Modern seksisme valt moeilijk te bevechten

The Good Girls Revolt, net uit in de Verenigde Staten, laat zien dat betaald buitenshuis werkende vrouwen betere arbeidsomstandigheden aantreffen dan in de jaren zeventig. Leve de vooruitgang. Paradoxaal genoeg is het volgens auteur Lynn Povich juist vanwege die positieve ontwikkeling tegenwoordig moeilijker voor vrouwen om zich te verzetten tegen discriminatie. Want anno 2012 is seksisme zooo passé, dat komt niet meer voor. Denken we. Met als gevolg dat we niet weten wat ons overkomt, als we stuiten op de vele manieren waarop subtieler seksisme vrouwen ondermijnt en terug in hun hok duwt.

Hedy d’Ancona verwoordde het mooi in een interview in het meest recente nummer van tijdschrift Opzij. Waarom worden vrouwen niet kwaad, vroeg ze zich af. De sociale revolutie bleef achterwegen, vrouwen schipperen nog steeds tussen betaald werk en onbetaalde zorg, en bij scheiding of andere narigheid lopen vrouwen een groot risico om tot armoede te vervallen.

Povich geeft een deel van het antwoord. In theorie zou sekse niet meer uit moeten maken. Vrouwen mogen studeren, een eigen inkomen verdienen, vrijuit over straat lopen (- tenzij ze de heer Broertjes als burgemeester treffen, dan krijgt een vijftienjarig slachtoffer van geweld te horen dat ze midden in de nacht niet door Hilversum had moeten lopen, zijn eigen dochter zou dat ook niet mogen, wat deed dat meisje daar. Bijna logisch dat mannen je been breken, eigen schuld, dikke bult.)

Groot is de schok als je denkt dat alles mag en kan, om vervolgens te merken dat je als vrouw minder snel vooruit komt, minder salaris ontvangt, en op de een of andere manier faalt. Eigen schuld, dikke bult, denken vrouwen dan opnieuw. Blijkbaar deden ze iets verkeerds, blijkbaar waren ze niet duidelijk, blijkbaar hebben mannen toch meer kwaliteit dan vrouwen, anders mochten ze wel meepraten in de formatie onderhandelingen, of meeregeren met Rutte, en werden ze wel wat vaker hoogleraar.

Good Girls Revolt gaat in op deze kwesties aan de hand van ontwikkelingen bij Newsweek. Vrouwen begonnen vanaf de jaren zestig bij dit Amerikaanse blad te werken, maar ze merkten al snel dat hun sekse een hindernis vormde:

Lynn Povich, a 47-year journalism veteran who started as a secretary in the Paris bureau of Newsweek magazine in 1965, tells the story of 46 women with degrees from top schools who got tired of a system that relegated them to jobs checking facts and clipping newspaper stories, while men with similar credentials got the bylines and big salaries.

Als ze lieten merken dit niet leuk te vinden, kregen ze te horen dat vrouwen eenvoudigweg niet journalistiek konden schrijven. Hun opleiding, ambitie, en wensen deden er niet toe. Schrijven was voorbehouden aan de mannen, want die waren ervoor geboren en vrouwen niet. Punt.

Punt? Nou nee. In die omstandigheden is het onrecht duidelijk, en kun je concreet aan de slag met een herkenbare ‘vijand’. In 1970 stapten de vrouwen naar de rechter. Verschillende keren zelfs. Totdat Newsweek banen als verslaggever en senior editor openstelde voor vrouwen. Met de rechtszaken dwongen vrouwen af dat eenderde van de journalisten vrouw moest zijn, en eenderde van de feiten onderzoekers mannen, om te laten zien dat deze taak op geen enkele manier ‘typisch vrouwenwerk’ was.

Sindsdien is het echter minder zichtbaar geworden wat vrouwen tegenhoudt om vrijuit door te stromen. Dat aspect is van groot belang, want wie het verleden niet kent, is gedoemd in herhaling te vervallen:

…there has been a drastic shift in the way that women approach their careers since Povich’s generation: These young women grew up thinking they could do anything in the workforce, and when they encounter sexism, they don’t know what it is or what to do. Bennett, for one, didn’t even think of herself as a feminist until she encountered discrimination herself. That’s common enough in my generation of college students and 20-somethings, I think. We tend to blame ourselves before turning on the system. We are so used to being equal that we wouldn’t know sexism if it subtly dismissed our work at every chance. For Povich, this is frustrating. She hopes books like hers serve as a corrective. The kind of history she’s telling is “not discussed enough with our daughters and our daughters’ daughters,” she told me.

En ook dat is logisch. Probeer je het wel, dan vliegen de verwijten en beschuldigingen je om de oren. Slachtoffergedrag, foei! Zeur niet zo! Bah, daar heb je die zure mannenhaters weer! Of nee, kille carrière bitches die geen enkel respect hebben voor nobele huisvrouwen. Dat is de stok.

Daarnaast heb je ook de strooppot. Vrouwenbladen zoals Libelle en Margriet schrijven in hun kolommen iets te vaak en iets te nadrukkelijk dat moeders die zich voornamelijk bezighouden met kind en keuken de juiste keuze maakten, zij zijn degene die zich bezighouden met de dingen die er echt toe doen. Een andere variant vind je in spirituele bladen zoals Happinez. Daar krijgen vrouwen ook allerlei complimenten. Dat ze vanwege hun baarmoeder zo fijn één met de natuur zijn, scheppende vermogens hebben. Daar moeten ze dan maar dik tevreden mee zijn.

Tussen stok en strooppot is het lastig manoeuvreren. Je moet wel heel zeker van je zaak zijn wil je in zo’n vijandig klimaat een standpunt innemen wat neerkomt op dat wat d’Ancona aangaf, namelijk dat we er nog lang niet zijn. Het roze en blauwe keurslijf knelt nog steeds, maar het is onduidelijk geworden bij wie je moet zijn om de veters losser te trekken. Dat brengt Povich prachtig in kaart.

Advertenties
Post a comment or leave a trackback: Trackback URL.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: