Petitie tegen straatintimidatie krijgt veel bijval

Bijna negenduizend handtekeningen in amper drie dagen. Een petitie om straatintimidatie te beboeten, als signaal dat het hier gaat om ongewenst gedrag, krijgt veel bijval. De initiatiefnemers, waaronder Gaya Branderhorst, Soundos El Ahmadi, Jens van Tricht, en Renate van der Zee, willen 40.000 steunbetuigingen verzamelen zodat ze een burgerinitiatief naar de tweede kamer kunnen sturen. Steun vrouwen, laat  je stem horen en onderteken de petitie!

De initiatiefnemers zijn duidelijk over hun streven. Bij straatintimidatie gaat het niet om een leuk complimentje of onschuldig geflirt. Het gaat om intimiderende opmerkingen en handtastelijkheden, die het gevaar van escalatie met zich meebrengen – de riedel ‘heej schatje, mooie tieten, heej, waarom zeg je niets, heej, vuile hoer!’ Om nog maar te zwijgen van daadwerkelijke ongewenste betastingen of andere agressieve handelingen.

De initiatiefnemers willen dat dit soort gedrag strafbaar wordt gesteld, bijvoorbeeld met een boete of, in ergere gevallen, een paar weken (voorwaardelijke) celstraf. Want:

Elke Nederlander heeft recht om zich vrij te verplaatsen, zonder zich bedreigd te hoeven voelen. Dat is momenteel te vaak niet het geval. […] Het expliciet strafbaar stellen van straatintimidatie kan worden gezien als een geoorloofde beperking van de vrijheid van meningsuiting (voor zover die al in het geding zou zijn), omdat het de rechten en vrijheden van anderen beschermt. Straatintimidatie strafbaar stellen is een belangrijk signaal dat dit soort gedrag niet thuishoort in onze maatschappij.

De berichtgeving in de media laat zien dat er nog veel moet gebeuren voordat mensen daadwerkelijk inzien hoe vervelend en bedreigend straatintimidatie is. Zo kraait dagblad Trouw vrolijk dat harde cijfers zouden ontbreken, maar dat de meeste vrouwen er wel eens mee te maken hebben gehad. No shit, Sherlock! Als de redacteuren van Trouw even gegoogled hadden, waren ze op allerlei onderzoeken gestuit. Zeer recent Amerikaans onderzoek van juni 2014, bijvoorbeeld. Of deze studie uit 2009, waarin de auteur verwijst naar andere onderzoeken naar straatintimidatie.

Het maakt niet uit welke studie ze neemt, ze geven allemaal hetzelfde beeld. Tachtig tot negentig procent van de vrouwelijke respondenten geeft aan dat ze ervaring hebben met lastig gevallen worden op straat. Het heeft een negatieve invloed op hun welzijn, gevoel van veiligheid, en bereidheid om de straat op te gaan of gebruik te maken van het openbaar vervoer.

In Nederland kwam een duidelijke politieke stellingname tegen straatintimidatie tot nu toe niet van de grond. De laatste poging dateert uit 2012. De tijd is rijp voor een nieuwe poging voor een serieus debat in Den Haag. Zoals de initiatiefnemers stellen:

Een verbod op straatintimidatie is niet moeilijker te handhaven dan talloze andere verboden. De meeste inbrekers worden niet op heterdaad betrapt. Grofvuil dumpen gebeurt helaas ook meestal straffeloos. De reden dat de overheid toch een boete instelt, is omdat men een signaal wil afgeven dat dit ongewenst gedrag is.

Uiteraard ontstond er kritiek op het initiatief. Het voorstel zou teveel het ouderwetse beeld bestendigen van de man als jager en de vrouw als prooi. Je kunt het echter ook omdraaien. De situatie in Nederland en andere landen laat zien dat vrouwen vaak weggehoond worden als ze straatintimidatie aan de kaak proberen te stellen. Vrouwen zouden de situatie verkeerd zien (‘het was maar een compliment/een grapje/onschuldig flirten), overgevoelig reageren, overdrijven, of een probleem maken van iets wat geen probleem is. Op die manier kan de samenleving de andere kant op kijken en de ervaringen van vrouwen negeren of bagatelliseren.

Dit burgerinitiatief zou je kunnen opvatten als een steun in de rug voor de vele vrouwen die nare ervaringen opdoen in de openbare ruimte. Ze beelden zich niks in, ze overdrijven niet, het gaat hier om iets wat niet door de beugel kan. Het gaat om een fenomeen waarvan wij als samenleving zeggen: dat willen we niet. En als vrouwen het hierover willen hebben, moeten we hen serieus nemen, want het gaat wel degelijk ergens over. Net zoals bij de wetgeving tegen seksuele intimidatie op het werk gebeurt. Ook dat is een signaalfunctie, en een reden om dit burgerinitiatief van harte te steunen.

UPDATE: volgens dit Twitterbericht zijn meer mensen tot bovenstaand inzicht gekomen.

Lees dit in boek ‘Men explain things to me’. Zet me toch weer aan het denken over burgerinitiatief straatintimidatie

Met een passage uit dit boek van Rebecca Solnit, over het mechanisme waarbij vrouwen niet serieus genomen worden als ze het over straatintimidatie willen hebben, totdat hun kritiek een juridische basis krijgt. De Zesde Clan had dit boek nog niet gelezen, maar het is niet zo vreemd dat twee verschillende feministes onafhankelijk van elkaar dezelfde conclusies trekken. Vrouwen hebben iedere overwinning hard moeten bevechten, en vaak veranderde er pas iets als er wetten kwamen om de zaken in ieder geval in theorie te regelen.

Post a comment or leave a trackback: Trackback URL.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: