België pikt seksuele intimidatie niet meer

Mannen die hun vrouwelijke collega’s op de werkvloer behandelen als Playboy bunny’s, komen daar in België niet meer mee weg. De kranten staan op dit moment bol van schandalen. Het begon met de affaire Pol Van Den Driessche, die zich vanwege klachten over seksuele intimidatie heeft teruggetrokken als kandidaat voor het burgemeesterschap van Brugge. Daarna kwamen de schandalen rond de voormalige Omroep Limburg naar buiten. Daar zou journalist Jos Ghysen zijn macht misbruikt hebben en vrouwen seksueel geïntimideerd hebben. Zelfs de Katholieke Universiteit Leuven bleef niet gevrijwaard van misstanden.

De schandalen zorgen voor levendige discussies in de media. Natuurlijk verandert de situatie niet in een keer. Ghysen ontkent alles. Hij vindt de beschuldigingen flauwekul. Bovendien was het lang geleden, dus hij herinnert het zich niet zo  goed meer. Handig! Dit alles terwijl voormalige werkneemsters spreken van een verziekte bedrijfscultuur waarin ook andere mannelijke medewerkers zich allerlei vrijheden veroorloofden.

Wat dat betreft doen academici het beter. De Katholieke universiteit Leuven stuurde de afgelopen jaren vier professoren weg na aanhoudende klachten over fysieke en verbale intimidatie. Meestal betrof het wangedrag jegens assistenten – vrouwen die in de universitaire hiërarchie onder de professoren stonden. In tegenstelling tot mensen als Ghysen gaven de academici de beschuldigingen echter toe. Ze werkten ook mee aan oplossingen, bijvoorbeeld door te vertrekken.

Schuldig of niet schuldig, de ophef, de ontslagen en de terugtrekkende bewegingen maken duidelijk dat het grote zwijgen voorbij is. Onder andere auteur Saskia de Coster is blij met deze vooruitgang. Want vroeger ging het in haar beleving als volgt:

Bij mijn eerste en enige job ooit bleek na een week dat de meneer die mij in dienst genomen had, verwachtte dat ik hem ook op een bijzondere manier zou bijstaan. Vernederend om zoiets te ontdekken wanneer je denkt dat je werd aangenomen om je capaciteiten. Je ziet dan de reflex van veel mannen, ook totaal correcte, goedmenende mannen: o maar ja, hij heeft die reputatie, tsja. Ah, dom van mij, dat had ik moeten weten, denk je dan. Kedeng, schuld teruggekaatst, domme gans. Good old Paula Semer vertelde een anekdote over een schaamteloze reactie die enkel mogelijk is als er één groep overdonderend aan de macht is. Haar chef zei na haar klacht over ontoelaatbaar gedrag: je weet toch dat je moet zwijgen als die man gezopen heeft.

Die situatie maakte dat vrouwen geen kant uit konden met hun ervaringen en de gevoelens die het oproept als mannen zich aan je opdringen. Vrouwen begonnen zich zelfs medeplichtig te voelen:

ik deed wat iedereen al jaren deed: maken dat je wegkomt en intussen doen alsof er niets gebeurd is. Niemand wil de preutse hysterica zijn, ik bleef dus cool. Onder collega’s heb ik er nog goed mee gelachen. Het hoorde er nu eenmaal bij. Maar waarom eigenlijk? […] ik neem het mezelf kwalijk dat ik meegewerkt heb aan een sfeertje waarbij een jonge vrouw bijzonder veel moed moest hebben om tussen alle grappen door te zeggen dat ze het echt niet oké vond.

Dat gaat nu wel anders, signaleert De Coster:

Terwijl voordien afzonderlijke vrouwen niet met hun verhalen over seksuele intimidatie naar buiten durfden te komen, uit schaamte en angst om als truttebel versleten te worden, is de stop nu uit de fles en blijven de getuigenissen stromen. […] Uit de hele heisa blijkt dat haast niemand, ook mannen niet, nog zomaar tolereren dat een beperkte groep zich te veel schaamteloosheid permitteert. Als de meerderheid van de mannen niet verontwaardigd was en als de vrouwen niet aan één zeel hadden getrokken, dan zou vandaag de schaamte nog steeds aan de kant van het slachtoffer staan. Nu is die eindelijk doorgeschoven naar de andere kant, waar ze thuis hoort.

Veel mensen spreken de hoop uit dat de kritische discussie een blijvertje is. Want een terugkeer naar ‘ach ja, mannen zijn nou eenmaal mannen’  en slachtoffers overdrijven en moeten zwijgen, doet geen recht aan de veranderende verhoudingen in de samenleving:

Dit is geen storm in een glas water. We kunnen hopen dat de grotere gelijkheid van mannen en vrouwen op de werkvloer anno 2012 een rem zet op het machtsmisbruik dat zo duidelijk uit de vroegste verhalen spreekt, maar het is duidelijk dat ongewenst seksueel gedrag op het werk niet weg is. De boodschap dat ongewenst ook onaanvaardbaar is, kan niet luid genoeg klinken.

Post a comment or leave a trackback: Trackback URL.

Reacties

  • Samira  On april 29, 2012 at 11:13 pm

    Bestaat er een Nederlandse organisatie die zich inzet voor het stoppen van seksueel geweld tegen vrouwen (en ook andere geslachten)? Ik wil mijn steentje bijdragen en helpen!

    • idamels  On april 30, 2012 at 12:36 pm

      Hoi Samira,
      Je zou een kijkje kunnen nemen bij http://www.seksueelgeweld.nl/ voor meer info, en bij http://www.wecan.nl/ om als vrijwilliger aan de slag te gaan. De Zesde Clan kent je leeftijd natuurlijk niet, maar We Can heeft een aparte afdeling voor als je onder de 21 bent ”(Ben je jonger dan 21 jaar? Dan kom je na aanmelding automatisch op de changemakerslijst van http://www.wecanyoung.nl, een deelsite speciaal voor jongeren.)”
      Hopelijk biedt dat wat handvaten,
      groetjes
      De Zesde Clan

Trackbacks

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.

%d bloggers liken dit: