‘Blanke man’ steeds vaker herkent als problematische groep

Eén van de weinige constructieve effecten van de racistische moordpartij in de Amerikaanse stad Charleston is, dat mensen eindelijk beginnen te spreken over blanke mannen als groep. Normaal gesproken negeren mensen die dimensie. Gaan blanke mannen in de V.S. moorden, dan wijten anderen zo’n misdaad aan psychologische ziekten, daarbij het woord ‘terrorisme’ zorgvuldig vermijdend. Terwijl er wel degelijk voldoende aanwijzingen zijn om te spreken van een probleem met deze specifieke groep.

Onder andere dagblad Trouw bespreekt de vreemde blindheid die het debat kenmerkt, zodra het gaat om een blanke man die iets ergs doet. De krant haalt hoogleraar Anthea Bulter aan, die het volgende signaleert:

Moslims en Afrikanen worden volgens Butler veel sneller voor terrorist uitgemaakt dan blanke mensen. Hun acties worden sneller systhematisch of symbolisch genoemd. Hun daden vragen volgens de media vaak om tegenreactie en refereren aan religie of ras.  Terwijl blanke mensen slechts in ‘verwarde staat’ een ‘eenmansacties’ uitvoeren. Een staaltje bedekt racisme, noemt Butler dit soort framing.

Behalve van bedekt racisme komt ook seksisme om de hoek kijken. Zelfs als daders expliciet aangeven dat ze het bij hun moordpartij op vrouwen hadden voorzien, negeren media dat en grijpen opnieuw naar termen in de categorie ‘eenmansactie van een verwarde psychoot’. Er zijn feministes zoals Jessica Valenti voor nodig om expliciet aan te geven dat vrouwenhaat, seksisme en mannelijk privilege de voedingsbodem vormen voor bijvoorbeeld de slachting in Isla Vista en andere schietpartijen.

Dit alles vloeit voort uit een cultureel model waarbij wij als samenleving de blanke man niet als groep problematiseren, zoals hoogleraar Butler aangaf. Anderen hebben iets uit te leggen, maar de blanke man niet. Die vertegenwoordigt op een vanzelfsprekende manier de norm en wordt geassocieerd met alles wat status en kwaliteit heeft. Dat er ook een link bestaat tussen blank, man en agressie blijft zo prachtig buiten beeld.

Als een vertegenwoordiger van die groep ‘blanke man’ wel degelijk blijk geeft van ongelofelijk fout gedrag, past dat niet in het ideaalplaatje. Da’s naar! We willen onszelf niet naar voelen! Dus zoeken mensen naar geruststellende verhalen waardoor de mythe van de onproblematische groep intact kan blijven. Je kunt nog zo duidelijk aantonen dat ‘de’ Amerikaanse massamoordenaar bijna altijd een blanke man is, maakt niet uit.

Hoe gevoelig die kritische blik is, blijkt wel uit de volautomatische defensieve reactie zodra een blanke man kritiek krijgt op zijn gedrag of uitlatingen. Je moet meteen aangeven dat je blanke mannen niet wil demoniseren, dat je echt wel weet dat de meeste mannen ok zijn, enzovoorts enzovoorts. Kritiek op seksistisch/racistisch gedrag, of feiten benoemen, is echter niet hetzelfde als alle mannen demoniseren. Het is een terechte poging om de balans te herstellen en een factor te benoemen die tot nu toe te vaak en onterecht buiten beschouwing bleef.

Wat de blanke mannelijke dader van de moordpartij in Charleston deed, valt onder de geaccepteerde term van (binnenlands) terrorisme en vloeide duidelijk voort uit racisme. Zulke factoren kun je maar beter niet negeren. Alleen als je het volledige plaatje hebt, kun je nadenken over oplossingen.

Post a comment or leave a trackback: Trackback URL.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: