Regering laat slachtoffers huiselijk geweld in de kou staan

De Zesde Clan las dit verslag over huiselijk geweld. Wat de tweede kamerleden bespraken stemde de Zesde Clan treurig. Bergen papier weten niet te voorkomen dat opvanghuizen vrouwen en kinderen de deur moeten wijzen als ze op de vlucht slaan voor een gewelddadige partner, voor kinderen is er een budget beschikbaar van 1 euro, en instanties werken langs elkaar heen. Oppositiepartijen pleiten voor het instellen van een nationale rapporteur voor huiselijk geweld, om de aanpak te verbeteren en het geweld terug te dringen.

De zorgelijke situatie ligt niet aan de goede bedoelingen. Rapporten en plannen te over. PvdA kamerlid Arib merkt echter dat het vooral bij bergen papier blijft:

We worden echt met de stukken om de oren geslagen. Ik heb van verschillende departementen een stapel stukken meegenomen, beleidsbrieven, nota’s en actieplannen, waarin allerlei goede voornemens staan, maar er is geen samenhang en er vindt geen samenwerking plaats tussen de verschillende departementen als het gaat om de aanpak van huiselijk geweld, zowel in het veld als op het niveau van de landelijke en gemeentelijke overheden.

 

Ondertussen blijkt uit het verslag dat het aantal slachtoffers toeneemt. In 2009 vielen er 45 dodelijke slachtoffers. In 2010 waren dat er tot en met september van dat jaar al 44. Met de cijfers over het laatste kwartaal erbij kom je hoger uit dan het jaar daarvoor, een stijgende lijn waar je liever een dalende lijn ziet.

 

Als de situatie te erg wordt, moeten mensen een veilig heenkomen kunnen zoeken. Helaas lukt dat lang niet altijd. Tijdens het overleg haalden kamerleden een brief aan van de Federatie Opvang die aan duidelijkheid niets te wensen over laat:

 

Daarin staat dat de vrouwenopvang nog steeds kampt met een structureel gebrek aan capaciteit. Elke dag worden verzoeken van vrouwen afgewezen, omdat er geen plek is. De federatie wees op een willekeurige dag in oktober, al zal dat niet zo willekeurig zijn geweest. Op die dag moest opvang worden geweigerd aan 59 vrouwen en 52 kinderen wegens capaciteitsgebrek. Dat was een bijzondere dag, maar de federatie verzekert ons dat elke dag sprake is van capaciteitsproblemen.

 

Weet je wel een veilige plek te vinden, dan blijkt vervolgens dat er bijna niets is geregeld voor de kinderen die de vrouwen op hun vlucht meenamen. ChristenUnie kamerlid Wiegman-van Meppelen Scheppink bezocht in de periode voor de vergadering een opvanghuis, en viel van de ene verbazing in de andere:

 

Vorige week vrijdag was ik nog in een vrouwenopvangcentrum. Het geluid dat ik daar hoorde en waardoor ik bijna van mijn stoel viel van verbazing, was dat er eigenlijk nauwelijks oog is voor kinderen in de opvang. Toch moeten ook kinderen die in de opvang zitten, als cliënt worden gezien. Ik heb begrepen dat er nu slechts €1 beschikbaar is voor kinderen. Of je als vrouw nu met een of meer kinderen binnenkomt, er is slechts €1 beschikbaar voor de kinderen. Dat is echt te weinig. Bureau Jeugdzorg wordt er wel bij betrokken, maar dat heeft vaak geen geld beschikbaar voor kinderen van buiten de regio. Als er wat wordt verstrekt, dan gebeurt het pas na weken.

 

Kortom, je bent de klos en de kinderen met jou.

 

 

Vanuit minister Opstelten kwamen vervolgens vooral veel woorden, woorden en nog eens woorden, waaruit zou moeten blijken dat de regering versnippering tegen wil gaan, goed wil samenwerken met gemeenten, en overleg voert om overal tussen de oortjes te krijgen dat huiselijk geweld echt een enorm en urgent probleem is. Als het gaat om de kinderen in de opvang zegt Opstelten het volgende:

 

De vrouwenopvangvoorzieningen worden gefinancierd door de 35 centrumgemeenten. Er is geen algemeen beeld beschikbaar welk deel van het budget bestemd is voor de hulp en de opvang aan en van kinderen. Daarnaast kan het zijn dat de kinderen wel problemen hebben waarvoor een indicatie van jeugdzorg nodig is. Ingeval van crisis wordt er meteen hulp geboden. In veel gevallen gaat dat goed, en soms is sprake van een wachtlijst. Dan moet worden bekeken hoe in de tussentijd het kind zo goed mogelijk kan worden geholpen. We zetten in op een integrale aanpak op lokaal en regionaal niveau. Met de stelselwijziging jeugd in het vooruitzicht wordt de gemeente op termijn eerstverantwoordelijke voor de gehele jeugdketen. Dat zeg ik allemaal namens de staatssecretaris van VWS.

De gemeenten worden dan dus verantwoordelijk. Zou dat helpen? Want tot nu toe blijkt meestal dat de landelijke overheid wel de taken overdraagt naar gemeenten, maar niet het bijbehorende geld. Dat maakt het voor lokale overheden lastig om goed werk te verrichten.

Het is vanwege dit soort ontwikkelingen dat onder andere D66 (Berndsen) en PvdA (Arib) pleiten voor het instellen van een nationale rapporteur. Beide parlementariërs kennen de toegevoegde waarde die zo’n ‘ombudsman’ kan hebben. Dit was echter een van de punten waarover diezelfde woordenbreiende Opstelten echter volkomen helder was: nee. Daar beginnen we niet aan.

De Zesde Clan snapt dat wel. Want zo’n rapporteur zou jaarlijks een overzicht kunnen geven, en kunnen concluderen dat het nog steeds spaak loopt bij de aanpak van huiselijk geweld, en net als de nationale rapporteur mensenhandel met gezaghebbende aanbevelingen kunnen komen. Waar de regering dan weer iets mee moet doen. Iets concreets, iets wat resultaat oplevert. En dat is heeeeeeeel lastig.