Vrouwen en door mannen gedomineerde ruimtes

Humor!! Het is humor!! Dus mag je rustig grappen maken over rottige exen, nare echtgenotes, en over verkrachting, want het zijn maar grapjes, hahahaha, kun je niet tegen een grapje? Enneh, wij zijn beschaafde, geletterde mannen, dus het maakt niet uit als we over vrouwen praten in termen van ‘chickies’ en bitch. Als vrouw moet je dat maar over je heen laten komen, anders ben je lichtgeraakt en flauw. Helaas voor dit soort mannen denken steeds meer vrouwen daar anders over. Ze bekritiseren stand up comedians die verkrachting grappig vinden, en brengen in kaart wat de stroom neerbuigende woorden met hen doet.

Dit soort discussies zorgen voor waardevol leesvoer. Het zegt namelijk iets over vrouwen in door mannen gedomineerde ruimtes, gemarginaliseerde groepen die een dominante groep bekritiseren, of zich steeds ongemakkelijker voelen bij de heersende mores. Omdat de grappen en gewoonten neerkomen op manieren om de gemarginaliseerde groep terug in hun hok te duwen.

Laten we beginnen met de heersende mores. Vrouwen lopen constant aan tegen een stroom opmerkingen en situaties die hen marginaliseren. Ook in zogenaamd verlichte kringen. Zo plakte een man een academica het etiket ‘opgewonden standje’ op, omdat zij deelnam aan een discussie en haar mening gaf. Dat lijkt iets kleins, maar wint aan kracht door de herhaling. Ook past het in vijandbeelden van botte dragonders. Matig je toon, anders vinden we je niet meer aardig! Dit belemmert vrouwen in hun vrijheid van meningsuiting. Op de website seksediscriminatie aan de universiteit  staan nog veel meer voorbeelden, die duidelijk maken dat vrouwen al snel aanbotsen tegen de grenzen van wat anderen acceptabel gedrag vinden.

Ondertussen mogen mannen vrijuit praten over hoe neukbaar vrouwen zijn, en daar zegt niemand iets van. Dichteres en essayiste K. Sullivan kwam dit en soortgelijk gedrag dagelijks tegen in de kring van dichters en schrijvers waar zij deel van uitmaakt. Dag in dag uit een stroom neerbuigende taal. Ze werd er doodmoe van. Kan dat niet anders? En begon via internet te protesteren, om de bewustwording op gang te brengen en een discussie op te starten.

Dan de discussie over verkrachtingsgrappen. Die laaide onlangs op in de V.S., omdat Amerikaanse humoristen min of meer met elkaar afgesproken hebben dat zij geen scherpe grappen zullen maken over de bomaanslag in Boston. Ze veroordelen dat geweld. Ondertussen gaan ze vrolijk verder met grappen over vrouwen verkrachten, slaan en op andere manieren als een hond behandelen. Die vorm van geweld vinden ze blijkbaar prima. Het zijn maar vrouwen. Die dubbele moraal valt op:

The consensus formed by the majority-male comedy population is that sexual violence is not just OK to joke about, but joke about with extraordinary frequency and viciousness, where the targets of the jokes are the victims, not the perpetrators.

Dan is de compassie opeens verdwenen. Dan is het probleem opeens niet geweld tegen vrouwen, maar vrouwen (en een enkele man) die kritiek uiten op ‘humor’ over geweld tegen vrouwen. Comedienne Lindy West geeft nog de meest beknopte, en pakkende, omschrijving van de scheve situatie die zo ontstaat:

right now you’re coming across like a bunch of entitled babies terrified of a few girls in your clubhouse—demanding that women be thick-skinned about their own rapes while you’re too thin-skinned to handle even mild criticism. It’s embarrassing. […]  You don’t know what it feels like to be a part of the group that has never gotten to be the president. You don’t know what it feels like to get up to do your set and hear, “Here’s your obligatory girl comic for the night.” […] That’s hard to live with, but it’s especially hard—as a comedy fan and a woman who writes jokes for a living—to watch that paradigm being perpetuated by people I look up to as bastions of sanity on pretty much every other social issue. It sucks to hear your heroes telling you to sit down and know your place.

West is zo gepokt en gemazeld in standaard reacties op kritiek, dat zij het patroon bij voorbaat al meegeeft aan lezers die een van die reacties willen vertonen. De lijst luidt als volgt:

  • Maar vrouwen vrouwen doen dit zelf ook
  • Maar het is experimenteel, soms wil je gewoon iets uitproberen
  • Het is maar een grapje zeg, doe niet zo opgewonden!
  • Maar humor/kwaliteit/oordelen zijn subjectief, veel mensen vinden het wél ok
  • Doe niet zo overgevoelig, als je dit  niet wil, blijf dan weg. Hou op met mij de mond te snoeren.

Vooral die laatste reactie is typisch. Oh, je krijgt nare reacties op je weblog? Stop dan met schrijven. Je komt bij Pauw & Witteman, krijgt een rotinterview, en daarna laatdunkende commentaren over je uiterlijk? Stop dan met op de televisie verschijnen. Hou je niet van grappen over vrouwen verkrachten? Blijf dan weg. Sterker nog, op hun pik getrapte mannen schrijven letterlijk, na kritiek van een vrouw: dat zij wel even zullen bepalen hoe of wat:

You may hate my jokes. Well, then don’t listen to them. You have a right to your opinion. The bottom line is: I know more about comedy than you. I know more about funny than you do, and nothing was ever made funnier by political correctness.

Die laatste is helemaal de wereld op z’n kop. Als er al een gedachtenpolitie bestaat, zijn ze het zelf. Zij bepalen kwaliteit, zij bepalen op welke toon je iets mag zeggen, en in geval van humor: grappen over vrouwen verkrachten zijn leuk en waag het niet om daar anders over te denken.

Als iemand al de mond gesnoerd wordt, zijn het vrouwen. Die moeten zeer, zeer veel overwinnen voordat ze durven te zeggen wat ze denken, omdat ze weten dat ze daarna een groot risico lopen om afgemaakt te worden. Want hij weet meer af van humor dan zij. Nee. Lindy West was hier duidelijk over:

Women are already excluded from this boys’ club. Telling us to get the fuck out if we don’t like being excluded is the opposite of a solution. I also have the right to complain about odious shit that marginalizes human beings I care about.

Dat geldt voor humor, en dat geldt voor alle andere ruimtes waar vrouwen willen verblijven.

Post a comment or leave a trackback: Trackback URL.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: