Feministische actiefilms: voor Fury Road was er Dredd

Wat hebben Dredd en Mad Max Fury Road met elkaar gemeen? Beide actiefilms spelen zich af in een apocalyptische toekomst, draaien om de vrouwelijke personages en geven blijk van een feministische mentaliteit. Maar er zijn verschillen: Dredd ging drie jaar eerder in premiere. En terwijl recensenten het feminisme van Fury Road herkenden, misten de meeste (Nederlandse) recensenten de revolutionaire gender-aspecten van Dredd indertijd totaal. Tijd om deze film een tweede kans te geven.

Wat is een feministische actiefilm? Lastig te definiëren, (zie ook dit stuk over feministische filmtheorie). Het helpt als het verhaal de Bechdeltest doorstaat en vrouwen meer te doen geeft dan het geijkte slachtoffer/sexy liefje/zeurende echtgenote van de held. Oh, en als je uitgaat van hatelijke stereotypen over het feminisme leidt dat tot teleurstelling:

I kept waiting for the castrations, the misandry, the “I HATE ALL MEN” shrieks, the long didactic lectures about the superiority of women, and the goddess worship, and it didn’t deliver. Instead, we got a lively action movie with non-stop pacing, and an ensemble of men and women working together as equals, and being equally human…..Oh. Hang on a sec.

Dredd is gebaseerd op de gelijknamige strip, die tot in het absurde (en bijna illegale) aan de haal ging met fascistische law-and-order ideeën. Net als Fury Road speelt Dredd zich af in een apocalyptische toekomst. Een kernoorlog vergiftigde grote delen van de wereld. Mensen leven opeengepakt in mega-steden. De enigen die nog enigszins de orde handhaven zijn de zogenaamde Rechters: gemilitariseerde politieagenten die op zware motoren rondrijden en ter plekke vonnissen uitspreken én uitvoeren. Dredd is de meest gevreesde van hen. Bij hem krijgt de nuance geen kans en luidt het vonnis meestal ‘sterf’.

Het verhaal komt op gang als Dredd’s baas hem opdracht geeft een rekruut te evalueren. Die baas, de Opperrechter, is een competente zwarte vrouw en niemand heeft het daarover. Mensen volgen haar bevelen op, punt. De rekruut, Anderson, is ook een vrouw. Dredd geeft haar de keuze met welke misdaad ze aan de slag wil – hem maakt het niet uit. Ze kiest een drievoudige moord in een wolkenkrabber met de idyllische naam Peach Trees. Die keuze leidt tot een confrontatie met Ma-ma, een gewetenloze bendeleidster die de macht overnam in het gebouw.

dredd-2012

Op die manier geven vrouwen de aanzet tot de ontwikkelingen, net zoals Furiosa de aanzet gaf tot de actie van Fury Road. Niet alleen dat, maar de vrouwelijke hoofdpersoon bij Dredd draagt de film. Anderson verandert, leert en ankert het verhaal emotioneel. Ze heeft een gelijkwaardig aandeel in de gebeurtenissen. Dredd en Anderson bieden gevaarlijke situaties allebei op een professionele manier het hoofd. Er ontstaat vertrouwen en respect tussen hen, net zoals dat gebeurde tussen Max en Furiosa.

Wat de mannelijke angst voor castratie betreft: de mannenrechtenactivisten die Fury Road wilden boycotten als zijnde feministische propaganda, hadden beter Dredd als mikpunt kunnen uitkiezen. Ma-ma zou volgens de geruchten haar pooier gecastreerd hebben voordat ze de macht overnam. Of het waar is? Dat laat het scenario in het midden, maar Anderson maakt tijdens het politieonderzoek gretig gebruik van deze angstaanjagende mythe, om een mannelijke schurk te breken en te laten bekennen.

Ma-ma

Tot slot: de vrouwelijke personages worden niet geseksualiseerd. Net als in Fury Road zie je in Dredd blote huid, en is er sprake van (de dreiging met) seksueel geweld. Het scenario maakt echter overduidelijk dat seksueel geweld problematisch is. De vrouwelijke personages laten zich niet intimideren en de film reduceert hen op geen enkele manier tot een seksobject.

Op die manier ging Dredd Fury Road in 2012 voor in het slaan van nieuwe piketpaaltjes als het gaat om gender en actiefilms. Dat beide verhalen zich afspelen in de toekomst is misschien geen toeval. Blijkbaar kunnen we ons een als vanzelfsprekend gelijkwaardige verhouding tussen de seksen alleen voorstellen in ver van ons af gelegen situaties, in tijden waarin de status quo overduidelijk niet meer werkt. Maakt niet uit. Zolang dat producties oplevert zoals Dredd en Fury Road, hoor je mij en andere vrouwelijke kijkers niet klagen 😉

Advertisements
Post a comment or leave a trackback: Trackback URL.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: