunt van de SGP onder vuur kwam te liggen. Met succes. Want, stel, er was een politieke partij met een negerstandpunt, dan zou Nederland meteen roepen ‘racisme’ en maatregelen nemen. Je mag mensen niet op grond van hun huidskleur mensenrechten ontzeggen. Voor vrouwen geldt precies hetzelfde, oordeelde de Hoge Raad. Met als extra bekrachtiging het feit dat de Nederlandse regering het VN Vrouwenverdrag ondertekende. De SGP schendt niet alleen grondrechten, maar ook dit internationale verdrag.

Ondanks die harde oordelen blijken we voor seksisme nog steeds collectief blind. De Hoge Raad oordeelde dat de overheid stappen moest ondernemen om de SGP te dwingen de mensenrechten te eerbiedigen. Nederland stelde zich echter uitermate terughoudend op. De SGP kreeg alle kansen om zelf iets te verzinnen, want tsja, het is maar folklore, onschuldige opvattingen van een nette partij. Met deze rare manoeuvre als resultaat.

Het Clara Wichmann instituut bekritiseert de overheid. Die had krachtiger in moeten grijpen, meldt een woordvoerster:

Ze verwijt de Staat dat die ‘het balletje naar de SGP heeft doorgespeeld’. De Hoge Raad bepaalde namelijk in 2010 dat de SGP vrouwen het passief kiesrecht (het recht om je te kandideren) niet mag onthouden en dat de Staat maatregelen moest nemen om dat te bewerkstelligen. ‘De Staat had dat voor alle partijen moeten doen, maar heeft juist helemaal niets gedaan. Wat als er een partij komt die bijvoorbeeld gehandicapten niet zou toestaan op de kieslijst? Moeten we dan weer jaren procederen voor die ene partij?’

Het is te hopen dat de SGP van binnenuit verandert en democratiseert. Het begin is er, want bijna de helft van de SGP-politici in gemeenten en provincies willen best vrouwelijke collega’s. Da’s mooi.